Social competence of preschool children in the context of the adult-child relationship

Çocukların yetişkinlerle olan ilişkileri (ör. öğretmenler ve ebeveynler) ve aile içi ilişkiler, çocukların sosyal yeterliliğinin geliştirilmesi için önemlidir (Acar ve ark., 2018; Diener ve Kim, 2004). Bu çalışmanın amacı, yetişkin-çocuk ilişkilerinin (ebeveyn-çocuk ve öğretmen-çocuk) ve ebeveyn-ebeveyn ilişkilerinin erken çocukluk döneminde çocukların sosyal yeterliliğine katkılarını incelemektir. Bu çalışma aynı zamanda öğretmen-çocuk ilişkisinin ebeveyn-çocuk ilişkileri ile çocukların sosyal yeterliliği ve ebeveyn-ebeveyn ilişkileri ile çocukların sosyal yeterliliği arasındaki ilişki üzerindeki ılımlı rollerini incelemiştir. Katılımcılar 127 Türk çocuğun ebeveynleri ve öğretmenleridir (ortalama yaş: 54.65, SS: 9,22 ay). Ebeveynler ebeveyn-çocuk (yakınlık ve çatışma) ve ebeveyn-ebeveyn ilişkileri (iş birliği, çatışma ve üçgenleme) hakkında, öğretmenler de çocuklarla ilişkileri (yakınlık ve çatışma) ve çocukların sosyal yeterliliği hakkında rapor verdiler. Verilerin iç içe geçme yapısını açıklayan hiyerarşik regresyon modelleri, hipotezi test etmek için çalıştırılmıştır. Sonuçlar, ebeveyn-çocuk ilişkisi ile çocukların sosyal yeterlikleri arasında hiçbir ilişki olmadığını göstermiştir. Ayrıca, ebeveyn-ebeveyn ilişkisi ve çocukların sosyal yeterlilikleri arasında herhangi bir ilişki olmadığı bulunmuştur. Öğretmen-çocuk yakınlığı pozitif ve öğretmen-çocuk çatışması çocukların sosyal yeterlilikleri ile negatif ilişkiliydi. Ancak, öğretmen-çocuk ilişkisi ve çocukların sosyal yeterliliği arasında anlamlı bir ilişki vardır. Sonuçlar ayrıca öğretmen-çocuk yakınlığının ebeveyn-ebeveyn çatışması ve çocukların sosyal yeterliliği arasındaki ilişkiyi denetlediğini göstermiştir. Basit eğim analizleri, yüksek düzeyde ebeveyn çatışması ve düşük düzeyde öğretmen-çocuk yakınlığı kombinasyonlarının çocukların sosyal yeterliliğine zarar verdiğini göstermiştir. Bulgular hem ebeveyn-ebeveyn hem de öğretmen-çocuk ilişkilerinin çocukların sosyal yeterliliği açısından önemini vurgulamaktadır. Bulgular ışığında, sınırlılıklar ve olası uygulamalar dikkate alınarak önceki çalışmalarla tartışılmıştır. Anahtar Kelimeler: sosyal yeterlilik, ebeveyn-çocuk İlişkisi, ebeveyn-ebeveyn ilişkisi, öğretmen-çocuk ilişkisi, okul öncesi çocuklar