Anaokulu çocuklarında atopik dermatit sıklığı ve besin alerjisi ile ilişkisinin araştırılması

Amaç: Atopik dermatit çocukluk çağının en sık görülen kronik, kaşıntılı deri hastalığıdır. Araştırmamızda Gaziantep il merkezinde eğitim gören anaokulu çocuklarına yapılan anketler ile daha önce bir hekim tarafından atopik dermatit tanısı konulmuş olan veya en az 6 ay devam eden kaşıntılı döküntüsü olanları tespit edip hastanemizde yapılacak ileri testler ile (deri prik testi, tam kan sayımı, serum spesifik IgE düzeyleri) besin duyarlılıklarını saptayarak atopik dermatit ile besin alerjisi arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Gaziantep il merkezinde belirlenen anaokullarındaki 950 öğrenciden, daha önce bir hekim tarafından atopik dermatit tanısı konulmuş olan veya en az 6 ay devam eden kaşıntılı döküntüsü olanları, okullarda dağıtılacak anketler ebeveynleri tarafından doldurulması istenerek tespit edilmesi, hastanemizde yapılacak ileri testler ile (deri prik testi, tam kan sayımı, serum spesifik IgE düzeyleri) besin duyarlılıkları ile atopik dermatit arasındaki ilişkinin incelenmesi planlanmıştır. İstatistiksel analiz için SPSS (Statistical Package for Social Sciences) Windows 22.0 programı kullanılmış olup p değerinin 0,05'ten küçük olması istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Olguların 471 tanesi (%49,6) kız, 479 tanesi (%50,4) erkektir. Yaş ortalaması 68,21 ± 7,94 ay (yaşları 39-85 ay arasında değişmekte), medyan 70 (63, 74) olarak bulunmuştur. Annelerin %49,5'i üniversite mezunu, babaların ise %50,5'i üniversite mezunu olduğu görülmüştür. Olguların %37,9'u asgari ücret ve altı, %62,1'i asgari ücret üstü ile geçinmektedir. Ebeveynde atopik öykü oranı %54,7 ve atopik kardeş varlığı %31,6'dır.%20'si evcil hayvana sahiptir. Bunların %64,2'sinin evde sigara maruziyeti mevcuttur. Geçmişte alerjik rinit tanısı alanların oranı %29,5 ve geçmişte astım tanısı alanların oranı %14,7 şeklindedir. Çoklu lojistik regresyon analiziyle risk faktörleri annenin yüksek eğitim durumu, sigara maruziyeti, evcil hayvan varlığı, alerjik hastalığı olan ebeveyn ve kardeş varlığı tespit edilmiştir. Besin alerjisi tanısı konulmuş muydu sorusuna %10,2 oranında süt, %6,8 oranında yumurta cevabı verilmiştir. Bunların %23,7'si eliminasyon diyeti uygulamış ve%5,1'i diyet mama kullanmıştır. Deri prik testi pozitif olgu sayısı3 (biri soya, biri yumurta ve diğeri süt) olup %5,0 oranında bulunmuştur. Eosinofilisi olan olgu sayısı 17 olup %29,8 olarak bulunmuştur. Spesifik IgE düzeylerindeyse yumurta beyazı 12 olguda pozitif olup %21,1 oranında, çocuk gıda ürünleri karışımı(buğday, soya, pirinç, yer fıstığı, süt, yumurta beyazı) 11 olguda pozitif olup %19,3 oranında ve süt ise 8 olguda pozitif olup %14,0 oranında saptanmıştır. Süt ve yumurta beyazı spesifik IgE ortak pozitif olgu sayısı 6 olup, geçmişte egzama öyküsü olan olguların spesifik IgE değerlerine göre süt veya yumurta alerjisi oranları %24,5 olarak tespit edilmiştir. Sonuç: Atopik dermatit, sıklığı giderek artan çocukluk çağının önemli bir morbidite sebebidir. Çalışmamızda bakılan anaokulu çocuklarından geçmişinde atopik dermatit öyküsü olan çocukların oranı %10, bu çocuklar içerisinde besin alerjisi duyarlılığı devam eden çocukların oranı deri prik testine göre %5 bulunmuştur. Spesifik IgE değerlerine göre bakıldığında ise süt için %14,0,yumurta beyazı için %21,1 ve çocuk gıda ürünleri karışımı için %19,3 olarak bulunmuştur. Anaokulu çocuklarında atopik dermatit kliniği görülüyor ise besin alerjisi duyarlılığı araştırılmalıdır. Anahtar Kelimeler: Atopik dermatit, besin alerjisi, deri prik testi, eosinofili, spesifik IgE