Yaşlandırma zamanının Cu-bazlı şekil hafızalı alaşımlarda termal ve yapısal özelliklere etkisi

Bu çalışmada üretilen Cu-Al-Ni-Mn, alaşımı ergitme yöntemi kullanılarak elde edilmiştir. Alaşımın yapıları ve faz dönüşümleri tayin edilmiştir. Bu incelemede; EDX analizi, X-ışınları difraktogramı, diferansiyel termal analiz (DTA), diferansiyel tarama kalorimetresi (DSC), kullanılmıştır. Alaşımlar yaşlandırılmadan (homojen) ve 1 saat, 2 saat, 3 saat, 4 saat, 5 saat, 6 saat yaşlandırılarak X-ışını ölçümleri, diferansiyel termal analiz ölçümleri, diferansiyel tarama kalorimetresi ölçümleri alınmıştır. X- ışını ölçümleri sonucunda alaşımların sahip olduğu yapılar ve yansıma veren (hkl) düzlemleri belirlenmiştir. Diferansiyel termal analiz ölçümleri sonucunda yüksek sıcaklık bölgesinde ve düşük sıcaklık bölgesinde alaşımların yapısında meydana gelen düzenli-düzensiz faz geçişleri belirlenmiştir. Diferansiyel taramalı kalorimetri ölçümleri ile karakteristik dönüşüm sıcaklıkları, austenit ve martensit başlama ve bitiş sıcaklıkları ve entalpi değerleri belirlenmiştir. Devamında entropi ve denge sıcaklıkları hesaplanmıştır. Bu prosedür homojen numune ve yaşlandırılmış numunelerin tamamına uygulanmıştır. Deneysel sonuçlarda yaşlandırma işlemi uygulanmış numunede austenit ve martensit başlama ve bitiş sıcaklıkları, entropi ve entalpi değerlerinin de değiştiği X- ışınları ölçümünde atomların kaymalarından dolayı yansıma veren düzlemlerin de değiştiği gözlemlenmiştir. Anahtar kelimeler: Şekil hafızalı alaşımlar, Termal yaşlandırma.