Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun yaban adlı romanında Aydın yozlaşması

Emre Biçer

Master'sOpen Access

TR

|EN

Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun yaban adlı romanında Aydın yozlaşması

2018

0 views

0 downloads

Advisor: Dr. Öğr. Üyesi Taylan Abiç

Abstract (TR)

Her birey, kendi zamanının kültüründen doğan bir değerler bütünüdür. Dolayısıyla her toplum, yarattığı insana, kendinden "nur üfleyerek" onu kutsar. İnsana kaynaklık eden bu kutsal ışık, kişinin bütün davranışlarının ve çalışmalarının özünü oluşturur. Bu öze bağlılığı derecesinde "her yerdeliğini" ilân eden kişi, onu inkâr ettikçe de "hiçbir yerdeliğini" keşfetmiştir. Onun "hiçbir yerdeliği", uğradığı kültür yozlaşması sonucu -başta kendisi olmak üzere- her yere ve her şeye yabancılaşması olarak belirir. Aydında da görülebilen bu yozlaşma ve yabancılaşma, Türk aydınında genellikle Batı'ya yaklaşırken kendi kültür değerlerinden uzaklaşması sonucu ortaya çıkmaktadır. Tanzimat'la birlikte Türk edebiyatına giren bu konuyu, Yakup Kadri Karaosmanoğlu da "Yaban" romanında ele almıştır. "Yaban Romanında Aydın Yozlaşması"nı inceleyen bu çalışma iki ana bölümden oluşmuştur. Birinci bölümde, araştırmayı temellendirmek için öncelikle "Aydın" başlığı altında "Aydın kimdir, ne zaman doğmuştur ve aydının görevleri nelerdir?" gibi sorulara cevaplar aranmıştır. Daha sonra Türkiye'de aydının ortaya çıkışı anlatılmıştır. Bu temel üzerine oturtulan ikinci ve asıl bölüm, "Yaban Romanında Aydın Yozlaşması" adı altında incelenmiştir. Bu bölümde, bir aydın olarak Yakup Kadri Karaosmanoğlu anlatıldıktan sonra, Yaban romanındaki aydın tipinin köylü ile çatışması ele alınmıştır. Bu çatışmanın taraflarından biri olduğu iddia edilen köylüyü daha iyi anlayabilmek için öncelikle, Anadolu köylüsünün Milli Mücadele dönemindeki sosyal hayatından kısaca bahsedilmiştir. Böylelikle romanda yer yer pis, cahil ve bilinçsiz olarak anlatılan köylünün bu durumunun temel sebepleri ortaya konulmuştur. Bu sebeplerden en belirgin olanı, Türk aydınının Anadolu toprağından, köylüsünden ve kültüründen uzaklaşarak onu kendi kaderiyle baş başa bırakmış olmasıdır. Çalışmada, bu yozlaşmayı fark eden aydının köylüyle ilk buluşması sırasında yaşadığı iç hesaplaşması üzerinde durulmuştur.