Yeni tetraborilalken sentezi ve karakterizasyonu

Bor elementinin bazı anorganik yapılı bileşiklerinin araştırmalarının yapılmasına karşın organobor bileşikleri ile ilgili çalışmalar oldukça sınırlıdır. Bu tez çalışmasıyla amacımız bu eksiklikleri bir düzeyde de olsa gidermektir. Literatürde ilk kez Siebert ve çalışma arkadaşları tarafından 1,3,2-benzodioxaborol (kataşol) sübstitüentli diboran (4) ile diborilasetilenin reaksiyonu sonucu tetraborileten sentezlenmiştir. Bu yapı, bor atomlarına bağlı halkalı gruplar içermesinden dolayı reaktivitesinin düşük olduğu görülmektedir. Bu tez çerçevesinde sentezlenen tetraborilalkende bor atomlarına bağlı grupların fonksiyonel olmasından dolayı çok yönlü reaksiyonlara açıktır. Bu çalışmada önceden sentezlenen boriranilidenboran ile tetrametoksidiboran'ın reaksiyonu sonucu fonksiyonel gruplar içeren tetraborilalken sentezlenmiş olup, polar çözücüler içerisinde bor polihedraline dönüştüğü 1H-, 13C- ve 11B-NMR spektrumlarıyla tespit edilmiştir. Dönüşüm ürününün yapısının tam olarak aydınlatılabilmesi için, tek kristal X-ışını kırınımı yöntemine başvurulması gerekmektedir. Şuana kadar yapılan çalışmalarda tek kristal elde etmede başarılı olunamamıştır. Bu tetraborilalkenden dönüşüm ürünü olarak tek basamakta bor polihedraline geçiş mümkün olduğu belirlenmiştir. Benzer çalışmalar sonucu tetraborilalken sentezleneceği beklenirken farklı olarak diboret ve diboretan bileşikleri sentezlenmiştir. Yapıları 1H-, 13C- ve 11B-NMR spektrumları ve tek kristal X-ışını kırınımı yöntemi ile aydınlatılmıştır. Anahtar Sözcükler: tetraboran, tetraborilalken, diboret, diboretan, borpolihedrali