Atatürk Baraj gölüne dökülen Kahta Çayı (Adıyaman'nın su kalite özelliklerinin araştırılması

Bu çalışmada, Atatürk Baraj Gölü'ne dökülen Kahta Çayı'nın su kalitesini belirlemek amacıyla bazı fiziko-kimyasal özellikleri ile epilitik diyatomeleri Nisan 2012-Mart 2013 tarihleri arasında araştırılmıştır. Kahta Çayı üzerinde kaynaktan mansaba doğru belirlenen beş istasyondan ayda bir kez olmak üzere düzenli olarak su ve epilitik diyatome örnekleri alınmıştır. Fiziko-kimyasal özelliklerden sıcaklık, elektriksel iletkenlik, toplam çözünmüş katı madde, askıda katı madde, bulanıklık, pH, çözünmüş oksijen, toplam sertlik, toplam alkalinite, kalsiyum, magnezyum, klorür, toplam azot, amonyum azotu, nitrit azotu, nitrat azotu, toplam fosfor, reaktif fosfor, silika, sülfat ve kimyasal oksijen ihtiyacı, biyolojik özelliklerden ise epilitona ait tür kompozisyonu ve bollukları her bir istasyon için ayrı ayrı belirlenmiştir. Yapılan çalışma sonucunda, Kahta Çayı'ı alkali karakterde olup, Yüzeysel Su Kalitesi Yönetimi Yönetmeliği'nde bildirilen kıta içi su kaynaklarının sınıflarına göre kalite kriterleri dikkate alındığında, belirlenen tüm istasyonlar toplam fosfor ve nitrit değerleri bakımından III. sınıf (kirlenmiş su), diğer parametreler açısından ise I. sınıf (yüksek kaliteli su) su özelliğine sahip olduğu tespit edilmiştir. Araştırma süresince epilitik diyatomelere ait 26 cinse ait 57 takson tespit edilmiştir. Bu taksonların 3 tanesi sentrik diyatomlere ait bulunurken, 54 takson pennat diyatomeler içerisinde yer almıştır. Genel olarak Achnanthidium minutissimum, Achnanthidium rivulare, Cymbella affinis, Cymbella cymbiformis, Cocconeis placentula var. euglypta ve Gomphonema olivaceum baskın diyatome taksonları olarak belirlenmiştir. Diyatome taksonlarının kullanıldığı Saprobi İndeksi (SI), Trofik Diyatom İndeksi (TDI), Trofi İndeksi (TI), İsviçre Diyatom İndeksi (DI-CH), Genel Diyatom İndeksi (GDI) uygulanarak Kahta Çayı'nın su kalite sınıfları belirlenmiştir. Ortalama SI değerlerine göre tüm istasyonlar I-II. su kalite sınıfında, TDI değerlerine göre II. su kalite sınıfında, TI değerlerine göre II. su kalite sınıfında, DI-CH değerlerine göre III. su kalite sınıfında ve GDI değerlerine göre ise I. ve II. su kalite sınıfında yer almaktadır. Kahta Çayı epilitik diyatome çeşitliliğini belirlemek amacıyla da Margalef (d), Shannon (H') ve Simpson Çeşitlilik indeksleri (D) kullanılmıştır. Her üç indekse göre de ortalama en yüksek çeşitlilik indeksi 3. istasyonda belirlenmiştir.