Yeşil bina değerlendirme sistemlerinde inşaat atıkları ve inşaat atık yönetimi etkisinin incelenmesi

Yeşil bina değerlendirme sistemlerinin (GBRS) inşaat atıkları ve inşaat atık yönetimi (CWM) üzerindeki etkilerini tespit etmeyi amaçlayan tez çalışmasında, küresel ölçekte kabul gören LEED (Enerji ve Çevre Tasarımında Liderlik) değerlendirme sistemine odaklanılarak; LEED değerlendirmesine göre ilk 10'da yer alan Türkiye ile Avrupa Birliği üye ülkelerinden Almanya ve İspanya karşılaştırmak için incelenmiştir. Bu bağlamda, LEED'in Yeni İnşaat (NC) sertifikalı proje tipi kapsamında, LEED 2009/v3 için Türkiye, Almanya ve İspanya'da toplamda 375 proje; LEED v4 için ise Türkiye, Almanya ve İspanya'da toplamda 51 proje incelenmiştir. Üç ülke kapsamında sertifika almış binalar üzerinde yapılan inceleme sonuçları, Python programı kullanılarak analiz edilmiş ve irdelenmiştir. LEED 2009/v3 sertifikalı projelerden inşaat atıkları ile ilgili kredilerden alınan puanlarla, inşaat atıklarının performansı araştırılmış ve karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırmada, incelenen projelerin inşaat atıkları ile ilgili kredilerinin farklı sertifika seviyelerindeki inşaat atık performansları ölçülmüş ve değerlendirilmiştir. Buna göre, platin seviyesindeki projelerin inşaat atıkları ile ilgili alınan puanlarda ülkeler düzeyinde önemli bir fark bulunamamıştır. Ancak, projeler daha düşük sertifika seviyesine sahip olduğunda ülkeler arasında oluşan bu farkın büyüklüğü artmaktadır. Bu durum, projelerin platin seviyesinde, inşaat atığı performanslarının dikkate alındığını göstermektedir. Bu istatistiksel analiz sonuçlarının arkasındaki olası nedenleri belirlemek için Türkiye'de, 25 yeşil bina danışmanıyla yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile anket çalışması yapılmıştır. Çalışmada, Türkiye'de yeşil bina değerlendirme sistemlerinin inşaat atıkları ile ilgili hedeflerine ulaşmak için uygun ve entegre bir ekonomik, yasal, teknik, politika, sosyal ve teknolojik bağlamına ihtiyaç olduğu sunucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Yeşil bina değerlendirme sistemi; LEED, Malzeme ve kaynaklar; İnşaat ve yıkım atıkları, Python