Yaşam döngüsü analizi ile sürdürülebilir katı atık yönetimi;Kocaeli ili örneği

Katı atıkların toplanması ve bertaraf edilmesi sosyal, ekonomik, kültürel ve çevresel olarak kozmopolit yapıları nedeniyle büyük şehirlerin ciddi sorunları arasındadır. Çevresel ve sosyal açıdan etkin bir ayrıştırma-toplama ve geri dönüşüm ve bertaraf yöntemini ortaya koymak için katı atık bertaraf yönteminin seçimi, geri dönüştürülmüş ambalaj malzemesi miktarları, kaynak tüketimleri, ilgili emisyonlar, çalışma koşulları, sosyal kabul edilebilirlik ve insan hakları gibi konuları içeren bütüncül bir yaklaşımla analiz edilerek gerçekleşmelidir. Sunduğumuz tez kapsamında mevcut ve alternatif katı atık yönetim sistemleri incelenmiş; küresel, çevresel ve insan üzerindeki etkiler açısından birbirleriyle karşılaştırılmıştır. Elimizdeki araştırma temel olarak uzun vadeli bir saha gözlemine, veri toplamaya ve mevcut sistem analizine dayanmaktadır. Mevcut sistem analizinin ardından araştırma alanı için alternatif senaryo da belirlenmiştir. Analiz edilmek ve etkileri kıyas edilmek üzere üç ayrı senaryo belirlenmiştir. Tüm belediye katı atıkların doğrudan düzenli depolanması, katı atıkların hedef 23 planına uygun olarak %35'nin geri dönüşüme kazandırılması sonrasında doğrudan depolanması ve son olarak da tüm katı atık materyallerinin tamamının yakılması şeklindedir. Senaryoların çevresel etkileri Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi metodolojisi kullanılarak belirlenmiştir. Çalışmanın sonuçlarında, doğrudan düzenli depolama ve geri dönüşüm sonrasında düzenli depolama işleminin küresel ısınma ve fotokimyasal oksidasyon potansiyeli gibi çevresel etkilerinin olumsuz yönde daha etkili olduğunu görülmüştür. Öte yandan asidifikasyon, ötrofikasyon ve ozon tabakasına etkileri yönüyle katı atıkların tamamının yakılması senaryosu daha dezavantajlı bulunmuştur. Sonuç olarak, lokalizasyona uygunluğu değerlendirerek entegre sistemlerin kurulması muhtemel en optimal katı atık yönetim sistemi olacaktır. Anahtar kelimeler: Yaşam döngüsü analizi, sürdürülebilir atık yönetimi, bertaraf yöntemleri, entegre atık yönetimi, katı atık