Beşeri sermaye ve ekonomik büyüme ilişkisi: Orta Doğu ülkeleri üzerine ampirik bir inceleme

Bu çalışmanın amacı beşeri sermaye ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi analiz etmektir. Beşeri sermaye bireylerin sahip olduğu bilgi, beceri ve deneyimi ifade etmektedir ve ekonomik büyüme ile ilişkilendirilmektedir. Bu doğrultuda oluşturulan çalışma üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde; beşeri sermaye ve ekonomik büyüme üzerinde durulmuş ve aralarındaki ilişki açıklanmıştır. İkinci bölümde; Orta Doğu ülkelerinin ekonomik durumu, demografik ve sosyal yapısı hakkında genel bilgilere yer verilmiştir. Üçüncü bölümde; öncelikle konu ile ilgili literatür incelemesi yer almış çalışmada kullanılacak yöntem hakkında bilgi verilmiş ve analiz sonuçları raporlanmıştır. Beşeri sermaye ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin açıklanmasında panel veri analizinden yararlanılmıştır. Analizde on iki Orta Doğu ülkesinin 1993-2015 yılları arasına ait verileri kullanılmıştır. Analiz sonucunda toplam işgücü ve sermaye oluşumunun kişi başına gelire etkisinin negatif, beşeri sermaye göstergesi olarak analize dâhil edilen eğitim ve sağlık göstergelerinin etkisinin ise pozitif yönlü olduğuna ulaşılmıştır.