1970'lerden günümüze tarımsal değişim ve sosyo-ekonomik sonuçları: Taşova (Amasya) örneği

Tarım geçmişten günümüze Anadolu toprakları için büyük önem taşımaktadır. Özelikle verimli ovalar ve nehir kenarları tarımsal üretim için önemli alanlardır. Çalışmanın konusunu oluşturan Amasya ilinin Taşova ilçesi de tektonik bir ova olan, verimli topraklara sahip Taşova ovası üzerinde ve Yeşilırmak nehri kenarında kurulmuştur. Bu ova ve çevresinde geçmişten günümüze birçok tarım ürününün yetiştirildiği görülmektedir. Bu tarım ürünlerinin çeşitleri ve üretim miktarları zamanla değişmiş bazı tarım ürünlerinin üretiminden vazgeçilmiştir. Çalışmada yaklaşık 50 yıllık bir süreç içinde tarımsal üretimde meydana gelen değişimlerin ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda nitel araştırma yöntemi kullanılarak hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formlarıyla Taşova ilçesi ve köylerinde görüşmeler yapılmıştır. Yapılan görüşmelerle geçmişe ve günümüze dair tarımsal üretim ve değişimlerle ilgili bulgular elde edilmiştir. Elde edilen bulguların desteklenmesi amacıyla geçmişe yönelik dokümanlardan da faydalanılmıştır. Bulguları desteklemek amacıyla tablolar, grafikler ve haritalar oluşturulmuştur. Tarımsal üretimin değişiminin nedenleri ve sonuçları bu bulgularla ortaya konulmuştur. Taşova'da tarımsal üretim birçok ekonomik, toplumsal ve doğal nedene bağlı olarak değişmiştir. Yıllar içinde değişen devlet politikaları, tarımsal üretimde meydana gelen gelişmeler, göçler ve daha fazla gelir getiren ürünlerin tercih edilmesi bu değişimlerin ana sebeplerini oluşturmaktadırlar. Bu sebeplere bağlı olarak ilçede ürün desenleri de değişmiştir. Özellikle tütün, şeker pancarı gibi bazı endüstri ürünlerinin üretimi yok denecek kadar azalmıştır. Geçmişte üretimi yapılmayan ayçiçeği ve fındık gibi tarım ürünleri üretilmeye başlanmıştır. Aynı zamanda geçmişte temel ihtiyaç olarak üretilen tarım ürünlerinin günümüzde (2021) ticari amaçla üretildiği görülmüştür. Bu değişimlerin sonucu olarak tarımsal üretim maliyetleri artmış ve göçlere neden olmuştur. Geleneksel tarım metotlarında, ev düzenlerinde, gelir seviyesinde ve tarımsal üretimde olumlu ve olumsuz değişimler meydana gelmiştir.