Akut pulmoner tromboembolide plazma asimetrik dimetilarjinin düzeyinin tanı ve takipteki yeri

Pulmoner tromboemboli ; pulmoner arter ve/veya dallarının venöz sistemden kaynaklanan trombüs ile tıkanması sonucu oluşan, tanısı güç, mortalitesi yüksek bir kalp damar hastalığıdır. ADMA, nitrik oksit sentetazı kompetetif inhibe ederek endotelyal nitrik oksit oluşumunda düzenleyici rol oynar. Düz kas hücresi proliferasyonunun inhibisyonu, endotel kaynaklı vazodilatasyon, kan damarlarında hücre-hücre etkileşimi (plataletlerin adezyon/agregasyonunun ve monositlerin adezyonunun inhibisyonu) nitrik oksitin rol aldığı başlıca mekanizmalardır. Pulmoner tromboemboli patofizyolojisinde; staz, hiperkoagülabilite ve endotel hasarının rol oynadığı bilinmektedir. Patofizyolojide yer alan mekanizmalar ile nitrik oksidin ilişkisi göz önünde bulundurulduğunda ADMA pulmoner tromboembilinin tanı ve takipte yeri olabileceğini düşündürmektedir. Çalışmamıza 30 akut pulmoner tromboemboli hastası ve 20 sağlıklı gönüllü alınmıştır. Hastalar 1 ay süre ile takip edilmiştir. Başvuru sırasında ve 1. ay kontrolde venöz kan alınarak plazma ADMA seviyeleri ölçülmüştür. Tüm hastaların ilk başvurusu sırasında ve 1.ay kontrollerinde, bilgisayarlı tomografik anjiografileri çekilmiş, ekokardiyografileri yapılmış ve arter kan gazı ile yada pulse oksimetri ile hipoksemi durumları değerlendirilmiştir. Başvuru sırasında bakılan ADMA değeri pulmoner tromboemboli grubunda, kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek saptanmıştır. Pulmoner tromboemboli grubundaki hastalarda başvuru sırasında bakılan ADMA değeri ile 1.ay kontrolde bakılan ADMA değerleri arasında anlamlı fark saptanmıştır. Başvuru sırasında bakılan ADMA değeri ile trombüs yükünü gösteren PABTOİO , tahmini sistolik pulmoner arter basıncı ve sağ ventrikül sistolik işlev bozkukluğu derecesi ile pozitif yönlü, arter kan gazında bakılan parsiyel oksijen basıncı değeri ile negatif yönlü korelasyon bulunmuştur. 1 aylık takipte ADMA'daki değişim (Δ) değeri, PABTOİO ve başvuru sırasında bakılan sağ ventrikül sistolik işlev bozukluğu derecesi ile pozitif yönlü korelasyon saptanmıştır. Başvuru sırasındaki ADMA değeri ile parsiyel oksijen basıncı değeri arasında anlamlı korelasyon olmasına rağmen takipte bu korelasyonun olmaması hastaların hipoksemisinin düzelmesine bağlı olduğu düşünülmüştür. Bu veriler bize ADMA'nın tanı ve takipte yardımcı bir belirteç olduğunu düşündürmektedir.