Yetişkinlerde, motor konuşma bozukluklarının değerlendirilmesinde oral diadokokinezi standartlarının Türkçe için oluşturulması

72 vn. ÖZET Yetişkinlerde; Motor Konuşma Bozukluklarının Değerlendirilmesinde Oral Diadokokinezi Standartlarının Türkçe İçin Oluşturulması Bu çalışma; Türkçe için henüz belirlenmemiş olan "diadokokinezi", "second formant transition" ve "voice tremor" standartlarım belirlemek, CSL 4300B Akustik analiz programının Motor Speech Profile için belirtilen standartların, Türkiye için ortalama değerlerini oluşturabilmek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla, DDK oranları, ikinci Formant Geçişleri, ve Tremor Parametreleri değerlendirilmiştir. Çalışmada; 18- 60 yaş arası (Yaş ortalamaları; Erkek: 37,4 yaş, Kadın: 34,1 yaş), 103 normal denek ( 47 Kadın, 56 Erkek), 25-58 yaş arası 20 Nöroloji Hastası, r B:43,7, K: 49,5 yaş, 10 Kadın, 10 Erkek (Parkinson( 10 Denek), CVA(5 Denek), MS (3 Denek), Serebellar Ataksi (2 Denek) hastalığı tanısı konmuş.) denek değerlendirilmiştir. Çalışmaya dahil edilen gruplar KBB hekimi ve Odyoloji uzmanı tarafından değerlendirilmiş, ses kayıtları sesten izole ortamda, KAY Elemetrics CSL 4300B model bilgisayarlı konuşma laboratuarı kullanılarak kayıt ve analiz edilmiştir. Konuşmanın motor performans profili ile cinsiyet, diller arası farklılıklar ve~nörolojik hastalık farklılığı dikkate alınarak korelasyon analizi uygulanmıştır. Tüm parametreler için Türkçedeki ortalama değerler bulunmuş, Skewness ve Kurtosis değerleri hesaplanmıştır. Konuşmanın motor parametresi olan DDK performansı cinsiyetler arası anlamlı farklılık göstermemiş; erkek denekler, kadınlara oranla, daha yüksek değerlere çıkmışlardır. Normal Grup ile Deney Grubu (Nörolojik hastalığı olanlar) arasında anlamlı farklar elde edilmiştir. DDK parametrelerindeki (DDK avp, DDK avr, DDK sdp, DDK cvp, DDK Jit., DDK sdi, DDK evi, DDK maxa, DDK ava, DDK sla) anlamlı farklarda açıkça göstermektedir ki ; nörolojik bir hastalığın olması DDK performansım olumsuz etkilemektedir.73 İkinci formant geçişi parametrelerinde (F2magn, F2rate, F2reg, F2aver, F2min, F2max), cinsiyetler arasında tüm parametrelerde fark olduğu saptanmıştır. Bunun nedeni ise cinsiyetler arası anatomik ve fizyolojik yapının farklılığı olarak ortaya çıkmaktadır. Nöroloji Grubu (Deney Grubu) ile kontrol grubu arasında bu değerlere bakıldığında; "F2aver" ve "F2rate" parametrelerinde anlamlı farklılık olduğu görülmüştür. "Mftr", "Matr" parametreleri, nörolojik hasta grubunda daha yüksek bulunmuştur. (Nörolojik hasta grubunda sesteki titremenin arttığı gözlenmektedir.) Nörolojik hastalığın bulunması (Deney Grubu) Fo parametresinde belirgin düşüş yaratmaktadır. Buda bu tür bir hastalığın sesteki entonasyonu bozduğunu göstermektedir. Bu çalışmanın sonuçlarına göre; konuşmanın motor profilim belirleyen DDK parametreleri erkeklerde kadınlara göre daha hızlıdır ve nörolojik hastalığı olanlarda DDK değerleri düşüş göstermektedir. "F2aver" ve "F2rate" parametrelerinde nörolojik hastalığı olanların daha kötü skorlar elde ettiği ve konuşmanın anlaşılırhğının azalma eğilimi gösterdiği bulunmuştur. Fo parametresinde de nörolojik hastalığın bulunması olumsuz etkilemekte ve entonasyonu bozmaktadır. Anahtar Sözcükler: Artikülasyon Bozuklukları, Diadokokinetik Performans, Konuşma Bozukluklan, Tremor, İkinci Formant Geçişi, Temel Frekans ve Ses Kalitesi.