Kalp ve Akciğer Rehabilitasyonu Anabilim Dalı

KOAH'lı hastalarda oksidatif stres düzeyleri ile LDH ve CK, CK-MB düzeyleri arasındaki ilişki

Amaç: KOAH'ta zararlı gaz ve partiküllere karşı inflamatuar cevapla hava yollarında ilerleyici havaakım kısıtlaması olur. İnflamatuar süreçte oksidatif stres rol oynar, hücre ve kas yıkımı görülür. KOAH'lı hastalarda Pulmoner rehabilitasyon (PR) tedavisinin solunum ve genel kas gücünün geri kazanılmasında önemi büyüktür. Çalışmamızda amaç, oksidatif stresin PR ile düzeldiğini, direkt göstergeler tiyol ve disülfid değerleri ile rutin, indirekt biyokimyasal belirteçlerinden CK, CK-MB ve LDH değerleri ile ilişkisini araştırmaktır. Materyal ve Metot: Yatarak ve ayaktan PR tedavisi alan KOAH'lı hastalarda yapılmıştır. Hastalara rutin PR öncesi ve sonrası değerlendirmeler yapılmış, egzersiz programları belirlenerek tedaviye alınmıştır. Programın başında ve sonunda kanları alınarak tiyol, disüfid, LDH, CK, CK-MB değerleri belirlenmiştir. Bulgular: Çalışmaya katılan 21 hastanın yaş ortalaması 63±7.31'di. Hastaların 11'i ayaktan, 10'u hastanede yatarak tedavi almıştır. Hastaların büyük çoğunluğu erkekti (E/K = 20/1, % 95.2 / 4.8). Tedavi öncesi ve sonrası karşılaştırıldığında SFT, SGRQ, 1MTT değerlerinde anlamlı fark vardı (p<0.001). SFT değerleri ile 1MTT üst ekstremite değerleri arasında korelasyon vardı. GOLD skorlarına göre tedavi öncesi ve sonrası tiyoller ve DS değerinde anlamlı fark olmazken, MMRC'de skoru 3 olan hastalarda anlamlı fark vardı. LDH, CK, CK-MB ile tiyoller, DS değeri arasında bir korelasyon bulunamazken, ΔCK değeri ΔDS, ΔCK-MB ise ΔNT, ΔTT değerleri ile ilişkili bulundu. Sonuç: PR'nin solunumu iyileştirerek antioksidan sürece katkıda bulunduğu ve oksidatif stresi azalttığı belirlenmiştir. PR ile LDH, CK değerlerinde azalma, CK-MB değerlerinde artma görülmesi, CK değerinin tiyoller, DS ile ilişkili olması farklı bir yorum kazandırmıştır. Bu durumda yüksek CK değerine sahip kişilerde oksidatif stresin de artmış olabileceğini düşünülmelidir.