Bafra (Samsun)'da betonarme bir bina tasarımı ve deprem performansı açısından farklı zemin gruplarındaki analizleri

Günümüzde, inşaat sektörü özellikle konut inşası alanında hızlı bir büyüme içerisindedir. Artan proje ve yapı denetim firmalarının işlerindeki aksamalar, zemin etüt raporlarındaki yanlışlıklar ve proje aşamasındaki hatalı zemin sınıfı seçimi gibi birçok sebep depreme dayanıksız yapıların sayısını arttırmaktadır. Bu nedenle, bu çalışmanın amacı, tasarımı yapılmış bir betonarme yapıyı farklı zemin sınıflarında analiz ederek yapının deprem performansı açısından nasıl değişkenlik gösterdiğini araştırmaktır. Bu durumu belirlemek üzere 5 katlı betonarme bir yapı için İdeCAD statik analiz programında mod birleştirme yöntemi kullanılarak analizler yapılmıştır. Araştırma alanı Samsun ilinin Bafra İlçesinde Fevzi Çakmak Mahallesinde bir konut projesi olarak tasarlanmış 5 katlı bir betonarme bir yapıdır. Yapı, 1 adet bodrum kat, 1 adet zemin kat ve 3 adet normal kattan oluşmaktadır. Elde edilen bulgular sonucunda deprem yükü değerini birebir etkileyen spektrum ivme değeri, taban kesme kuvveti, göreli kat öteleme değeri, deprem devrilme momenti, kolonlara ve kirişlere ait iç kuvvetler ZA zemin sınıfından ZE zemin sınıfına doğru artış göstermektedir. ZA zemin sınıfı ile ZB zemin sınıfı arasındaki taban kesme kuvveti ve spektrum ivme değerinde belirgin bir artış gözlemlenmezken ZB zemin sınıfından ZE zemin sınıfına gidildikçe artış oranında belirgin bir fark olduğu görülmektedir. Yapıda meydana gelen burulma ve rijitlik düzensizliği ZB, ZC, ZD ve ZE zemin sınıflarına göre ZA zemin sınıfında daha azdır. İkinci mertebe gösterge değeri ise ZA zemin sınıfından ZE zemin sınıfına doğru yapıda meydana gelen deplasmanlar ve kesme kuvvetlerinden dolayı azalmaktadır. Son olarak, her iki deprem doğrultusunda yapılmış olan performans analizi (nonlineer itme analizi) sonucunda ZA, ZB, ZC ve ZD zemin sınıflarında yapı sınırlı hasar performans düzeyindeyken ZE zemin sınıfında kontrollü hasar performans düzeyindedir.