3
Arşivlenen Tez
0
DOI Atanmış
0%
DOI Oranı
Anabilim Dalı
Endemik Hyacinthella Micrantha'nın chouard in vitro klonal çoğaltımı üzerine çalışmalar
Türkiye'de ve tamamı endemik olmak üzere güzel çiçekleri ile süs bitkileri potansiyeline sahip 10 adet Hyacinthella türü mevcuttur. Hyacinthellamicrantha (BOISS.) CHOUARD: çok yıllık otsu endemik bir bitkidir. Genel olarak ülkemizde, Bolu,KastamonuAmasya,Ankara,Çorum,Samsun illerinde yayılış gösterir.Invitro teknikler kullanılarak kısa sürede çok sayıda soğancık üretimi mümkün olabilmektedir. Bu çalışmada, doğal üreme hızı düşük olan endemik Hyacinthellamicrantha türünden in vitro kültürü ile geniş ölçekli soğancık üretimi yapılmıştır. Bu amaçla, doğal floradan toplanan Hyacinthellamicranthatürüne ait eksplantlar, (pul yaprakları), çeşitli temel besin ortamları (MS, Orchimax ve LindemanOrchidMedium), 0.1 mg/l NAA + 40 g/l sukroz, 1.0, 2.0, 4.0 ve 8.0 mg/l BAP, Zeatin ve 2-iP + 7 g/ l agariçrensürgün ve soğancık teşvik ortamı ortamında 16 °C'de 3 tekerrürlü olarak kültüre alınmıştır.En yüksek sürgün/soğancık oluşturan eksplant oranı (% 87) ve en yüksek eksplant başına yavru soğancık sayısına (5.60 adet) yine 8.0 mg/L Zeatin içerenOrchimaxbesin ortamında saptanmıştır. MS ve Orchimaxbesin ortamının LindemanOrchidbesin ortamına göre daha erken embriyonikkallus oluşumuna neden olduğu ve bütün sitokinin tip ve konsantrasyonlarında bu iki temel ortamın soğancık üretimi bakımından daha iyi sonuçlar verdiği, BAP ve Zeatin hormonlarının daha etkili olduğu görülmüştür.
Crataegus orientalis (Pallas ex. bieb) (doğu alıcı) ve Crataegus pontica (k. koch.) (Doğu Karadeniz alıcı) tohumlarının çimlenmesi üzerine katlama, küllü suda bekletme ve sülfürik asitte zedeleme ön işlemlerinin etkilerinin araştırılması
Bu çalışmada Crataegus orientalis (Pallas Ex. Bieb) (Doğu Alıcı) ve Crataegus pontica (K. Koch.) (Doğu Karadeniz Alıcı) türlerin tohumlarında bulunan çimlenme engellerinin giderilmesi için etkili olabilecek ön işlemlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla farklı sürelerde sülfürik asitte (H2SO4 (%98)) kimyasal zedeleme, küllü suda (Meşe, %5) bekletme, sıcak-soğuk katlama ve bu işlemlerin kombinasyonları uygulanmıştır. Her bir tür için 86 adet ön işlem uygulanan tohumlar açık alan koşullarında 4 tekrarlı rastlantı blokları deneme desenine göre 2016 yılı Nisan ayında ekilmiştir. 2016 yılı vejetasyon dönemi içinde çimlenmelerin başlamasına rağmen etkili oranda çimlenmeler sağlanamadığından 2017 yılında elde edilen çimlenmeler değerlendirilmiştir. Çalışma sonucunda her iki türde de soğuk katlama ile birlikte küllü suda bekletme işlemi uygulanan tohumlardan soğuk katlama ile birlikte sülfürik asitte bekletilen tohumlara oranla daha yüksek çimlenme yüzdeleri elde edilmiştir. Çalışmada ayrıca Crataegus pontica tohumlarının çimlenme oranının daha fazla olmasına dayanarak çimlenme engel derecesinin Crataegus orientalis tohumlarında daha fazla olduğu sonucuna varılmıştır.
Kuraklık stresine maruz bırakılan bazı doğu kayını (fagus orientalis lipsky.) orijinlerinde temel morfolojik ve fizyolojik değişimlerin araştırılması
Bu çalışmada bazı Doğu kayını (Fagus orientalis Lipsky.) orijinlerinin kuraklık stresine verdiği tepkilerin belirlenmesi hedeflenmiştir. Artvin Çoruh Üniversitesi, Orman Fakültesi Serasında Bolu, İstanbul, Zonguldak, Giresun orijinli fidanlar yetiştirildikten sonra düzenli aralıklarla bakımları yapılmıştır ve 2023 yılının temmuz ayından itibaren 2. büyüme dönemindeki Doğu kayını fidanlarına kuraklık stresi denemeleri uygulanmıştır. Fidanlara kuraklık stresi uygulamak için 3 farklı sulama rejimi (günde 1 sulanan (kontrol), 2 günde 1 sulanan, hiç sulanmayan) oluşturulmuştur. Uygulamadan sonra ilk olarak serada fidanların kök boğazı çapları, fidan boyları, yan dal sayıları, toplam klorofil içerikleri, klorofil floresansları ölçülmüştür. Fidanlardan alınan kök numuneleriyle kök hacimleri, kök alanları ve kök uzunlukları belirlenip; yaprak numuneleriyle de nisbi su içerikleri, hidrojen peroksit (H2O2) ve lipid peroksidasyonunun son ürünü olan malondialdehit (MDA) analizleri yapılmıştır. Tüm parametreler bakımından orijinler arasında anlamlı farklılıkların olduğu görülmüştür. Kuraklık stresine maruz bırakılan gruplarda kontrol grubuna kıyasla fidanların nisbi su içeriği, klorofil floresansı, toplam klorofil içeriği miktarlarının azaldığı belirlenmiştir. Hidrojen peroksit içerikleri ve malondialdehit seviyelerinde ise kuraklık stresine maruz bırakılan gruplarda kontrol grubuna kıyasla artış gözlenmiştir. Sonuç olarak; fizyolojik özellikler bakımından kuraklık stresinden en az etkilenen, morfolojik özellikler bakımından da en iyi kök ve gövde gelişimini gösteren İstanbul orijininin kuraklık stresine en toleranslı orijin olduğu tespit edilmiştir.