Yapay sinir ağları ile tekil temel ve tek yönde sürekli temel oturmalarının standart penetrasyon deney sonuçları kullanılarak hesaplanması

Sığ temellerin tasarımında taşıma gücü ve oturma koşulu olmak üzere iki önemli koşul vardır. Kohezyonsuz zeminlerde sığ temel tasarımında oturma koşulu, genellikle taşıma gücü koşulundan daha önemlidir. Bu yüzden sığ temel tasarımlarında oturma koşulu, taşıma gücü koşuluna göre daha belirleyici bir rol üstlenir.Bu çalışmada yapay sinir ağları (YSA), herhangi bir manuel işleme ihtiyaç duymadan tekil temel ve tek yönde sürekli temel sistemlerinin oturmalarını tahmin etmek için kullanılmıştır. Bu amaçla Matlab ortamında, tekil temel ve tek yönde sürekli temel sistemleri oturmalarını beş farklı analiz yöntemine göre hesaplayan bilgisayar programı geliştirilmiştir. Bu programda temel boyutları ( L ve B), temel derinliği (Df), kohezyonsuz zeminin doğal birim hacim ağırlığı (?n), temel üzerine gelen yük (Qk) ve standart penetrasyon sayısı (SPT-N) verileri, Burland-Burbidge (1963), Meyerhof (1965), Terzaghi-Peck (1967), Parry (1971), Peck vd. (1974), yöntemleri kullanılarak tekil temel ve tek yönde sürekli temel sistemleri oturmaları hesaplanmıştır. Daha sonra her yöntem için oturmaları tahmin eden YSA modelleri, belirtilen veriler kullanılarak geliştirilmiştir. Geliştirilen YSA modellerinden tahmin edilen oturma değerlerinin performansını incelemek için bilgisayar programı ile hesaplanan değerlerle karşılaştırılmıştır. Tahmin edilen değerlerin hesaplanan değerlere oldukça yakın olduğu görülmüştür. Ayrıca, YSA modellerinin tahmin kapasitesini kontrol etmek için; determinasyon katsayısı (R2), ortalama mutlak hata (MAE), ortalama hata kareleri kökü (RMSE) ve varyans (VAF) gibi çeşitli performans indisleri hesaplanmıştır. Elde edilen indisler, geliştirilen YSA modellerinin güvenilir tahmin sonuçları verdiğini ve bu modellerin herhangi bir manuel işleme ihtiyaç duymadan kohezyonsuz zeminlerde tekil temel ve tek yönde sürekli temel tasarımında kullanılabileceğini göstermiştir. Oturma tahminini etkileyen değişkenlerin önemini incelemek için duyarlılık analizleri yapılmıştır.