Veterinerlik Morfolojisi Anabilim Dalı

Erkek köpeklerin genital organlarının morfolojik gelişimi ve prostatanın vaskülarizasyonu üzerinde araştırmalar

Dişi köpeklerin genital organlarının morfolojik gelişimi ve vaskülarizasyonu üzerinde araştırmalar

- 24 - ÖZET ı Bu araştırmada dişi köpeklerin genital organlarında- belirli gelişme dönemlerinde »meydana gelen anatomik ve histolojik değişimler incelendi. Köpekler yaşlarına göre 4 gruba bölündü. Birinci grup 0-4 aylık, ikinci grup 4-8 aylık, üçüncü grup 8-12 aylık ve son grup 12 ay İlk' dan büyük köpeklerden oluştu. Her grup için 5 köpek kullanıldı. Ayrıca genital organların damarları için 3 ergin dişi köpek incelendi. Bu 3 köpeğin aorta abdominalis' inden carmen ile renklen dirilmiş ılık nişasta solüsyonu enjekte edildi. Bu çalışmada toplam 23 dişi köpek incelendi. Araştırmanın ana bulguları şunlardır : 1- Dişi köpek genital organlarının biyometrik verileri literatürlerde bildirilenlerden daha düşük bulunmuştur. Bu farklılıklar ırk, yaş, beslenme ve siklus dönemi gibi faktörlere bağlı olabilir. 2- 0-4, 4-8, 8-12 ve 12 Aylıktan büyük yaş gruplarında belir gin gelişmeler kaydedilmiştir. 3- Ovariumların ağırlıkları ile vücut ağırlıkları arasında mükemmel bir korelasyon (r = 0,93) bulunmuştur. 4- Sağ ovarium, soldakine göre daha aktif bulunmuştur. 5- Sağ ovarium duodenum'un pars descendens'i ile karın duvarı arasında, sol ovarium dalak ile ilişkili ve colon descendens'e doğru dorsal yönde bulunmuştur.- 25 - 6- Primer folliküllere kümeler halinde rastlanılmıştır. 7- Polyovular follikül ve polynuclear oositlere rastlanılmamıştır. 8- Zona pellucida her zaman P.A.S. pozitif bulunmuştur. 9- Atretik folliküllere ilk olarak 9 aylık bir köpekte rastlanılmıştır. 10- Sağ cornu uteri soldakinden daha uzun bulunmuştur. 11- Arteria ovarica'ların orijinlerini aorta abdominalis'den aldıkları ve arteria mesenteries caudalis'in birkaç cm. önünden çıktıkları saptanmıştır. 12- Arteria uterina'nın orijinini arteria vaginalis' den aldığı ve arteria ovarica ile anostomosiz yaptığı gözlenmiştir. 13- Vagina 'nın lamina propria' sında yalnız 0-4 ve 4-8 aylık gruplarda geniş düzensiz boşluklar bulunmuştur. » 14- Vagina ile vestibulum vaginae arasında hymen görülmemiştir.

Dişi tavşanlarda (oryctolagus cuniculus) genital organlarının postnatal morfolojik gelişimi üzerinde araştırmalar

- 29 - ÖZET Bu araştırmada tavşanlarla dişi genital organlarında postnatal dönemde meydana gelen bası morfolojik değişimler incelendi. Dişi. tav şanlar 0-3, 3-6 aylık ve 6 aydan büyük olmak üzere 3 gruba ayrıldı. Anatomik ve Histolojik özellikleri incelemek için toplam 30 adet dişi tavşan kullanıldı. Araştırmanın ana bulguları şunlardır : 1- 0-3, 3-6 ve 6 Aylıktan büyük yaş gruplarında belirgin fark lılıklar kaydedilmiştir. 2- Dişi tavşanlarda genital organlara ait morfometrik veriler literatürlerde bildirilenlerle paralellik gösterdiği gibi bazı veriler de daha düşük bulunmuştur. Bu durum ırk, beslenme ve yetiştirme şart ları gibi faktörlere.bağlı olabilir. 3- Ovarium ağırlıkları ile vücut ağırlıkları arasındaki korelas yon katsayısı, r = 0,95 olup bu değer + l'e çok yakın olduğu için de ğişkenler arasındaki bağıntı mükemmeldir. 4- Sağ ve sol ovarium 'un her ikisi de colon descendens hizasın da olup ergin tavşanlarda ovarium üzerinde gözle görülebilen follieuli ovarici vesiculosi'ler bulunmaktaydı. 5- Fimbria ovarica'lar ergin tavşanlarda oldukça gelişmiş olup bursa ovarica'lar açık durumdaydı. 6- Tersiyer folliküllerde cumulus oophorus birkaç sütun halinde stratum granulosum'a dayanmaktaydı.30 - 7- Bir kısım tersiyer folliküller içerisinde birden fazla oocyte' e rastlandı. 8- Yassı epitel hücreli primordial folliküller kümeler halindeydi. 9- Antrumu oldukça genişlemiş ve bol serbest hücre içeren atretik folliküllere 3-6 ve 6 aydan büyük gruplarda rastlandı. 10- Zona pellucida her zaman P.A.S. pozitif bulundu. 11- Üterus'un iç dairesel kas tabakası dış uzunlamasına kas taba kasından daha kalındı, 12- Cervix uteri* ler çift olup kaim bir median bölme ile birbir lerinden ayrılmışlardı. 13- Vagina *nın tunica muscularis'i üterus'un kas tabakasına göre daha az gelişmiştir. 14- Vagina ile vestibulum vagina arasında hymen görülmedi. 15- Özellikle ergin grupta clitoris gelişmiş ve belirgindi. 16- Pudendum femininum labium pudendi majus ve labium pudendi minus 'lara sahipti.