Basel ıı kapsamında şirket derecelendirme ve bankaların mali tahlil istihbarat birimleri açısından değerlendirilmesi

Dünyadaki globalleşme süreci ve finansal serbestleşme ile birlikte mali piyasaların karmaşıklığının ve borçluların çeşitliliğinin zaman içinde artmasıyla, gerek yatırımcılar, gerekse resmi otoriteler, kredi derecelendirme kuruluşlarının görüşlerine giderek daha fazla önem vermeye başlamışlardır. Derecelendirmedeki son yeniliklerden biri, Basel Bankacılık Gözetim ve Denetim Komitesi tarafından Haziran 2004 itibariyle yayınlanan Basel II yeni BIS düzenlemeleridir. Basel II kapsamında, kredi riski; banka ile kredi ilişkisinde bulunan her bir tarafın risk derecelendirme notu bulunmasına ve bu kalite notuna denk düşen bir risk ağırlığı ile değerlendirilmesi esasına dayanmaktadır. Ocak 2008 itibariyle Basel II uygulamalarına geçmesi planlanan ülkemizde, bankalar hali hazırda kredi süreci içinde öncelikli olarak mali tahlil ve istihbarat raporlarını dikkate almaktadır. Şirket derecelendirme ve bankaların mali tahlil ve istihbarat çalışmasının; her ikisi de borç anapara ve faizlerinin ödenme kabiliyetini tespit etmeye yönelik yapılan, benzer yöntemleri kullanan aynı amaca yönelik işlemlerdir. Ancak Basel II'ye geçiş ile birlikte, Basel II uygulamasının gereğince, bankalar kredi tahsis sürecinde daha fazla şirket derecelendirmeye başvuracak ve mali tahlil ve istihbarat çalışmaların ikincil öneme sahip olacaktır. Çalışmamızda; önümüzdeki dönemde bankacılık sektöründe önemli değişikliklere yol açacağı düşünülen Basel II uygulamaları, şirket derecelendirme ve özellikle Basel II kapsamında şirket derecelendirme yanı sıra bankalarda mali tahlil ve istihbarat çalışmaları, bu çalışmaların şirket derecelendirme ile benzer ve farklı yönleri ve Basel II'ye geçiş süreci ile kredi riskinin belirlenmesinde uygulanmaya başlanacak şirket derecelendirmenin bankaların mali tahlil ve istihbarat çalışmalarına olası etkileri üzerinde durulmuştur.