Yeni bir arazi taşıtı jantı tasarımı ve gerilme – yorulma analizleri

Bu çalışmada bir arazi tipi aracın alüminyum alaşımlı jantının tasarımı aşamasında sonlu elemanlar yöntemi algoritmasıyla çalışan bilgisayar destekli analiz programı vasıtasıyla, farklı yükleme koşulları altında jant üzerinde oluşan gerilmelerin incelenmesi ve bu gerilmelere bağlı olarak yorulma tayini yapılması amaçlanmıştır. Yapılan literatür araştırmalarında gerek teorik gerekse de deneysel düzeyde binek araçlar başta olmak üzere yolcu taşımacılığı ve yük taşımacılığında kullanılan araç jantları üzerine birçok araştırma yapıldığı tespit edilmiştir. Bu çalışmada alüminyum alaşımlı ve arazi taşıtı için üretilen bir jantın, arazi koşullarına özel yükleme koşulları altında yorulma davranışı incelenmiştir. Binek araç üretim sürecinde en önemli güvenlik ekipmanlarından biri olan ve aracın yüzey ile temasını sağlayan jantlar, seri üretim sürecinden önce tüm araç üreticileri tarafından kabul görmüş standartlara göre performans testlerine tabi tutulurlar. Bu test aşamasına gelene kadar, endüstriyel araç tasarımıyla başlayıp kalıp üretimine ve alüminyum döküme kadar uzanan birçok üretim ve yatırım adımları mevcuttur. Çalışma ile daha önce standart bir binek araçta kullanılan bir jant modeli, üç boyutlu tasarım programıyla belli bir oranda arazi aracına uygun olacak şekilde ölçeklendirilerek, belirtilen üretim ve yatırım süreçlerinden önce sonlu elemanlar yöntemi algoritmasıyla çalışan ANSYS Mechanical programı ile standart performans testlerinden olan viraj yorulma testi simüle edilerek farklı yükleme koşullarında statik gerilmeye tabi tutulmuştur. Elde edilen gerilme değerlerine göre yorulma tayini gerçekleştirilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre mevcut üç boyutlu jant tasarımı bir dizi üretim ve yatırım maliyeti gerçekleştirilmeden bilgisayar destekli ortamda değerlendirilmiş ve tasarım sonrası proje adımlarına devam edilmiştir.