Yer adları üzerine bir inceleme: Ankara mahalle adları örneği

Adbilimin üzerinde en fazla durulan kollarından biri olan yer adları bilimi (toponimi), XXI. yüzyılla beraber farklı disiplinlerde çalışan araştırmacıların ilgi odağı haline gelmiştir. Bu durum yer adlarının düşünülenin aksine sadece söz varlığından ibaret olmadığını, dil dışında kültürel, tarihsel ve coğrafi konularda da eşsiz malzeme sunmasından kaynaklanmaktadır. Bu çalışmada adbilimin en çok araştırılan ve çalışılan dalı olan yer adbilimini, köken ve gramer olarak incelemenin yanında, bölgede yaşayan insanlardan alınan bilgiler doğrultusunda yer adının veriliş gayesinde leksik-semantik açıdan bir inceleme yapılacaktır. Ankara ili yer adları üzerine daha önce hiçbir çalışmanın yapılmamış olması, Kurtuluş Savaşı'nın etki ve sonuçları, Cumhuriyet'in ilanından sonra geniş tarım arazilerinin işlenmesi amacıyla yoğun bir şekilde göç alması, Ankara ili içerisinde yeni yer adlarının ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Bu yer adlarının veriliş nedenleri incelenerek sınıflandırılması adbilim açısından zaruri bir ihtiyaç haline gelmiştir. Çalışmanın ilk bölümünde ad bilim, yer adları bilimi, dünyada yapılmış olan yer adı çalışmalarına kısaca değinilmiştir. İkinci bölümde Ankara ili ve ilçelerininin tarihi, coğrafi yapısı, nüfusu gibi hususlarda bilgi verilmiştir. Üçüncü bölümde Ankara merkez ve ilçelerinde bulunan toplamda 1358 adet mahalle adı yapı ve köken açısından incelenmiştir. Dördüncü bölümde ise yapı ve köken açısından incelenen bütün mahalle adlarını leksik semantik açıdan sınıflandırılmıştır.