
7
Arşivlenen Tez
0
DOI Atanmış
0%
DOI Oranı
Anabilim Dalı
Diyarbakır ili konaklama işletmeleri çalışanlarının örgütsel sessizlik konusundaki tutumlarının belirlenmesine yönelik bir araştırma
Bu çalışmada, örgütsel sessizliğe ilişkin literatürdeki kavramsal bilgilere yer verilerek, Diyarbakır konaklama işletmeleri işgörenlerinin örgütsel sessizlik konusundaki tutumları araştırılmıştır. Bu tutumların araştırılmasına yönelik olarak hazırlanan anket, iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde ankete katılan katılımcıların demografik değişkenlerinin belirlenmesine yönelik sorular ve ikinci bölümde işgören, ortam ve yönetici boyutlarını bulmaya yönelik ifadelere yer verilmiştir. Diyarbakır ili konaklama işletmelerine dağıtılıp çalışanların doldurdukları anketler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 20 paket programı ile analiz edilmiştir. Yapılan araştırmada kullanılan ölçeğin güvenilirlik, geçerlilik analizleri yapılmış, işgören boyutunda (,798), ortam boyutunda (,712) ile oldukça güvenilir, yönetici boyutunda da (,841) ile oldukça yüksek olarak ortaya çıkmıştır. Örgütsel sessizlik ölçeğinin genel güvenilirlik ortalaması ise (,894) olarak belirlenmiştir. Araştırmanın devamında çalışmanın asıl amacı olan örgütsel sessizliğin incelenmesi için demografik değişkenlerine göre örgütsel sessizliğin boyutları arasında anlamlı farklılık olup olmadığının test edilmesi için Bağımsız İki Örnek T-Testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi(One-Way ANOVA) kullanılmıştır. Ölçekten elde edilen bulgulara göre örgütsel sessizlik boyutlarının demografik değişkenlerine bağlı olarak anlamlı değiştiği tespit edilmiştir.
Havalimanının bölge turizmi üzerine etkisinin araştırılması: GAP Havalimanı örneği
Dünyanın en eski şehirlerinden biri olan Şanlıurfa'da mevcut turizm potansiyeli günden güne hızla artmaktadır. Özellikle yapılan arkeolojik kazı çalışmaları neticesinde Göbeklitepe ve Karahantepe keşifleri ile birlikte dünyanın ilgisi Şanlıurfa üzerine odaklanmış durumdadır. Bu keşifler, Şanlıurfa'nın mevcut turizm potansiyeline olumlu etki oluşturmuştur. Keşfedilen bu tarihi alanların ziyaret edilmesi amacıyla Şanlıurfa'ya ulaşım daha çok havayolu ile gerçekleşmektedir. Bu çalışmanın amacı, GAP Havalimanının topluma sosyo-kültürel etkisinin yanında seyahat acentelerine, yiyecek içecek işletmeleri, otel işletmeleri ve turizm sektörüne destek sağlayan diğer tedarik firmalarına dolayısıyla bölge turizmin gelişimine olan ekonomik katkısının ölçülmesi ve değerlendirilmesidir. Bu bağlamda Şanlıurfa'da faaliyet gösteren seyahat acenteleri, otel işletmeleri, kamu kurum/kuruluşları ve STK'LAR olmak üzere toplamda 27 mülakat verisi elde edilmiştir. Ayrıca Şanlıurfa'da yaşayan 397 kişiye bireysel anket çalışması yapılmıştır. Elde edilen veriler doğrultusunda GAP Havalimanının bölge turizmi etkisi üzerine analizi yapılmıştır. GAP Havalimanının bölge turizmine etkisini değerlendirmekte olan bu çalışmanın ilk defa yapılması araştırmanın önemini göstermektedir. Elde edilen sonuçlara göre, GAP Havalimanı Şanlıurfa ve çevresinde bölgenin turizmine, kültürel ve ekonomik yapısına, sanayisine, eğitimine, sağlık gibi sektörlere katkı sağladığı görülmüştür. Bölgenin kalkınması ve gelişimi için yeni yatırımların, teşvik ve desteklerin önemini ortaya koymaktadır.
Personel güçlendirmenin örgütsel bağlılık üzerindeki etkisi: 4 ve 5 yıldızlı otel çalışanları üzerine bir araştırma
İşletmelerin, çalışanlarını örgüte bağlı birer personel haline getirebilmeleri için personel güçlendirme önemli bir adım olarak görülmektedir. Özellikle hizmet odaklı bir sektör olan turizm sektöründe gerek mevsimlik gerekse uzun dönem çalışan bireylerin işletmelere bağlı hale gelmeleri, çalışılan örgütün hedefleri ve müşteri memnuniyeti adına personel güçlendirme ile örgütsel bağlılığın sağlanması önemli bir faktördür. Çünkü güçlendirilmiş ve örgütüne bağlı çalışanlar, örgüt amaç ve hedeflerini benimseyerek, daha kaliteli hizmet sunulması konusunda büyük rol oynamaktadırlar. Bu tez çalışmasının amacı Doğu Anadolu Bölgesi'nde faaliyet gösteren 4 ve 5 yıldızlı otel işletmeleri çalışanları üzerinden personel güçlendirmenin örgütsel bağlılığa olan etkisini incelemektir. Araştırma verileri 17 Haziran-22 Kasım 2022 tarihleri arasında toplanmış olup, çalışmada toplam 408 veri değerlendirmeye alınmıştır. Araştırmada anket tekniğinden yararlanılmıştır. Veri toplama süreci yüz yüze gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonucuna göre, personel güçlendirmenin örgütsel bağlılık üzerinde anlamlı etkiye sahip olduğu saptanmıştır. Ayrıca personel güçlendirme alt boyutlarından anlamın örgütsel bağlılık alt boyutları üzerinde olumlu yönde, etkinin ise duygusal bağlılık ve normatif bağlılık üzerinde olumlu yönde etkisinin olduğu saptanmıştır. Yeterlilik boyutunun duygusal ve devam bağlılığı üzerinde negatif etkisinin olduğu, normatif bağlılık ile ilişkisinin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Seçim boyutunun ise duygusal bağlılık üzerinde anlamsız etkisinin olduğu, devam ve normatif bağlılık ile ilişkisinin olmadığı sonucu elde edilmiştir. Bu bulgulardan hareketle çalışmanın sonuç kısmı oluşturularak, aynı konudaki çalışmalarla benzer ve farklı yönleri vurgulanmış, bu bölgede faaliyet gösteren işletmelere önerilerde bulunulmuştur.
Zaman yönetiminin algılanan yenilenme üzerindeki etkisi: Turist rehberleri üzerine bir araştırma
Gelişen dünyada insanlar için zaman oldukça önemli bir etkiye sahiptir. Başarıyı hedefleyen bireyler önceden belirlemiş oldukları planlama dahilinde hareket eder. Bu planlama zaman yönetimi kapsamında gerçekleştirilmektedir. Zaman yönetilemez ancak zaman dilimi içerisindeki eylemler bireyler tarafından yönetilebilir. Zaman yönetimi bu yönde kişilere olumlu kazanımlar sağlamaktadır. Yenilenme, insanoğlunda kaybolan canlılığın, enerjinin, mutluluğun neticesinde kendini iyileştirebilme sonucunda edinebildiği yeni duygular ve kazanımlardır. Bu araştırmanın temel amacı; Turist Rehberler Birliği (TUREB)'ne bağlı turist rehberlerinin zaman yönetiminin algılanan yenilenme üzerindeki etkisini araştırmaktır. İlgili değişkenlerle (zaman yönetimi,yenilenme) ilgili hipotez hazırlanmış ve araştırma modeli tasarlanmıştır. Bu araştırmada anket tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırmanın pandemi dönemine denk gelmesi sebebiyle anket internet üzerinden (çevrimiçi) toplanmıştır. Anketler kolayda örnekleme tekniği ile 30 Temmuz 2021- 04 Ekim 2021 tarihleri arasında toplanmıştır. Anket sonucunda 200 katılımcıdan elde edilen veriler istatiksel programlarla analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular neticesinde zaman yönetiminin yenilenmeyi olumlu anlamda etkilediği belirlenmiştir. İlerde bu konuyu ele alıp araştıracak bilim insanlarına farklı bir örneklem grubu üzerinde (turist, acente çalışanları, otel çalışanları, turizm sektöründe yer alan bireyler ve diğer sektörde çalışan bireyler) araştırma yapması önerilmektedir.
Fayda ve kullanım kolaylığı algısı ile eğlence ve gerçeklik algısı arasındaki ilişkinin incelenmesi: Gerçeklik teknolojilerini deneyimleyen ziyaretçiler üzerinde bir araştırma
Hızla gelişen yeni teknolojik ürünlerden biri olan gerçeklik teknolojisi, gerçek ve gerçek olmayan kavramları birleştirerek gerçekçi bir sanal dünya ortamı hazırlamaktadır. Hayatımızda gün geçtikçe daha çok yer verdiğimiz bu teknoloji turizm sektöründe de ilgi odağı olmuştur. Ancak turizm işletmelerinde gerçeklik teknolojisini deneyimleyen kullanıcıların uygulamalara ilişkin görüşlerinin ne olduğu ve algı boyutları arasındaki ilişkiler henüz tam olarak bilinmemektedir. Araştırmanın temel amacı Sakıp Sabancı Müzesi'ndeki gerçeklik teknolojisi uygulamalarını deneyimleyen ziyaretçilerin deneyim bilgilerini alarak, fayda ve kullanım kolaylığı algısı ile eğlence ve gerçeklik algısı arasındaki ilişkiyi tespit etmektir. Bu bağlamda ilgili ilişkiden hareketle, fayda ve kullanım kolaylığı algısının eğlence ve gerçeklik algısı üzerindeki etkisi incelenmek istenmektedir. Amaca ulaşabilmek için araştırmanın kapsamını, gerçeklik teknolojisini deneyimlemiş olan kullanıcıların, kullandıkları uygulamaya ait olan kullanma kolaylığı algıları, fayda algıları, gerçeklik algıları ve eğlence algıları oluşturmaktadır. Bu değişkenler arasındaki ilişkiler, gerçeklik teknolojisi uygulamalarını deneyimlemiş olan bireyler çerçevesinde incelenmiştir. İskenderun Teknik Üniversitesi etik kurulu kararı onayından geçen yapılandırılmış veri toplama formuyla (anket) veriler toplanmıştır. Olasılığa dayalı olmayan örnekleme yöntemlerinden kolayda örnekleme tekniği ile çevrimiçi ortamda gerçekleştirilen uygulama 1 Nisan 2021 ve 29 Mayıs 2021 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Veriler, Sakıp Sabancı Müzesi'nden çevrimiçi yoluyla toplanmıştır. Araştırmanın örneklemini İstanbul Sakıp Sabancı Müzesi sınırı içerisinde gerçeklik teknolojisi ile üretilen uygulamaları en az bir kez deneyimlemiş kullanıcılar oluşturmaktadır. Araştırma neticesinde 190 kişiden veri toplanmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara bakıldığında da, gerçeklik ve eğlence algısını en çok açıklayan değişkenin fayda algısı olduğu belirlenmiştir.
Marka farkındalığı marka aşkı ve kulaktan kulağa pazarlamadavranışının incelenmesi: Seyahat acenteleri örneği
Turizm, sahip olduğu özellikler itibariyle kırılgan bir sektördür. Bu sebeple markaların pazarlama faaliyetleri, müşteriler ile marka arasında kurulan duygusal bağa göre şekillenebilmektedir. Müşterilerde hizmet aldıkları markaya karşı bazı duyguların oluşması durumu ise onların davranışsal eğilimlerinde de rol oynayabilmektedir. Bu anlamda turizmin hizmet sağlayıcılarından biri olan seyahat acenteleri de bu bağın kurulmasında önemli bir role sahiptir. Bu araştırmanın amacı seyahat acentelerinden hizmet alan bireylerin, sahip oldukları marka farkındalıklarının (MF) kulaktan kulağa pazarlama (KKP) davranışları üzerindeki etkisinde marka aşkının (MA) aracılık rolünü incelemektir. Veri toplanma aracı olarak anket tekniğinden yararlanılan araştırmada, kolayda örnekleme tekniği kullanılmıştır. Veri toplama süreci 2024 yılı Mart-Haziran ayları arasında gerçekleşmiştir. Çevrim içi ortamda, bir yıl içinde seyahatlerinde en az bir kez seyahat acentesinden hizmet alan bireylere ulaşılmıştır. Toplamda 403 veri değerlendirmeye alınmıştır. Araştırma hipotezlerini test etme sürecinde doğrusal etkiyi ölçmek için basit regresyon, aracılık etkisini ölçmek için çoklu regresyon analizinden yararlanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre marka farkındalığı, marka aşkı ve KKP davranışını anlamlı olarak etkilemektedir. Aynı zamanda marka aşkının KKP üzerinde anlamlı ve pozitif olarak etkisinin olduğu belirlenmiştir. Ancak marka aşkının aracılık rolü söz konusu olduğunda, markaya olan farkındalığın KKP üzerindeki etkisi anlamsız bulunmuştur. Bir diğer ifade ile marka aşkının tam aracılık rolünün olduğu belirlenmiştir. Bu sonuçlara göre markaya olan farkındalığın, aşk olarak tanımlanan duygusal bir yakınlığa dönüşmesi ile bireylerin daha fazla KKP davranışı gösterdiği belirlenmiştir. Bu sonuçlar seyahat işletmelerinin sadece farkındalık oluşturmaya yönelik pazarlama faaliyetinde bulunmamaları gerektiğini göstermektedir. Aşk veya sevgi oluşumuna yönelik yürütülen tutundurma faaliyetlerinin, bireylerin daha çok olumlu davranışsal çıktılar göstermesinde önemli bir payı olduğunu göstermektedir. Değişkenler arasındaki ilişkinin seyahat acenteleri açından incelenmesi ile hem işletmelere yol gösterici olması bakımından hem de turizm alan yazını açısından, çalışmanın önemli olduğu düşünülmektedir.
Kavramsal bir değerlendirme: Agro-turizm
Bu çalışma, agro-turizm kavramının tam olarak neyi karşıladığını tespit etmeyi ve kavram karmaşasını çözümleme amacıyla gerçekleştirilmiştir. Amaca ulaşabilmek için daha önce bu tür yapılmış çalışmalarda kullanılmış olan Kelime İlişkilendirme Testi (KİT) formu hazırlanmıştır. İskenderun Teknik Üniversitesi etik kurulu onayından geçen Kelime İlişkilendirme Testi (KİT)' inde "kırsal turizm, tarım turizmi ve agro-turizm" anahtar kelimeleri beşer kez alt alta yazılmıştır. Katılımcılardan 30sn içinde anahtar kelimelerin zihinlerinde çağrıştırdığı kelimeleri yazmaları ve her bir anahtar kelime ile ilgili bir cümle kurulması istenmiştir. Ayrıca katılımcıların Kelime İlişkilendirme Testi (KİT) demografik özelliklerine de yer verilmiştir. Nitel bir araştırma tasarımı benimsenen çalışmada amaca yönelik olarak kasti örnekleme tekniği kullanılmıştır. Bu doğrultuda 04-14 Mayıs 2021 tarihlerinde, Gaziantep Üniversitesi, Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, İskenderun Teknik Üniversitesi, Mersin Üniversitesi ve Osmaniye Korkutata Üniversitesi turizm fakülteleri, yüksekokulları ve meslek yüksekokullarında görev alan akademisyenlere e-mail ve görüşme yoluyla Kelime İlişkilendirme Testi "KİT" formunu doldurmaları istenmiştir. 21 Katılımcı çalışmaya katılmıştır. Daha sonra katılımcıların kırsal turizm, tarım turizmi ve agro-turizm kavramlarına verdikleri yanıtlara göre frekans çizelgeleri ve kavram ağı haritası oluşturulmuştur. Araştırma sonucunda agro-turizm ve tarım turizminin aynı anlamları karşıladığı ve bunların kırsal turizmin bir alt dalı olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca uluslararası literatürde agro-turizm kavramının Türkçe karşılığı "tarım turizmi" kavramını karşılamaktadır.