116
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Archived Theses
Technology selection and new product development based on patent information
In a rapidly changing world, survival of enterprises is getting harder and harder. As international competition continues to intensify, significant number of firms are failing and consequently closing down in each year. These failures create some questions like: i) What is the role of technology selection in business success and failure? ii) Which technology is promising more for the future? iii) How can the change in technology be traced and foresighted? iv) Which data resources can be utilized as the indicator of technological change?This research thesis was inspired by the questions (as well as the answers/decisions about these questions) raised and the perceived lack of appropriate solutions to the accurate-technology selection problem. In this regard this thesis proposes four different frameworks to qualify the technology selection process. They all utilize the ?patent information? to supply decision support to the entrepreneurs. All of the frameworks are developed on the assumption that patent information is the one of the best indicator of technology change.The proposed frameworks include: Construction of ?Patent Alert System? (PAS); utilization of Analytical Hierarchy Process (AHP) for trendy technology selection; classification of technologies using fuzzy classifiers; and finally a new product development framework.The proposed PAS; enables users to set or configure alert(s) for the trend changes in any technology area by using the associated patent data. The second framework; facilitate the selection of trendy technology using patent statistics. The third one utilizes fuzzy classifiers to categorize technology as: dated, classic and trendy. And the final framework employs 5W1H (?Who-When-Where-Why-What-How?) and TRIZ (Theory of Inventive Problem Solving) procedure to the selected patents to create novel products. All these frameworks are exemplified by the cases.In summary, the proposed technology selection frameworks provide several tools and offers significant contributions to the current implementations.
A simulation study to evaluate the effect of flexibility on flow time
In today?s competitive environment, companies are seeking for newer capabilities to survive. Especially, the manufacturing companies struggle to increase their inner potential by establishing the better manufacturing policies. In the increasing variety of demands and the products, it has been essential to include flexibility in the manufacturing policies. However, flexibility itself, without analyzing the type and conditions of the manufacturing system, may have no meaning. The level and the type of flexibility require to be adjusted and to be monitored for having the expected benefits fully. This thesis specifically intended to find effects of flexibility in job shop manufacturing. For this purpose, a hypothetical system with six machines and ten types of jobs at most with the six different operation types has been considered. Twelve scenarios are developed under four different cases (with/without transportation, with/without additional processing time), five level of flexibility, two different machine selection rule, and three types of dispatching rules. Developed models are experimented by the use of SIMAN simulation language. Findings have been tested statistically. Results indicated that full flexibility is a preferable state for most of the cases. However, in some cases chain configurations perform better since it combines the benefits of pooling and specialization.
Evaluating fuel alternatives for electricity generation in Turkey through multiple criteria decision support methodologies
In today's world, with development to the growing electrical energy demand is considered as a important problem. This problem became significant, to capture the new perspective about to installing environmental and environment-friendly clean fuel technology of energy generation systems not only thinking economical criteria. Turkey electric energy demand trend in is an increase 7.5% on average at a rate of speed. According to estimates to meet the increasing electricity demand, the current 42,394 MW installed capacity by 2020 of at least the period should be doubled. However Kyoto agreement was signed in 2009, within the framework need to be limit of carbon emission rates. In this case, the generation of electrical energy that are not only depend economic factors, also environment, sustainability, such as direct and indirect interactions with each other bearing in mind the many factors which need to be evaluated. For this kind of multi-criteria decision problems Analytical Hierarchy (AHP) and Analytical Network Processes (ANP) are good approaches to analysis comes to the fore. In this thesis to evaluate of electricity generation ways models built with the help of AHP and ANP methods. Models and criteria, mined from resources as follows, "Energy and Natural Resources Ministry", "International Energy Agency", "Turkey Electricity Transmission Company? issues and surveys with experts and were obtained by interviews. According to the thesis, models built and results put in place for priorisation of alternatives.
Employing meta-heuristics and fuzzy ranking functions for direct solution of fuzzy mathematical programs
Primary objective of this study is to present how fuzzy mathematical programmingmodels can be solved by employing metaheuristic algorithms and ranking methodsfor fuzzy numbers without requiring a transformation into a crisp model. Up to datevarious solution approaches are proposed to solve different fuzzy mathematicalprogramming models. The main difficulty in fuzzy mathematical programming is tosolve fuzzy models using the existing solution algorithms. In the existingapproaches to overcome this problem the crisp equivalent of the fuzzy models areobtained. In this study, a direct solution method is proposed to solve fuzzymathematical programming problems with different fuzzy parameters and fuzzymathematical programming problems with fuzzy decision variables. In the proposeddirect solution method, ranking methods for fuzzy numbers and metaheuristicalgorithms are used. The effectiveness of the proposed direct solution method isproved with different examples.Keywords: fuzzy mathematical programming, fuzzy decision variables, rankingmethods for fuzzy numbers, classification of fuzzy mathematical programmingmodels
Tedarik zinciri yönetiminde bulanık hedef programlama yaklaşımı
Küresel pazarlardaki zorlaşan rekabet koşulları, artan müşteri beklentileri ve teknolojideki gelişmeler sonucu tedarik zinciri yönetimi gittikçe önemi artan konulardan biri olmuştur. Tüm bu gelişmeler, işletmeleri tedarik zinciri boyunca maliyetlerini azaltmaya ve müşteri memnuniyetine daha fazla önem vermeye zorlamıştır. Maliyetlerin azaltılması, üretim ve dağıtım işlevlerinin birbiriyle sıkı sıkıya ilişkili olması gerekliliğini de beraberinde getirmiştir. Bu çalışmada tedarik zinciri bütünleşik bir yapıda değerlendirilmiş ve çok hedefli üretim-dağıtım modeli geliştirilmiştir. Tedarik zinciri, gerek bütünleşik yapısı gerekse içinde barındırdığı insan faktörü nedeniyle tesadüfî olaylar, verilen kararlardaki öznel istek düzeyleri, veri eksikliği, mevcut verilerin kesin olmamasından dolayı belirsizlik içermektedir. Belirsizlik, bulanık küme teorisi kullanılarak geliştirilen modele dâhil edilmiştir. Doğrusal üçgensel üyelik fonksiyonları ve doğrusal olmayan hiperbolik üyelik fonksiyonları kullanılarak çözümler elde edilmiştir. Her iki üyelik fonksiyonu ile elde edilen sonuçlar karşılaştırıldığında doğrusal olmayan hiperbolik üyelik fonksiyonu için daha yüksek üyelik derecesine sahip sonuçlar elde edilmiştir. Gerçek hayat problemlerinin doğrusal olmaması nedeniyle elde edilen sonuçların gerçeği daha iyi yansıttığı görülmüştür.
Bankacılık sektöründe personel seçimi ve performans değerlendirilmesine ilişkin veri madenciliği uygulaması
İletişim teknolojilerindeki gelişme ile birlikte ?mevcut bilgi?ye ulaşmanın çok kolaylaştığı günümüzde, ?bilginin çıkarımı? kavramı giderek önem kazanmaktadır. Çok büyük miktarlardaki verinin yararlı bilgilere dönüştürülmesine duyulan ihtiyaç veri madenciliğinin önemini ortaya koymaktadır. Diğer taraftan personel kalitesi ise günümüzde firmaların rekabet avantajı sağlaması acısından oldukça önemli bir noktaya gelmektedir. Bu çalışmada, veri madenciliği yöntemlerinden sınıflandırma ve kümeleme ile etkili bir personel seçim mekanizması geliştirilerek özellikle personel seçimi sürecinde fayda sağlanması amaçlanmıştır. Çalışmada veri madenciliği yazılımı olarak WEKA kullanılmış ve banka şubelerinde satışa yönelik çalışan personeller için bir uygulama gerçekleştirilmiştir.
Kaynak kökenli ayrıştırma yöntemiyle enerji sistemlerinin optimizasyonu
Bu tezde, Türkiye enerji sisteminin çevresel kısıtları da içeren optimal kaynak dağıtım modeli geliştirilmiş ve farklı senaryolar altında 2030 yılına kadar alternatif projeksiyonlar sunulmuştur. Bu amaçla ulusal enerji-çevre sistemi analiz edilmiş, doğrusal optimizasyon esaslı teknolojik yapısının şebeke modeli oluşturularak gelecek yıllar için tahmin edilen talepleri karşılayacak olan üretim ve teknolojik alternatifler gelişim yolları belirlenmiştir. Modüler modelleme esaslı olarak, birincil enerji biçimleri olan kömür, petrol, doğalgaz, nükleer ve yenilenebilir enerji kaynakları, doğrusal programlama akış modeline dâhil edilip, ikincil enerji yada dönüşüm sektöründen geçirilerek nihai kullanım kesimi olan sanayi, ulaştırma, konut ve tarım sektörlerinin enerji taleplerinin karşılanmasına yönelik bir teknik-ekonomik model geliştirilmiştir. Model, çevresel kısıtlayıcılar altında da çalıştırılmış ve CO2, SO2 ve NOx emisyon değerlerinin aynı periyot içerisindeki değişimi yine sektörel olarak incelenmiştir. Çalışmada, Avrupa Birliği ülkelerinin hemen hemen tamamına yakın kısmına da uygulanan, bir enerji-çevre optimizasyon modeli, EFOM-ENV, temel alınmış ve bu model üzerinde kaynak kökenli ayrıştırma metodu geliştirilmiştir. Modelde, Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı (ETKB) tarafından yayınlanan referans senaryo ve Uluslararası Enerji Ajansı tarafından yayınlanan FEC1 ve FEC2 senaryoları göz önünde bulundurulmuş ve bu üç senaryoya göre karşılaştırmalı sonuçlar elde edilmiştir. Çalışma kapsamında geliştirilen optimizasyon modelinde çevresel kirleticilerin etkilerin minimizasyonu ve sektörel enerji talebinin farklı birincil enerji kaynakları ile karşılanması amaçlanmıştır.
Deterministik yoksatmalı / yoksatmasız üretim-sipariş modeline bulanık küme uygulaması
Bu çalışmada üç farklı bulanık stok modeli geliştirilmiştir. Birincisi; bulanık üretim modelidir. Bu modelde üretim hızı ve talep hızı Pi üyelik fonksiyonuna sahip iki parametre olarak tanımlanmıştır. Bulanık toplam maliyet ağırlık merkezi metoduna göre durulaştırılmış, bulanık optimal üretim miktarı ifade edilmiş ve yeni bir yöntem uygulanmaya çalışılmıştır. İkincisi; bulanık stok maliyetleri ile bulanık yoksatmalı üretim modelidir. Üçüncü ve son oluşturulan bulanık model ise bulanık üretim miktarı ve bulanık yoksatma miktarı ile bulanık yoksatmalı üretim modelidir. Geliştirilen son iki modelde de bulanık optimal sipariş miktarı ve bulanık optimal yoksatma miktarı elde edilmiş ve konuyla ilgili sayısal örneklere yer verilmiştir. Sonuç olarak; çeşitli bulanık stok modelleri geliştirilerek tezin esas amacı olan bulanık küme teorisinin stok modelleri üzerinde uygulanmasına çalışılmış ve literatüre katkı sağlamak hedeflenmiştir.
Lojistik yönetiminde nakliye planlaması için bir uygulama
Günümüzde ortaya çıkan ve giderek artan bilgi ihtiyacı firmaları tedarikçi ve müşterileriyle entegre olarak bir bütün halinde hareket etmeye zorlamıştır. Bu ihtiyaçla birlikte lojistik yönetimi kavramı gelişim göstermiş ve lojistik faaliyetlerin etkinleştirilmesi gerekliliği ortaya çıkmıştır. Yapılan çalışmada, lojistik faaliyetlerin içerisinde önemli bir yere sahip olan, taşıma ile, önemli bir maliyet kalemini oluşturan taşıma maliyetleri ele alınmış ve nakliye planlaması yapılarak taşıma maliyetlerinin minimize edilebilmesi için sistemin öncelikle matematiksel modeli hazırlanmıştır. Sistem karmaşıklığı arttığında, doğrusal optimizasyonun yeterli sonuç veremeyeceği düşünülerek kurulan matematiksel model, sezgisel tekniklerden tavlama benzetimi kullanılarak çözülmüştür.
Mevsimsel ayrıştırma temelli gri tahmin yöntemi ile aylık elektrik yük tahmini
Bu çalışmada öncelikle yük tahmini ve yük tahmininin önemi anlatılmış, yük tahmini metotlarından bahsedilmiştir. Literatürde yapılmış olan çalışmalar incelenerek tez çalışmasının literatürdeki konumu belirlenmiştir. Uygulamada kullanılan veriler 2004-2007 yılları için Ankara merkez metropol alanı aylık puant elektrik yük değerleridir. Puant yük değerleri zaman serisi olarak ele alınmış, bu yüklerin mevsimsel dalgalanmaya sahip olduğu belirlenmiş ve mevsimsel ayrıştırma yöntemi tercih edilmiş, bu yöntemin içerdiği toplamsal ayrıştırma ve çarpımsal ayrıştırma yaklaşımları ayrı ayrı uygulanarak doğrusal regresyon ve gri tahmin yöntemi ile mevsimsellikten arındırılan trend serisinin tahmini yapılmıştır. Ardından tahmin edilen trend serisine mevsimsel etki ilave edilmiş ve yük tahmin değerleri elde edilmiştir. Elde edilen tahmin serilerinin hata terimleri analiz edilerek dört ayrı tahmin modelinin geçerliliği irdelenmiş, hata terimleri ile çeşitli ölçütler hesaplanarak en iyi tahmin modeli seçilmiştir. Seçilen bu model ile 2008 yılı için aylık puant yük tahminleri hesaplanmıştır.