Yaratıcılık ve yenilik (Dünya'daki ve Türkiye'deki gerçekler)

266 ÖZET Çalışma; yaratıcılık ve yenilik kavramlarını, işletme fonksiyonlarıyla ve güncel kavramlarla birlikte ele almaktadır. Dinamik küresel rekabet ortamında ayakta kalabilmenin bu ikilinin etkin kullanılmasına bağlı olduğu, çalışmanın anafikridir. Bu bağlamda, mikro düzeyde firma başarılarından makro düzeyde ulusal stratejilere yer verilmektedir. Kapsamlı bir temel araştırma olan çalışma, bu iki kavramla birlikte ülkemizin bu alanda geliştirecek olduğu stratejilere de ışık tutmayı hedeflemektedir. Yaratıcılık, temel olarak iki kavramla özdeşleşmiş olarak karşımıza çıkar. Yenilik ve değer. Buna göre genel anlamıyla yaratıcılık, mevcut unsurlardan faydalanarak yeni ve değerli bir şeyler ortaya koyabilme ve hayal edebilme yeteneğidir, ilk bölümde çalışma; yaratıcılığın tanımlarına, kuramsal yaklaşımlara, yaratıcılığın kişisel boyutuna, süreç özelliğine, eğitim ve kültürün yaratıcılık üzerindeki etkisine, yaratıcılığın faydalarına, ölçme tekniklerine, problem çözümünde kullanılabilirliğine, yaratıcılık yönetimine ve son olarak örgüt yapısıyla yaratıcılık arasındaki bağa değinmektedir. Genel tanımı itibariyle yenilik, bir fikri satılabilir yeni ya da geliştirilmiş bir ürüne dönüştürmek demektir. Daha basit bir tanımla bir fikrin buluş aşamasından uygulamaya kadar götürülmesi sürecidir. Firmalar bazında uygulanan çok sayıda yenilik türleri bulunmaktadır. Bunlar içinde en önemlileri; ürün, üretim, pazarlama, insan kaynakları, finansman, bilgi, organizasyon ve muhasebe yenilikleridir. Yeniliğin türleri üzerinde çeşitli tanımlar yapılsa da genel de ürün ve süreç yenilikleri üzerinde durulmaktadır. Bu bölümde yenilik kavramı; türleri, özellikleri, boyutları, kaynaklarıyla birlikte267 ele alınmaktadır. Ayrıca tartışılan buluş-yenilik kavramına açıklık getirilmekte ve etkili patent sisteminin gerekliliği belirtilmektedir. Bu bölümde, çalışmanın odak noktalarından birisi olan yenilik ve işletme fonksiyonları konusu bulunmaktadır. Yeniliğin bir diğer önemli boyutunun değişim olduğundan hareketle değişim konusuna da ayrıca değinilmiştir. Üçüncü bölümde yenilik ve yaratıcılık arasındaki ilişki, engeller ve çözüm önerileri ele alınmaktadır. Yaratıcılığı yeni ve yararlı fikirlerin ortaya çıkması olarak; yeniliği ise, ortaya çıkan fikirlerden en iyilerini pazara taşımak olarak tanımlayabiliriz. Yenilik ile yaratıcılık arasındaki ilişki çok açıktır. Yenilik, kavram olarak yaratıcılığa çok yakındır. Çünkü her yeniliğin özünde yaratıcı bir fikir saklıdır. Bu bölümde bu iki kavrama muhteşem ikili özelliği atfedilmekte ve güncel kavramlardan rekabet, küreselleşme, teknoloji, istihdam ve AR-GE ile birlikte ele alınmaktadır. Son bölümde muhteşem ikili; firma ve ülke bazında çeşitli göstergeler, uygulamalar, politikalar ve stratejiler bazında ele alınmaktadır. Ön planda yenilik rakamları ve stratejileri bulunmakla birlikte bu kavramın arka planında yaratıcılığın bulunduğu bölüm girişinde ifade edilmektedir.