Yaşar Kemal'in Tek Kanatlı Bir Kuş adlı eserinde söz dizimi

Dil, bireylerin düşünce dünyalarını anlamlandırmalarını ve duygularını başkalarıyla paylaşmalarını mümkün kılan temel bir toplumsal olgudur. Bu olgu aracılığıyla insanlar, içinde yer aldıkları toplumun kültürel kodlarını, tarihsel deneyimlerini ve ortak hafızasını süreklilik içinde sonraki kuşaklara aktarırlar. Bu aktarımın gerçekleştiği en işlevsel dilsel birimlerden biri cümledir. Cümle bilgisi, dil bilgisinin ana konularından biri olarak, bir dilin anlam örgüsünü ve anlatım gücünü doğrudan etkiler. Bu çalışmada Türkçenin cümle yapısına katkı sağlamak amacıyla, Yaşar Kemal'in Tek Kanatlı Bir Kuş adlı romanı söz dizimi bakımından incelenmiştir. Türkçeyi son derece yaratıcı, zengin ve canlı bir biçimde kullanan, Anadolu insanının sesi olarak kabul edilen Yaşar Kemal; halk söyleyişlerini evrensel bir üslupla birleştirerek kendine özgü bir anlatım tarzı geliştirmiştir. Bu yönüyle yazarın dili, hem ulusal hem de evrensel ölçekte dikkat çekici bir anlatım gücüne sahiptir. Tezde yazarın söz konusu romandaki cümle kuruluşları, cümle türleri ve anlatım biçimleri çözümlenmiş; dil ve üslup özellikleri ortaya konmuştur. Çalışma giriş, cümle ve cümle türleri, cümle tahlilleri, sonuç ve değerlendirme olmak üzere dört bölümden meydana gelmektedir. Giriş bölümünde Yaşar Kemal'in hayatı, edebî kişiliği ve eserlerine, birinci bölümde cümle ve cümle türlerine, ikinci bölümde cümle tahlillerine, üçüncü bölümde ise sonuç ve değerlendirmeye yer verilmiştir.Her başlıkta dilcilerin konuyla ilgili görüşlerine değinilmiştir. Konuyla ilgili görüş ve değerlendirmeler sonuç ve değerlendirme kısmında belirtilmiş ve elde edilen sayısal verilerle grafikler de bu bölüme eklenmiştir. Çalışma boyunca yararlanılan kaynaklara son bölümde "Kaynaklar" kısmında yer verilmiştir. Tek Kanatlı Bir Kuş'un cümle bilgisi yönünden incelendiği bu çalışma, Yaşar Kemal'in dil işçiliğini ve Türkçenin anlatım gücünü ortaya koyarken yazarın kullandığı cümle türleri hakkındaki değerlendirmeleri içermektedir.