Yoğun bakım ünitesinde fiziksel çevre düzenlemesinin deliryum üzerine etkisi

Çalışma yoğun bakım ünitesinde çevresel uyaranların yönetiminin deliryum üzerine etkisini incelemek amacıyla yarı deneysel tipte, 07.10.2017-11.07.2018 tarihlerinde yapılmıştır. Bu tarihlerde Abant İzzet Baysal Üniversitesi İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Anestezi ve Reanimasyon-2 Yoğun Bakım Ünitesi'nde izlenen 198 hasta araştırmanın evrenini; kontrol grubunda 30 müdahale grubunda 30 olmak üzere toplam 60 hasta örneklemini oluşturmuştur. Veriler araştırmacı tarafından literatür incelenerek hazırlanan Hasta Bilgi Formu ve Gürültü-Isı-Nem Düzeyi İzlem Formu ile Glasgow Koma Skalası (GKS), Richmond Ajitasyon Sedayon Skalası (RASS), Yoğun Bakım Ünitesinde Konfüzyon Değerlendirme Ölçeği (YBÜ-KDÖ) kullanılarak toplanmıştır. Kontrol grubundaki hastaların ünitede mevcut koşullar altında bakım ve tedavileri yapılmıştır. Bu sırada ünitedeki ses, ısı ve nem düzeyi günlük olarak izlenip 24 saatlik ortalamaları kaydedilmiştir. Sonraki 30 hasta için ise ortamın ses seviyesi gündüz 40 dB ve gece 35 dB, ısısı 22-240C, nemi ise %30-60 arasında tutulmuştur. Hastaların gözlük veya işitme cihazları varsa kullanmaları sağlanmış, kolaylıkla görebilecekleri bir yere büyük yazılı saat ve takvim asılmış, gün ışığı lambası ile gündüz 2 saat boyunca parlak ışık uygulaması yapılmış ve ziyaretçileri ile görüşmeleri sağlanmıştır. Deney ve kontrol grubunun sosyo-demografik ve tıbbi özellikler bakımından homojen olduğu, gruplar arası ısı farkının anlamlı olmadığı (p=0.06), ancak nem ve ses ortalamasının deney grubu lehinde anlamlı olduğu bulunmuştur (p<0.05). Ayrıca kontrol grubunda deliryum riskinin anlamlı şekilde 2.32 kat daha fazla olduğu bulunmuştur (p=0.026). Sonuç olarak, bu çalışmada önemli hemşirelik girişimlerinden olan çevresel uyaranların kontrolü ile deliryum gelişme riskinin azaltılabileceği bilimsel olarak kanıtlanmıştır. Bulgular doğrultusunda yoğun bakım ünitelerinde deliryumun birincil olarak önlenmesi için çevresel düzenlemelerin kullanımının yaygınlaştırılması önerilebilir. Anahtar kelimeler: Deliryum, Hemşirelik, Yoğun Bakım, Çevre