Aydın merkez 2 nolu sağlık ocağı bölgesinde yaşayan 0-17 yaş aralığında çocuğu olan ebeveynlerin dermatolojiye ve çocuklarındaki deri hastalıklarına bakış açılarının değerlendirilmesi

Amaç: Bu çalışma ile Aydın il merkezinde, 2 Nolu Sağlık Ocağı bölgesinde 0-17 yaş arasında çocuk sahibi ebeveynlerin dermatoloji ve çocuklarındaki deri hastalıkları ile ilgili bilinç düzeyleri, inanışları, yardım arama ve tedavi seçim davranışlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Ebeveynlerin, hangi deri hastalıklarını olağan veya herhangi bir hekime başvurmayı gerektirmeyecek geçici bir durum olarak değerlendirdiklerinin, hangi durumları deri hastalığı olarak gördüklerinin, deri hastalığı olan çocukları için kime başvurduklarının ve ne gibi tedaviler uyguladıklarının saptanması hedeflenmiştir.Yöntem: Araştırma evrenini Aydın İli Merkez 2 Nolu Sağlık Ocağı kentsel bölgede yaşayan 0-17 yaş arası 5725 çocuk oluşturmuştur. Ankette demografik bilgilere ilişkin 12 soru, ebeveynlerin dermatoloji ve deri hastalıkları ile ilgili görüşünü içeren 8 soru, ebeveynlerin çocuklarındaki deri hastalıkları ve tedavisi ile ilgili 1 soru, ADÜTF Dermatoloji AD pediatrik dermatoloji polikliniğinde sık görülen hastalıkların fotoğrafları gösterilerek ebeveynlerin bu hastalıkları tanıyıp tanımadıkları, bu hastalıklar karşısında tutum ve davranışlarını değerlendirmeye yönelik 9 soru, anket ile ilgili düşüncelerine yönelik 3 soru olmak üzere toplam 33 sorudan oluşturulmuştur.Bulgular: Hazırlanan anket 312 ebeveynle yapılmıştır. Hedeflenen örnek büyüklüğünün %86'sına ulaşılmıştır. Anketin %92.9'u annelerle, %1.0'i babalarla yapılmıştır. Ebeveynler ?Bildiğiniz üç deri hastalığını söyler misiniz?? sorusuna ilk sırada söyledikleri hastalıklar mantar, ekzema, sedef hastalığı şeklinde sıralanırken, söylenen tüm hastalıkların toplamına bakıldığında en çok söylenen üç hastalığın aynı şekilde mantar, ekzema, sedef hastalığı olduğu görülmüştür. Aynı zamanda ankete katılan ebeveynlerin eğitim seviyesinin artması ile söyledikleri deri hastalığı sayısı arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmuştur. Araştırmaya katılan ebeveynlerin son altı ay içindeki deri şikayetleri için dermatoloji uzmanına gitmeleri ile eğitim düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmazken, son altı ay içindeki deri şikayetleri için dermatoloji uzmanına gitmeleri ile ortalama aylık gelir düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmuştur. Ebeveynlerin deri şikayetleri olan çocukları için başvurduğu hekim ile çocuklarının yaşı ve ebeveynlerin eğitim durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmuştur.Ankete katılan ebeveynlerin %75.7'si stres ve ruhsal bozuklukların, %55.8'i kirliliğin deri hastalıklarının nedenleri olabileceğini söylemiştir.Anket çalışmasına katılan akne vulgaris hastalığı olan ebeveynlerin %43.6'sı, impetigo hastalığı olanların %41.8'i, verruka vulgarisi olan ebeveynlerin de %45.7'si tedavi amacıyla kendilerince topikal uygulamalar yaptıklarını söylemiştir.Çalışmaya katılan ebeveynlerin %73.1'inin çocuğunda hemanjiyom benzeri lezyon olması durumunda çocuk doktoruna başvuracağını söylerken, impetigo benzeri lezyon olması durumda %45.7'si, çocuğunda varisella olması durumunda da ebeveynlerin %68.8'i çocuk doktoruna başvuracağını söylemiştir. Psoriazis vulgaris benzeri lezyonlar olması durumunda ebeveynlerin %96.1'i dermatoloji uzmanına gideceğini söylemiştir.Sonuç: Çalışmaya katılan ebeveynlerin dermatoloji ve çocuklarındaki deri hastalıkları konusunda bilgi seviyelerinin yetersiz olduğu, toplumda deri sağlığı ve hastalıkları ile ilgili yanlış inanç ve yanlış tedavi davranışlarının yaygın olduğu görülmüştür. Ulaşılan bu verilerin, gerekli sağlık hizmetlerinin verilmesine ve ebeveynlerin eğitimine altyapı oluşturarak, ebeveynlerin dermatoloji uzmanlarına yönlendirilmelerine katkı sağlayacağı düşünülmüştür.Anahtar kelimeler: Ebeveyn, pediatrik dermatoloji