Yoğun bakım hastalarında sitokin filtresi kullanımının retrospektif değerlendirilmesi

Amaç; Bu çalışmada, yoğun bakım ünitesinde sepsis filtresi kullanılan hastalarda tedavi sürecinde gözlenen hemodinamik, klinik ve biyokimyasal parametrelerdeki değişimlerin retrospektif olarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metot; Pamukkale Üniversitesi Hastanesi Dahili Yoğun Bakım Ünitesi'nde, 2021–2023 yılları arasında sepsis filtresi kullanılan toplam 91 hasta retrospektif olarak değerlendirildi. Hastaların demografik özellikleri, komorbiditeleri, sepsis odağı ve mikrobiyolojik verileri kaydedildi. Hastalar, ateş fenotipine ve uygulanan renal replasman tedavi türüne göre alt gruplara ayrıldı. Her hastada 0.,24. Ve 48.sattlerde ölçülen klinik skorlar, hemodinamik göstergeler (ortalama arter basıncı, noradrenalin dozu, idrar çıkışı) ve laboratuvar parametreleri analiz edildi. Bulgular; Çalışmaya dahil edilen 91 hastanın yaş ortalaması 65,9 ± 15,2 yıl olup, %60,4'ü erkekti (n=55). En sık komorbiditeler kronik böbrek yetmezliği %33,0 (n=30), onkolojik malignite %30,8 (n=28) ve hipertansiyon %29,7 (n=27) olarak saptandı. Sepsis odağı çoğunlukla pnömoni/ARDS (%67,0) olup, kültürlerde Gram-negatif üreme %54,9 (n=50) oranında izlendi. İlk 48 saatlik izlemde ortalama arter basıncı (OAB) 0–24 saat arasında anlamlı olarak azalmış (p=0,023), 48. saatte yeniden yükselmiştir (p=0,007). Noradrenalin gereksinimi 24. saatte artmış (p<0,001), 48. saatte azalma eğilimi göstermiştir. İdrar çıkışı 24. saatte azalmış, 48. saatte belirgin şekilde artmıştır (p<0,001). Renal fonksiyon göstergelerinde kreatinin ve BUN düzeylerinde düşüş, GFR' de artış saptanmıştır (p≤0,001). CRP 48. saatte azalmış (p<0,001), PCT 24. saatte geçici olarak artmıştır (p=0,006). Ateş fenotiplerine göre yapılan analizde, hipotermik fenotipte laktat düzeylerinin yüksek (p=0,013), idrar çıkışının düşük (p=0,048) ve noradrenalin gereksiniminin fazla olduğu (p=0,034) tespit edilmiştir. Renal replasman tedavisi alt gruplarında CRRT uygulanan hastalarda noradrenalin, laktat ve INR düzeyleri daha yüksek (p≤0,007) iken, HD grubunda idrar çıkışı daha fazla bulunmuştur (p≤0,030). Elektrolit (Na, Ca, Mg; p≤0,045) ve karaciğer fonksiyon (AST, ALT; p≈0,01–0,017) parametrelerindeki farklılıklar, iki tedavi modalitesinin fizyolojik etkilerinin farklı olduğunu göstermektedir. Sonuç; Sepsis filtresi kullanılan yoğun bakım hastalarında ilk 48 saatte hemodinamik ve biyokimyasal parametrelerde anlamlı iyileşme izlenmiştir. Ateş fenotipinin klinik seyirle ilişkili olduğu, özellikle hipotermik fenotipte daha yüksek laktat düzeyleri ve artmış vazopressör ihtiyacının ağır inflamatuar yanıtın göstergesi olabileceği belirlenmiştir. Sepsis filtresi kullanımı hemodinamik stabilitenin sağlanması, organ fonksiyonlarının korunması ve klinik iyileşmenin desteklenmesi açısından yararlı bir tedavi yaklaşımı olarak değerlendirilmektedir. Bununla birlikte, her hastanın klinik özellikleri, hemodinamik durumu ve enfeksiyon yanıtı göz önüne alınarak tedavi stratejisinin bireyselleştirilmesi gerektiği vurgulanmalıdır. Bu yaklaşım, sepsis yönetiminde hem etkinliği artırabilir hem de komplikasyon riskini azaltabilir.