Theses supervised by Doç. Dr. Semih Sezer
11 theses · Yıldız Technical University
Akıllı çubuk titreşimlerinin piezoelektrik eyleyiciler ile aktif kontrolü
Aktif kontrol teknolojilerinin, mekanik sistemlerde titreşim kontrolü amacıyla kullanılması hakkında önemli araştırmalar yapılmıştır. Piezoelektrik elemanları aktif titreşim kontrolünde kullanmak, son yıllarda oldukça dikkat çekmiş bir çalışma alanıdır. Bu tez çalışmasında, akıllı bir kirişin üretimi ve piezoelektrik malzeme ile aktif titreşim kontrolü amaçlanmıştır. Sayısal çalışmada, arka plandaki teoriler ve bilgilerin özetine yer verildikten sonra ele alınan sistem modellenmiştir. Kirişin hareket denklemi çözülerek mod şekil fonksiyonu ve doğal frekansları elde edilmiştir. Analitik ve sonlu elemanlar analiz programı ANSYS ile elde edilen sonuçlar karşılaştırılmıştır. ANSYS ve MATLAB yardımı ile oluşturulan akıllı kiriş modellerinin serbest ve zorlanmış titreşim kontrolü simulasyonları Simulink programı ile yapılmıştır. Deneysel çalışmada, alüminyum çubuk yüzeyine yapıştırılan piezoelektrik yamalar hem algılayıcı hem eyleyici olarak kullanılmıştır. Tasarlanan PID ve bulanık PID kontrolcüler ile ankastre akıllı kirişin aktif titreşim kontrolü MATLAB/Simulink yazılımları üzerinden gerçekleştirilmiştir. Teorik ve deneysel sonuçlar karşılaştırılmıştır. Bulanık PID kontrolcü ile % 95.6'ya varan oranlarda titreşimler sönümlenebilmiştir.
Fırçasız doğru akım motorunun ses ve titreşim seviyesinin düşürülmesi
Beyaz eşya sektöründe son yıllarda hızla artan rekabet ortamına katılabilmek için sürekli olarak yeni teknolojiler piyasaya sunulmakta ve bununla birlikte ses ve titreşim problemleri ortaya çıkmaktadır. Beyaz eşya ürünlerinin kalite kriterlerinden bir tanesi olan ses ve titreşim, özellikle son yıllarda önemini artırmıştır ve rekabetin ana unsurlarından biri haline gelmiştir. Bu kapsamda literatürde beyaz eşya ürünleri ile ilgili çeşitli firmalar tarafından hazırlanmış birçok ses ve titreşim konulu yayına rastlanmaktadır.Beyaz eşya ürünlerindeki tüm komponentlerin birbiri ile etkileşim içerisinde olması ve birbirleri üzerine dinamik kuvvetler uygulamaları normal şartlarda zaten kaotik olan konunun daha da karmaşık bir hal almasına neden olmaktadır. Elektrik motorlarını bu sistemin merkezi olarak düşünürsek, titreşime sebep olan ilk etkiler bu bölgede oluşmaktadır. Motor ile makineye ait parçalar arasındaki izolasyonu artırmak etkin bir çözüm yöntemi iken motorun kendi içinde detaylı bir biçimde çalışılması ve her bir parçanın birbirine uyguladığı dinamik etkilerin minimum seviyeye indirilmesi gerekir.Bu tez kapsamında elektronik kart kontrollü bir motor ile ilgilenilmiştir. Bu tip motorlarda, sürücü algoritması ve elektronik kart tasarımı ile ses ve titreşim seviyelerinde iyileşme sağlananan çalışmalar bulunmaktadır; ancak bu tezin konusunu mekanik yapı üzerinde, modal davranış odaklı çalışmalar oluşturacaktır.
Fırçasız doğru akım motorunun ses ve titreşim seviyesinin düşürülmesi
Beyaz eşya sektöründe son yıllarda hızla artan rekabet ortamına katılabilmek için sürekli olarak yeni teknolojiler piyasaya sunulmakta ve bununla birlikte ses ve titreşim problemleri ortaya çıkmaktadır. Beyaz eşya ürünlerinin kalite kriterlerinden bir tanesi olan ses ve titreşim, özellikle son yıllarda önemini artırmıştır ve rekabetin ana unsurlarından biri haline gelmiştir. Bu kapsamda literatürde beyaz eşya ürünleri ile ilgili çeşitli firmalar tarafından hazırlanmış birçok ses ve titreşim konulu yayına rastlanmaktadır.Beyaz eşya ürünlerindeki tüm komponentlerin birbiri ile etkileşim içerisinde olması ve birbirleri üzerine dinamik kuvvetler uygulamaları normal şartlarda zaten kaotik olan konunun daha da karmaşık bir hal almasına neden olmaktadır. Elektrik motorlarını bu sistemin merkezi olarak düşünürsek, titreşime sebep olan ilk etkiler bu bölgede oluşmaktadır. Motor ile makineye ait parçalar arasındaki izolasyonu artırmak etkin bir çözüm yöntemi iken motorun kendi içinde detaylı bir biçimde çalışılması ve her bir parçanın birbirine uyguladığı dinamik etkilerin minimum seviyeye indirilmesi gerekir.Bu tez kapsamında elektronik kart kontrollü bir motor ile ilgilenilmiştir. Bu tip motorlarda, sürücü algoritması ve elektronik kart tasarımı ile ses ve titreşim seviyelerinde iyileşme sağlananan çalışmalar bulunmaktadır; ancak bu tezin konusunu mekanik yapı üzerinde, modal davranış odaklı çalışmalar oluşturacaktır.
Hafif raylı bir taşıtın taşıyıcı bojisinin titreşim analizi
15 milyonu aşkın dinamik nüfusuyla dünyanın sayılı megakentlerinden biri olan İstanbul' un en önemli problemlerinden birisi, ulaşım sorunudur. Bu ulaşım sorununda en temel etken; insanların günlük hayatta toplu taşıma vasıtalarını aktif bir şekilde kullanmamalarıdır. Bunun da temelinde, toplu taşıma imkanlarının nüfusa oranla yeterli bir seviyede olmaması gelmektedir. Toplu taşıma vasıtalarından biri olan raylı sistemler; yolcularına emniyetli, konforlu, hızlı, çevreci bir hizmet sunmaktadır. Bu sistemler aynı zamanda; ekseriyetle şehiriçi trafiğinden bağımsız bir hatta sahip olması sebebiyle, diğer toplu taşıma vasıtalarına kıyasla önemi giderek artmaktadır. Raylı sistemler; hergeçen gün yeni özel taşıtların trafiğe çıktığı İstanbul'un toplu taşıma probleminin çözülmesinde kritik öneme sahiptir. Şehiriçi raylı ulaşımın geliştirilmesi; trafik probleminin azaltılmasındaki ciddi katkılarıyla beraber, kendine özgü bir takım problemleri de beraberinde getirmektedir. Raylı sistemin en çok göze çarpan problemi titreşimdir. Bu problemin çözümünde gerekli önlemlerin alınamaması durumunda; hem yolcu konforuna hem de çevreye ciddi etkilerinin olması kaçınılmaz bir neticedir. Bu tez konusu kapsamında; endüstriyel ve mühendislik tasarımı İstanbul Ulaşım A.Ş. tarafından yapılan yerli İstanbul tramvay'ının taşıyıcı bojisinin titreşim analizleri gerçekleştirilmiştir. Bu tez kapsamında gerçekleştirilen analizler; deneysel modal analiz (DMA), sonlu elemanlar analizi (FEA) ve burulma rijitliği analizidir. Deneysel modal analizde (DMA); serbest-serbest sınır şartını elde etmek için, iki adet farklı deneysel şartlar uygulanmıştır. Birinci modal testte; boji şasisi, yay ve halat vasıtasıyla kren kancasına asılarak ölçümler yapılmıştır. İkinicisinde ise; boji şasisi zemin üzerinde bulunan iki adet kauçuk eleman üzerinde konumlandırılarak ölçümler yapılmıştır. Bu iki testin sonuçlarının kıyaslanmasıyla; bu iki yöntemden hangisinin sonlu elemanlar analizinin sonuçlarına yakınsadığı tespit edilmiştir. Sonlu elemanlar (FEM) analizinde; bojinin 3D katı modeli Catia programında oluşturularak, Hypermesh programı vasıtasıyla sonlu eleman ağ (mesh) modeli çıkarılmıştır. Elde edilen bu sonlu eleman ağ (mesh) modeli, Radioss programında çözdürülerek bojinin titreşim karakteristikleri elde edilmiştir. Çözümlenen veriler (mod şekli, mod frekansı ve sönüm değerleri), Hyperview programı ile grafiksel olarak gösterilmiştir. Burulma rijitliği analizinde; boji şasisinin Hypermesh programı vasıtasıyla elde edilen sonlu eleman ağ modeli üzerinde üç farklı yükleme durumları uygulandı. Bunlardan birincisi, boji şasisi yapısal tasarım standardının zorunlu kıldığı hattaki burulma durumunda boji şasisinin yapısal mukavemetinin garanti edilmesi durumu, diğerleri ise otomotiv şasilerinde tercih edilen sınır şartları kullanılarak boji şasisindeki burulma rijitliğinin tespit edilmesi durumudur. Bu tezin sonuç kısmında; öncelikle, bu analizlerden elde edilen sonuçlar vasıtasıyla tasarım aşamasındaki boji prototipinin deneysel verileri; sonlu eleman modelinin verileriyle kıyaslanarak optimum boji modeline ulaşılması hedeflenmiştir. İkinci olarak, bu tezde irdelenen boji ile literatürde yeralan diğer bojilerin titreşim karakteristikleri mukayese edilerek, yeni geliştirilen bojinin, mevcut bojilere göre önemli yönleri belirtilmiştir.
Hafif raylı bir taşıtın taşıyıcı bojisinin titreşim analizi
15 milyonu aşkın dinamik nüfusuyla dünyanın sayılı megakentlerinden biri olan İstanbul' un en önemli problemlerinden birisi, ulaşım sorunudur. Bu ulaşım sorununda en temel etken; insanların günlük hayatta toplu taşıma vasıtalarını aktif bir şekilde kullanmamalarıdır. Bunun da temelinde, toplu taşıma imkanlarının nüfusa oranla yeterli bir seviyede olmaması gelmektedir. Toplu taşıma vasıtalarından biri olan raylı sistemler; yolcularına emniyetli, konforlu, hızlı, çevreci bir hizmet sunmaktadır. Bu sistemler aynı zamanda; ekseriyetle şehiriçi trafiğinden bağımsız bir hatta sahip olması sebebiyle, diğer toplu taşıma vasıtalarına kıyasla önemi giderek artmaktadır. Raylı sistemler; hergeçen gün yeni özel taşıtların trafiğe çıktığı İstanbul'un toplu taşıma probleminin çözülmesinde kritik öneme sahiptir. Şehiriçi raylı ulaşımın geliştirilmesi; trafik probleminin azaltılmasındaki ciddi katkılarıyla beraber, kendine özgü bir takım problemleri de beraberinde getirmektedir. Raylı sistemin en çok göze çarpan problemi titreşimdir. Bu problemin çözümünde gerekli önlemlerin alınamaması durumunda; hem yolcu konforuna hem de çevreye ciddi etkilerinin olması kaçınılmaz bir neticedir. Bu tez konusu kapsamında; endüstriyel ve mühendislik tasarımı İstanbul Ulaşım A.Ş. tarafından yapılan yerli İstanbul tramvay'ının taşıyıcı bojisinin titreşim analizleri gerçekleştirilmiştir. Bu tez kapsamında gerçekleştirilen analizler; deneysel modal analiz (DMA), sonlu elemanlar analizi (FEA) ve burulma rijitliği analizidir. Deneysel modal analizde (DMA); serbest-serbest sınır şartını elde etmek için, iki adet farklı deneysel şartlar uygulanmıştır. Birinci modal testte; boji şasisi, yay ve halat vasıtasıyla kren kancasına asılarak ölçümler yapılmıştır. İkinicisinde ise; boji şasisi zemin üzerinde bulunan iki adet kauçuk eleman üzerinde konumlandırılarak ölçümler yapılmıştır. Bu iki testin sonuçlarının kıyaslanmasıyla; bu iki yöntemden hangisinin sonlu elemanlar analizinin sonuçlarına yakınsadığı tespit edilmiştir. Sonlu elemanlar (FEM) analizinde; bojinin 3D katı modeli Catia programında oluşturularak, Hypermesh programı vasıtasıyla sonlu eleman ağ (mesh) modeli çıkarılmıştır. Elde edilen bu sonlu eleman ağ (mesh) modeli, Radioss programında çözdürülerek bojinin titreşim karakteristikleri elde edilmiştir. Çözümlenen veriler (mod şekli, mod frekansı ve sönüm değerleri), Hyperview programı ile grafiksel olarak gösterilmiştir. Burulma rijitliği analizinde; boji şasisinin Hypermesh programı vasıtasıyla elde edilen sonlu eleman ağ modeli üzerinde üç farklı yükleme durumları uygulandı. Bunlardan birincisi, boji şasisi yapısal tasarım standardının zorunlu kıldığı hattaki burulma durumunda boji şasisinin yapısal mukavemetinin garanti edilmesi durumu, diğerleri ise otomotiv şasilerinde tercih edilen sınır şartları kullanılarak boji şasisindeki burulma rijitliğinin tespit edilmesi durumudur. Bu tezin sonuç kısmında; öncelikle, bu analizlerden elde edilen sonuçlar vasıtasıyla tasarım aşamasındaki boji prototipinin deneysel verileri; sonlu eleman modelinin verileriyle kıyaslanarak optimum boji modeline ulaşılması hedeflenmiştir. İkinci olarak, bu tezde irdelenen boji ile literatürde yeralan diğer bojilerin titreşim karakteristikleri mukayese edilerek, yeni geliştirilen bojinin, mevcut bojilere göre önemli yönleri belirtilmiştir.
Hafif raylı bir taşıtın taşıyıcı bojisinin titreşim analizi
15 milyonu aşkın dinamik nüfusuyla dünyanın sayılı megakentlerinden biri olan İstanbul' un en önemli problemlerinden birisi, ulaşım sorunudur. Bu ulaşım sorununda en temel etken; insanların günlük hayatta toplu taşıma vasıtalarını aktif bir şekilde kullanmamalarıdır. Bunun da temelinde, toplu taşıma imkanlarının nüfusa oranla yeterli bir seviyede olmaması gelmektedir. Toplu taşıma vasıtalarından biri olan raylı sistemler; yolcularına emniyetli, konforlu, hızlı, çevreci bir hizmet sunmaktadır. Bu sistemler aynı zamanda; ekseriyetle şehiriçi trafiğinden bağımsız bir hatta sahip olması sebebiyle, diğer toplu taşıma vasıtalarına kıyasla önemi giderek artmaktadır. Raylı sistemler; hergeçen gün yeni özel taşıtların trafiğe çıktığı İstanbul'un toplu taşıma probleminin çözülmesinde kritik öneme sahiptir. Şehiriçi raylı ulaşımın geliştirilmesi; trafik probleminin azaltılmasındaki ciddi katkılarıyla beraber, kendine özgü bir takım problemleri de beraberinde getirmektedir. Raylı sistemin en çok göze çarpan problemi titreşimdir. Bu problemin çözümünde gerekli önlemlerin alınamaması durumunda; hem yolcu konforuna hem de çevreye ciddi etkilerinin olması kaçınılmaz bir neticedir. Bu tez konusu kapsamında; endüstriyel ve mühendislik tasarımı İstanbul Ulaşım A.Ş. tarafından yapılan yerli İstanbul tramvay'ının taşıyıcı bojisinin titreşim analizleri gerçekleştirilmiştir. Bu tez kapsamında gerçekleştirilen analizler; deneysel modal analiz (DMA), sonlu elemanlar analizi (FEA) ve burulma rijitliği analizidir. Deneysel modal analizde (DMA); serbest-serbest sınır şartını elde etmek için, iki adet farklı deneysel şartlar uygulanmıştır. Birinci modal testte; boji şasisi, yay ve halat vasıtasıyla kren kancasına asılarak ölçümler yapılmıştır. İkinicisinde ise; boji şasisi zemin üzerinde bulunan iki adet kauçuk eleman üzerinde konumlandırılarak ölçümler yapılmıştır. Bu iki testin sonuçlarının kıyaslanmasıyla; bu iki yöntemden hangisinin sonlu elemanlar analizinin sonuçlarına yakınsadığı tespit edilmiştir. Sonlu elemanlar (FEM) analizinde; bojinin 3D katı modeli Catia programında oluşturularak, Hypermesh programı vasıtasıyla sonlu eleman ağ (mesh) modeli çıkarılmıştır. Elde edilen bu sonlu eleman ağ (mesh) modeli, Radioss programında çözdürülerek bojinin titreşim karakteristikleri elde edilmiştir. Çözümlenen veriler (mod şekli, mod frekansı ve sönüm değerleri), Hyperview programı ile grafiksel olarak gösterilmiştir. Burulma rijitliği analizinde; boji şasisinin Hypermesh programı vasıtasıyla elde edilen sonlu eleman ağ modeli üzerinde üç farklı yükleme durumları uygulandı. Bunlardan birincisi, boji şasisi yapısal tasarım standardının zorunlu kıldığı hattaki burulma durumunda boji şasisinin yapısal mukavemetinin garanti edilmesi durumu, diğerleri ise otomotiv şasilerinde tercih edilen sınır şartları kullanılarak boji şasisindeki burulma rijitliğinin tespit edilmesi durumudur. Bu tezin sonuç kısmında; öncelikle, bu analizlerden elde edilen sonuçlar vasıtasıyla tasarım aşamasındaki boji prototipinin deneysel verileri; sonlu eleman modelinin verileriyle kıyaslanarak optimum boji modeline ulaşılması hedeflenmiştir. İkinci olarak, bu tezde irdelenen boji ile literatürde yeralan diğer bojilerin titreşim karakteristikleri mukayese edilerek, yeni geliştirilen bojinin, mevcut bojilere göre önemli yönleri belirtilmiştir.
Vites kutusu dişli titreşimlerinin debriyaj damperi kullanılarak azaltılması
Taşıtların vites kutularında meydana gelen ve taşıtlarda akustik konforu en çok etkileyen rölanti gürültüsü konusu irdelenmiştir. Gürültüye neden olan vites kutusu dişli titreşimlerinin oluşma nedenleri ortaya konularak taşıt güç aktarma sistem bileşenlerinden debriyaj diski içerisindeki pre-damper mekanizmasının bu titreşimlere olan etkisinin analizi için analitik bir model oluşturulması hedeflenmiştir.
Vites kutusu dişli titreşimlerinin debriyaj damperi kullanılarak azaltılması
Taşıtların vites kutularında meydana gelen ve taşıtlarda akustik konforu en çok etkileyen rölanti gürültüsü konusu irdelenmiştir. Gürültüye neden olan vites kutusu dişli titreşimlerinin oluşma nedenleri ortaya konularak taşıt güç aktarma sistem bileşenlerinden debriyaj diski içerisindeki pre-damper mekanizmasının bu titreşimlere olan etkisinin analizi için analitik bir model oluşturulması hedeflenmiştir.
Üç kademeli tek etkili pistonlu kompresörün dinamik analizi
Kompresörler sanayinin her alanın oldukça yaygın bir şekilde kullanılmakta ve kullanım oranları da her yıl giderek artış göstermektedir. Pistonlu kompresörler, kompresörlerin çok eski bir üyesi olup halen birçok avantajı sayesinde farklı sektörlerde yoğun olarak kullanılmaya devam ediliyor. Pistonlu kompresör tasarımcılarının ana çalışma konularından biri titreşim, diğeri ise termodinamik hesaplamalardır. Krank-biyel mekanizmasına sahip her makinede olduğu gibi pistonlu kompresörlerde de dinamik yüklerin titreşim üzerindeki etkisi oldukça yüksektir. Bununla birlikte kompresörün daha stabil çalışması için kademelerdeki eşit güç dengesinin kurulması da hayli önem taşır. Bu çalışmada herhangi bir üç kademeli pistonlu kompresör için her kademe içerisindeki basınç diyagramlarının modellenmesi gerçekleştirilmiştir. Oluşturulan model sayesinde krankmili açısının değişimine bağlı olarak silindir iç basınç değişimleri anlık olarak izlenebilmektedir. Bununla birlikte makinenin hareket denklemi elde edilmiştir. Kompresör tork ihtiyacı krank mili açısına ve motorun tork eğrisi de krank mili açısal hızına bağlı olarak modellenmiştir. Bu model makinenin hareket denklemi ile birlikte çözülerek makinenin açısal hız ve tork eğrisinin makinenin kalkışından itibaren elde edilmesi sağlanmıştır. Bu çalışmalar sayesinde herhangi bir üç kademeli pistonlu kompresörün fiziksel parametreleri modele girilerek makinenin bu veriler elde edilebilir. Ancak deneysel çalışmalar ile elde edilen modelin doğrulanması gerekmektedir. Bu bağlamda üç kademeli pistonlu bir kompresör kullanılarak bir test düzeneği oluşturulmuştur. Kompresörün üç kademesine uygun basınç transmitterleri montajı gerçekleştirilmiştir. Bununla birlikte kompresör ile motor arasına tork ve açısal hız değerlerinin ölçümünün yapılabileceği torkmetre montajı yapılmıştır. Açısal hız, tork ve silindir iç basınç değişimleri veri toplama cihazı ile eş zamanlı olarak ölçülmüştür. Bu sayede modelden elde edilen çıktılar ile deney sonuçları karşılaştırılmış, modelin doğrulanması yapılmıştır.
Üç kademeli tek etkili pistonlu kompresörün dinamik analizi
Kompresörler sanayinin her alanın oldukça yaygın bir şekilde kullanılmakta ve kullanım oranları da her yıl giderek artış göstermektedir. Pistonlu kompresörler, kompresörlerin çok eski bir üyesi olup halen birçok avantajı sayesinde farklı sektörlerde yoğun olarak kullanılmaya devam ediliyor. Pistonlu kompresör tasarımcılarının ana çalışma konularından biri titreşim, diğeri ise termodinamik hesaplamalardır. Krank-biyel mekanizmasına sahip her makinede olduğu gibi pistonlu kompresörlerde de dinamik yüklerin titreşim üzerindeki etkisi oldukça yüksektir. Bununla birlikte kompresörün daha stabil çalışması için kademelerdeki eşit güç dengesinin kurulması da hayli önem taşır. Bu çalışmada herhangi bir üç kademeli pistonlu kompresör için her kademe içerisindeki basınç diyagramlarının modellenmesi gerçekleştirilmiştir. Oluşturulan model sayesinde krankmili açısının değişimine bağlı olarak silindir iç basınç değişimleri anlık olarak izlenebilmektedir. Bununla birlikte makinenin hareket denklemi elde edilmiştir. Kompresör tork ihtiyacı krank mili açısına ve motorun tork eğrisi de krank mili açısal hızına bağlı olarak modellenmiştir. Bu model makinenin hareket denklemi ile birlikte çözülerek makinenin açısal hız ve tork eğrisinin makinenin kalkışından itibaren elde edilmesi sağlanmıştır. Bu çalışmalar sayesinde herhangi bir üç kademeli pistonlu kompresörün fiziksel parametreleri modele girilerek makinenin bu veriler elde edilebilir. Ancak deneysel çalışmalar ile elde edilen modelin doğrulanması gerekmektedir. Bu bağlamda üç kademeli pistonlu bir kompresör kullanılarak bir test düzeneği oluşturulmuştur. Kompresörün üç kademesine uygun basınç transmitterleri montajı gerçekleştirilmiştir. Bununla birlikte kompresör ile motor arasına tork ve açısal hız değerlerinin ölçümünün yapılabileceği torkmetre montajı yapılmıştır. Açısal hız, tork ve silindir iç basınç değişimleri veri toplama cihazı ile eş zamanlı olarak ölçülmüştür. Bu sayede modelden elde edilen çıktılar ile deney sonuçları karşılaştırılmış, modelin doğrulanması yapılmıştır.
Üç kademeli tek etkili pistonlu kompresörün dinamik analizi
Kompresörler sanayinin her alanın oldukça yaygın bir şekilde kullanılmakta ve kullanım oranları da her yıl giderek artış göstermektedir. Pistonlu kompresörler, kompresörlerin çok eski bir üyesi olup halen birçok avantajı sayesinde farklı sektörlerde yoğun olarak kullanılmaya devam ediliyor. Pistonlu kompresör tasarımcılarının ana çalışma konularından biri titreşim, diğeri ise termodinamik hesaplamalardır. Krank-biyel mekanizmasına sahip her makinede olduğu gibi pistonlu kompresörlerde de dinamik yüklerin titreşim üzerindeki etkisi oldukça yüksektir. Bununla birlikte kompresörün daha stabil çalışması için kademelerdeki eşit güç dengesinin kurulması da hayli önem taşır. Bu çalışmada herhangi bir üç kademeli pistonlu kompresör için her kademe içerisindeki basınç diyagramlarının modellenmesi gerçekleştirilmiştir. Oluşturulan model sayesinde krankmili açısının değişimine bağlı olarak silindir iç basınç değişimleri anlık olarak izlenebilmektedir. Bununla birlikte makinenin hareket denklemi elde edilmiştir. Kompresör tork ihtiyacı krank mili açısına ve motorun tork eğrisi de krank mili açısal hızına bağlı olarak modellenmiştir. Bu model makinenin hareket denklemi ile birlikte çözülerek makinenin açısal hız ve tork eğrisinin makinenin kalkışından itibaren elde edilmesi sağlanmıştır. Bu çalışmalar sayesinde herhangi bir üç kademeli pistonlu kompresörün fiziksel parametreleri modele girilerek makinenin bu veriler elde edilebilir. Ancak deneysel çalışmalar ile elde edilen modelin doğrulanması gerekmektedir. Bu bağlamda üç kademeli pistonlu bir kompresör kullanılarak bir test düzeneği oluşturulmuştur. Kompresörün üç kademesine uygun basınç transmitterleri montajı gerçekleştirilmiştir. Bununla birlikte kompresör ile motor arasına tork ve açısal hız değerlerinin ölçümünün yapılabileceği torkmetre montajı yapılmıştır. Açısal hız, tork ve silindir iç basınç değişimleri veri toplama cihazı ile eş zamanlı olarak ölçülmüştür. Bu sayede modelden elde edilen çıktılar ile deney sonuçları karşılaştırılmış, modelin doğrulanması yapılmıştır.