Gazi University
Institute

Bilişim Enstitüsü

Gazi University

115

Archived Theses

0

DOIs Assigned

0%

DOI Rate

Archived Theses

10 Theses
Master'sOpen AccessTR

Kablosuz ağlarda EAP tabanlı bir kimlik doğrulama protokolü

İletim ortamı olarak havanın kullanılmasından dolayı kablosuz ağlar saldırılara karşı elverişli olmaktadır. Bundan dolayı kablosuz ağlarda güvenlik kablolu ağlardakine göre daha karmaşık hal almaktadır. Kablosuz ağlarda sunulan servislere ve ağ kaynaklarına sadece geçerli kullanıcıların erişebilmesini sağlamada kimlik doğrulama en önemli yöntemdir. Korumalı Genişletilebilir Kimlik Doğrulama Protokolü (PEAP) kablosuz ağlarda kimlik asıllaması için yaygın kullanılan güvenli bir protokoldür. Ancak, yapılan araştırma ve incelemelerde PEAP'ın kimlik bilgilerini gizlemede zayıf olduğu görülmüştür. Bu çalışmada, kablosuz ağlarda kimlik doğrulama esnasında kimlik bilgilerinin gizliliğini sağlamak için yeni bir protokol geliştirilmiştir. Bu metot, PEAP'ın yönetim kolaylığı, güçlü güvenlik özellikleri ile dinamik anahtar dağıtımının sağladığı avantajlarını içermektedir.

Bilgi güvenliğiBilgi iletimiBilgisayar protokolleri
Çağdaş Kurt
Gazi University · Bilişim Enstitüsü
2013
00
DoctorateOpen AccessTR

Kablosuz algılayıcı ağlarda enerji verimli mac protokolü tasarımı ve uygulaması

Kablosuz algılayıcı ağlar (KAA) günümüzde birçok alanda karşımıza çıkan bir teknolojidir ve önemi de gün geçtikçe artmaktadır. Bu ağlar, kablosuz algılayıcı ağlarda kullanılan çok sayıda dağıtılabilen ve kendi kendini organize edebilen düğümler içermektedir. Algılayıcı düğümler, genellikle ağda kolayca yerleştirilmeleri için pil ile çalıştırılmaktadırlar. Özellikle de ulaşılması zor olan bölgelerdeki KAA için enerji verimliliği çok kritik bir öneme sahip olmaktadır. Dolayısıyla KAA için en kritik konu haline gelen enerji verimliliği için bu çalışmada düğümlerin uyarlamalı olarak uyuması, iletişimin devamlılığının sağlanması ve düğümlerin enerjilerini en iyi şekilde kullanabilmeleri için yeni bir çalışma yapılmıştır. Bu çalışmada enerji israfının en fazla olduğu durumlar tespit edilmiştir. Bu durumlar için çözüm önerileri sunulmuş ve bu çözüm önerilerinin hem benzetimi hem de uygulaması gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmada enerji tasarrufu enerji israfının fazla olduğu durumları önlemek için, boşta kalan düğümlerin uyku durumuna geçirilmesi benimsenmiştir. Düğümlerin uyku durumuna geçiş işlemi uyarlamalı olarak yapılmaktadır. BSC-MAC(Base Station Controlled Medium Access Control-Baz İstasyon Kontrollü Ortam Erişim Kontrolü) protokolünde iki tür iletişim gerçekleştirilmektedir. Bunlar kök ve kaynak düğüm olarak ayrılmaktadır. Kaynak düğümler, verileri üretip kök düğümler üzerinden baz istasyonuna iletme işlemini gerçekleştirirler. Hem kök düğümlerin hem de kaynak düğümlerin kendi aralarındaki iletişimin aksamaması için uyuma periyotlarının zaman senkronizasyonu uyarlamalı olarak iki farklı yöntemle gerçekleştirilmiştir. Elde edilen sonuçlara bakıldığında BSC-MAC protokolünün diğer var olan protokollerden daha iyi enerji verimliliği sağladığı, iletimin daha sağlıklı ve düğümler arasında adaletli erişim hakkının daha iyi olduğu görülmüştür.

Sinan Toklu
Gazi University · Bilişim Enstitüsü
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Akademik ve idari personelin sosyal ağlarda geçirdikleri sürenin incelenmesi (dokuz üniversite örneği)

İletişim teknolojilerinin gelişimi sonucu doğan yeni bir medya ortamı olarak kolay ve hızlı erişilebilirliği bakımından sosyal ağlar, bireylerin her gün ulaşabildiği, çeşitli sosyal ilişkiler içerisine girdiği, bilgi paylaşımı yaptığı ve kullanıcı sayısı hızla artan platformlardır. Sosyal ağların; bilgiye kolay ve etkin erişim sağlaması, bilgi paylaşımını mümkün kılması, sosyal ve aktif öğrenme sürecini hızlandırması gibi birey üzerindeki olumlu etkilerinin yanı sıra kullanım amacı ve süreçlerine bağlı olarak bireyin yaşamı üzerinde olumsuz sosyal, ekonomik ve psikolojik etkiler de bırakmaktadır. Bireyin iş veriminin düşmesi ve bunun sonucunda iş kalitesinin düşmesi, sosyal ağ sitelerinin uzun süreli kullanımına dayalı iletişim bozuklukları ve asosyalleşme, güvenilir ve bilimsel bilgi kaynaklarına erişimin zorlaşması, bireyin ve çevresinin yaşamını olumsuz bir biçimde etkileyebilmektedir. Bu bağlamda bu çalışmada, sosyal ağ ve üniversite ilişkisini; devlet üniversitelerindeki akademik ve idari personelin sosyal ağlarda geçirdikleri süreleri inceleyeceğiz.

Murat Güzel
Gazi University · Bilişim Enstitüsü
2013
00
DoctorateOpen AccessTR

Termoelektrik jeneratörün elektriksel, termoelektriksel ve ısıl parametrelerinin incelenmesi için bilgisayarlı bir veri edinim ve test sisteminin gerçekleştirilmesi

Bu tez çalışmasında, termoelektrik jeneratörün (TEJ) elektriksel, termoelektriksel ve ısıl parametrelerinin incelenmesi için programlanabilir mantık denetleyiciyle (PLC) haberleşebilen yeni bir bilgisayarlı veri edinim ve test sistemi (TEG?PAS) gerçekleştirilmiştir. Matlab/Simulink benzetim programıyla termoelektrik modülün (TEM) TEJ olarak kullanılması için, matematiksel modelinin benzetimi yapılmış ve değişik sıcaklık farkları için benzetim sonuçları prototip TEJ modelinde TEG?PAS'dan alınan sonuçlarla karşılaştırılmıştır. Benzetim ve prototip uygulama sonuçlarının ışığı altında, TEG?PAS'ın üzerinde deneneceği ticari yeni bir portatif TEJ sistemi kurulmuştur. Bu TEJ'in tüm parametreleri TEG?PAS yardımıyla analiz edilmiştir. Ticari olarak üretilen bu TEJ ve bir ticari güneş paneli (PV) ile elde edilen enerji miktarına göre, kapladıkları alanlar açısından karşılaştırılmış, TEJ aynı güç üretimine karşılık PV'den dokuz kat daha az yer kaplamıştır.

TermoelektrikTermoelektrik jeneratörVeri erişimi+1
Hayati Mamur
Gazi University · Bilişim Enstitüsü
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Damızlık küçükbaş hayvan bilgi sistemi yazılım süreçleri

Bu çalışma kapsamında Türkiye?deki damızlık keçi ve koyun hayvanların kaydını tutan ve destekleme şartlarına uygun hayvanların sahiplerine ödenen yıllık destekleme ödemelerini yöneten bilgi sistemi ele alınmıştır. Bunun yanında yazılım yaşam döngüsü ve yazılım süreç adımları incelenerek yazılım projesinin baştan sona geçtiği önemli aşamalar vurgulanmıştır. Birleşik modelleme dili diyagramlarının yazılım projelerine kattığı önemden bahsedilmiş ve bazı diyagramlar bilgi sisteminin ilgili süreçlerinde kullanılmıştır. Yazılım mühendisliği konularından yazılım projeleri geliştirme süreçlerinde daha çok faydanılması gerektiği gözlemlenmiş ve bu sebeple damızlık koyun keçi bilgi sisteminde bu konulardan sıkça yararlanılmıştır. Bilgi sisteminin kurulumuyla gelen faydalar ve kolaylıklardan bahsedilmiş ve yazılıma gelecekte ilave edilmesi gereken yapılar öneri olarak sunulmuştur.

Bilgisayar yazılımlarıUygulama yazılımı
Caner Demir
Gazi University · Bilişim Enstitüsü
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Bir eğitim yönetim sisteminin sosyal ağ bağlamında kullanılabilirlik analizi

Bu araştırma, bir eğitim yönetim sisteminde sosyal etkileşimi sağlayan öğelerin kullanılabilirliğini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Bu sosyal öğeler; iş arkadaşlığı, soru cevap sistemi, blog sistemi, kullanım puanları özelliği, tartışma grupları ve forum özelliği, içerik yorum ve puanlama sistemi, eğitim önerme, haber kaynağı ve kullanıcı duvarından oluşmaktadır. Sosyal öğelerin etkililik, verimlilik ve kullanıcı memnuniyetini ölçmek için bir kullanılabilirlik testi gerçekleştirilmiştir. Araştırma, bir e-öğrenme firmasında çalışan 5 kişi ve Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri (BÖTE) alanında çalışan diğer 5 kişiden oluşan katılımcı grubuyla yürütülmüştür. Kullanılabilirlik testi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi BÖTE Teknoloji ile Zenginleştirilmiş Öğrenme Laboratuvarında gerçekleştirilmiştir. Bu testte katılımcılar, uzman görüşleri doğrultusunda hazırlanan görevleri gerçekleştirirken, araştırmacı tarafından gözlem yapılmıştır.Çalışma verileri 4 aşamada toplanmıştır: (1) Demografik anketle kullanıcı profiline ilişkin bilgilerin toplanması, (2) Sosyal öğelerin kullanımı sırasında kullanıcı davranışlarının gözlemlenmesi, (3) Kullanıcı odak noktalarını belirlemek için göz izleme yöntemiyle kullanıcı göz hareketlerinin izlenmesi, (4) Sesli düşünme yöntemi ile kullanıcı yorumlarının toplanması. Yapılan gözlemle 4 çeşit veri toplanmıştır: (1) Etkililiğin belirlenmesi için görev tamamlama durumu, (2) Verimliliğin belirlenmesi için görev tamamlama sırasında yapılan hata sayısı, (3) Verimliliğin belirlenmesi için görev tamamlama sırasında harcanan zaman, (4) Kullanıcı memnuniyetinin belirlenmesi için katılımcıların yaptıkları yorumlar. Uygulama sonrası toplanan veriler betimsel olarak analiz edilmiştir. Göz izleme ekran kayıtlarında kullanıcı dikkat odağı incelemesi; hata yapma, görev tamamlayamama ya da görevi uzun sürede tamamlama durumlarının sebeplerini belirleyebilmek amacıyla yapılmıştır. Her bir görevin başarı ve hata oranları, tamamlanma süreleri, sesli düşünme ve göz izleme bulguları kullanılabilirlik problemlerinin belirlenebilmesi için görev bazlı olarak birlikte özetlenmiştir. Analiz sonuçları, sosyal öğelerin etkili ve verimli olduğunu, kullanıcı memnuniyetinin ise çok düşük olduğunu göstermektedir. Bulgular doğrultusunda, sosyal öğelerin kullanılabilirliğini artırmaya yönelik çalışmalar yapılması ve sistem üzerinde belirli aralıklarla kullanılabilirlik testi yapılması önerilmiştir.

Şükran Çakmak
Gazi University · Bilişim Enstitüsü
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Mobil telefonda üretilen tek kullanımlık şifre ile rastlantısal değişken ve konumsal bazlı kimlik doğrulama

Bu çalışmada, kimlik doğrulama zorunluluğu olan ve kullanıcısı için maddi ve manevi değer arz eden her türlü online hesaba erişirken kullanılabilecek yeni bir kimlik doğrulama tasarımı önerilmiş ve bir uygulama örneği başarıyla gerçekleştirilmiştir. Tasarımda konum ve rastlantısal değişken tabanlı Tek Kullanımlık Şifreler (TKŞ) kullanılmıştır. Tasarımda, biri hizmet alan Küresel Konumlama Sistemi (KKS) teknolojisine sahip kullanıcının mobil cihazı, diğeri hizmet veren sunucu donanımı üzerinde çalışan iki farklı yazılım modülü geliştirilmiştir. Gerçekleştirilen tasarım, istemci ve sunucu yazılım modülleri arasında herhangi bir iletişim kanalına veya kurulum ve kullanım maliyetine ihtiyaç duymaksızın çalışabilmektedir. Ayrıca, eş zamanlı çalışma, şifreleme veya sertifika kullanımına bağlı herhangi bir ek yazılım ve donanım gerektirmez. Aynı zamanda, her iki taraf içinde yüksek bir güvenlik düzeyi sağlar. Önerilen tasarım, şifre iletim güvenliği, istemci ve sunucu arasında eş zamanlı çalışma gereksinimi, kullanıcı tarafından sunucu doğrulama ve yüksek maliyet gibi mevcut kullanıcı doğrulama mekanizmalarında karşılaşılan problemlere de çözüm sunmaktadır. Gerçekleştirilen tasarımda, kullanıcı doğrulaması işlemi için konum bilgisi de ilave bir parametre olarak kullanılmıştır. Ek olarak, önerilen kimlik doğrulama mekanizması istemci tarafı ve doğrulama sunucusu tarafı arasında karşılıklı bir kimlik doğrulamayı mümkün kılmaktadır. Kolayca her iki tarafa da kurulabilen yazılım modülleri sayesinde, kalıcı şifreler kullanan kimlik doğrulama tasarımlarının sebep olduğu güvenlik açıkları giderilmiştir. Kullanıcı konum bilgisinin bir parametre olarak TKŞ üretimine dâhil edilmesi kimlik doğrulama sisteminin güvenliğini artırmıştır. Tasarımın simülasyon ortamında testleri yapılmış ve başarılı sonuçlar alınmıştır.

Muhammed Özsoy
Gazi University · Bilişim Enstitüsü
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Lineer CCD lerin Labview programı ile kontrolü

Bu çalışmada, doğrusal yük-bağlaşık aygıtlı (CCD) görüntü sensöründen elde edilen veriler LabVIEW 11.0 programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Toshiba TSD 1304DG CCD doğrusal görüntü sensöründe 3648 adet etkin piksel vardır ve her bir piksel yaklaşık 8µm x 200µm?dir. Ölçülen bir nesnenin boyutu, bunun gölgesi bir CCD sensörüne düşürülerek tespit edilir. Bu durumda genellikle, paralel ışık ışınlarından oluşan bir ışık kaynağı uygulanır. Bu ışık kaynağının kalitesini yükseltmek için, mercekli bir optik sistem kullanılmıştır. Bu tez çalışmasında CCD modüllerinin icadı LabVIEW ara yüzünün nasıl hazırlanacağı ve TCN-1304-U kamerasının çalışma mantığı anlatılmıştır.

Yerbol Jumabekov
Gazi University · Bilişim Enstitüsü
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Ağdaki aktif cihaz savunmasızlıkları için güvenlik politikası geliştirme sistemi

Bu tezde, kurumsal ağlarda kullanılan anahtarlar üzerindeki güvenlik konfigürasyonu eksikliklerinden dolayı oluşacak güvenlik açıklıklarını gidermeyi sağlayan bir yazılım geliştirilmiştir. Kurumsal ağlarda en çok rastlanan saldırı türleri belirlenmiştir. Bu saldırılar için yapılandırılması gereken konfigürasyonlar geliştirilen yazılım ile çok daha kolay ve kısa sürede yapılabilmektedir. Geliştirilen yazılım web tabanlı olarak çalışmaktadır. Sunulan web arayüz ile yönetim kolaylaştırılmıştır. Sunulan yazılım linux tabanlıdır. Herhangi bir linux bilgisayar üzerine bağdaştırılılarak merkezi olarak onlarca kurumun anahtarları uzaktan kontrol edilebilmektedir ve konfigürasyon yapılabilmektedir. SSL VPN teknolojisini kullanarak uzak bağlantı güvenli şekilde sağlanmaktadır. Geliştirilen yazılım ile Procurve marka tüm anahtarlar üzerinde başarılı sonuçlar elde edilmiştir.

Özgür Tonkal
Gazi University · Bilişim Enstitüsü
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Radyasyonun yarı iletken devre elemanları üzerindeki etkilerinin incelemesi

Uzay nesneleri radyasyona maruz kalmaktadır. Bu radyasyonların farklı çeşitleri vardır: galaktik ışınları, güneş patlamaları radyasyonu ve güneş radyasyonudur. Bu radyasyonlar yarı iletkenlerin kristal yapılarında bozulmalarına neden olmaktadır. Bu durumda iki kutuplu transistörlerin tüm parametrelerinin bozulmasına yol açar. Son yıllarda, bu alanda araştırma yeni yöntemler kullanılarak, yük parçacığının ömür süresi, özdirenç, yarı iletken radyasyon direnci artırmanın yolları gibi farklı çalışmalar yapılmıştır. Ancak bu ilerlemelere rağmen yarı iletkenlerin radyasyon fiziği bölgesinde, daha tam olarak tüm radyasyonun etkilerini açıklayabilen bir transistör modeli yoktur. Transistör modelinin hesaplamaları göz önünde alındığında giriş verileri elektriksel ve geometriksel olmalıdır. Aynı zamanda modelinin yapısı, p-n geçişlerinin akım hesaplaması otomatik olmalıdır. Ayrıca transistör modeli radyasyonun ve sıcaklığının değişiklikleri dikkate alınmalıdır, çünkü yük parçacığının ömür süresi radyasyonu azaltırken, sıcaklık arttığında yük parçacığının ömür süresini artırmaktadır.

Daulet Tuyakbayev
Gazi University · Bilişim Enstitüsü
2013
10