Avrupa Birliği ve Avrupa Birliği'ne aday ülkelerin yenilenebilir enerji performansının veri zarflama analizi yöntemi ile değerlendirilmesi

Bu çalışmada 2010-2022 yılları arasındaki zaman diliminde Avrupa Birliği'ne üye ve aday ülkelerin yenilenebilir enerji performansları bakımından etkin olup olmadıkları incelenmektedir. Çalışmada ülkelerin oluşturduğu homojen yapıdan dolayı parametresiz performans ölçüm modeli olan Veri Zarflama Analizi (VZA) kullanılmaktadır. Geniş bir literatür taraması sonucunda tespit edilen girdi değişkenleri enerji alanında çalışan sayısı, toplam işgücü, elektrik üretim kapasitesi, brüt sermaye oluşumu, yenilenebilir enerji arzı ve birincil enerji tüketimi olarak kullanılırken çıktı değişkenleri olarak da GSYİH, yenilenebilir enerji kaynaklarından gelen enerji payı, CO2 emisyonu ve SO2 emisyonu değişkenleri kullanılmıştır. Çalışmaya en uygun model olan VZA modellerinden Süper Etkinlik Modeli kullanılarak veriler DEA Solver Pro 4.1. lisanslı bilgisayar yardımı ile analiz edilmiştir. Çalışmada ele alınan on üç yıl, Avrupa Birliği enerji politikası 2020 hedeflerine yönelik ilerleme ve gelişmeyi değerlendirebilmek için iki beşer yıllık ve son üç yıllık dönem halinde ele alınmıştır. 2010-2014 ve 2015-2019 beşer yıllık dönemlerde etkin ülke sayısının etkin olmayan ülke sayısından daha fazla olduğu gözlemlenmiştir. 2020-2022 dönemlerinde de etkin ülke sayısının etkin olmayan ülke sayısından fazla olduğu tespit edilmiştir. Enerji kaynaklarının verimli kullanılmaları gerekliliği sebebiyle etkin olan ve olmayan ülkeler arasındaki göreceli farklılıklar referans ülke kavramı ile desteklenmiştir. Anahtar kelimeler: Veri zarflama analizi, süper etkinlik modeli, yenilenebilir enerji.