Arıza teşhisinde veri madenciliği ve yumuşak hesaplama tekniklerinin kullanımı

ÖZETYüksek Lisans TeziARIZA TEŞHİSİNDE VERİ MADENCİLİĞİ VE YUMUŞAK HESAPLAMATEKNİKLERİNİN KULLANIMIİlhan AYDINFırat ÜniversitesiFen Bilimleri EnstitüsüBilgisayar Mühendisliği Anabilim Dalı2006, Sayfa: 121Asenkron motorlar, endüstrideki elektromekaniksel enerji dönüşüm alanının büyük birkısmında kullanılır. Bu tip motorların maliyetlerinin ucuzluğu, sağlamlık ve güvenilirlikleribirçok uygulamada tercih edilmelerini sağlamıştır. Fakat çalışma ortamları ve nem gibi etkilerbu motorların farklı bölümlerinde arızalar oluşmasına sebep olmaktadır. Arıza teşhisinin amacıoluşan bu arızaları erken bir aşamada belirlemektir.Bu çalışmada asenkron motorların stator, rotor ve mil yatağı gibi bileşenlerinde oluşanarızalar yumuşak hesaplama ve veri madenciliği teknikleri ile teşhis edilmiştir. Bu tekniklerarıza teşhisi için motor akımı ve rotor hızı gibi kolayca elde edilebilir sinyalleri kullanırlar.Dolayısıyla motorun içyapısını ve matematiksel dinamiklerini bilmeye gerek yoktur. Yapaysinir ağları, bulanık mantık ve yapay bağışık sistemler gibi yumuşak hesaplama tekniklerikullanılarak kırık rotor, sarım, mil yatağı sürtünmesi ve eksantriklik arızaları başarılı bir şekildeteşhis edilmiştir. Yapay bağışık sistemler ve bulanık mantık birleştirilerek iki farklı motortipindeki arızalar belirlenmiştir. Zaman serileri veri madenciliği yöntemi ile sarım ve sürtünmearızalarını teşhis edecek özellikler motor hızı ve stator akımından çıkarılmıştır.Arıza teşhisi için iki tip asenkron motor kullanılmıştır. Simülasyon verileri tek fazlı birasenkron motordan elde edilmiştir. Deneysel veriler üç fazlı bir asenkron motordan veri toplamakartı aracılığıyla bilgisayara aktarılmıştır. Akım verilerini ölçmek için üç adet akım duyargasıkullanılmıştır.Anahtar Kelimeler: Arıza Teşhisi, Arıza Tespiti, Yumuşak Hesaplama Teknikleri, VeriMadenciliği, Zaman Serileri Veri Madenciliği, Asenkron Motorlar