Betonarme kirişlerin kesmeye karşı lifli özel bloklar/paneller ile güçlendirilmesi

Beton teknolojindeki gelişmeler ile yapı alanında ultra yüksek performanslı lifli betonların kullanımı yaygınlaşmaktadır. Ultra yüksek performanslı lifli betonlar (UYPLB) lifli yapıları ile sahip oldukları yüksek dayanım, yüksek durabilite, yüksek süneklik gibi avantajlarından dolayı yapı teknolojilerinde birçok kullanım alanına sahiptir. Özellikle yapıların güçlendirme çalışmalarında UYPLB kullanımı yaygınlaşmaktadır. Betonarme yapılarda deprem, yangın gibi etkilerin yanı sıra yapı stokunda kullanılan malzeme kalitesinin kötü olması, denetim ve mühendislik hizmetleri noksanlığından dolayı yapı taşıyıcı elemanlarında hasarlar meydana gelmektedir. Meydana gelen hasarlara bağlı olarak yapı elemanlarında güçlendirme yapılmakta, hasarın cinsi, yapının kullanım şekli ve güçlendirme maliyetleri dikkate alınarak uygun güçlendirme metodu seçilmektedir. Yapı elemanlarında meydana gelen hasarlardan biri de yeteriz ve uygun olmayan donatı detaylandırmaları sebebiyle betonarme kirişlerde görülen kesme hasarlarıdır. Bu tez çalışması kapsamında kesme dayanımı yetersiz betonarme kirişlerin farklı ve yeni bir güçlendirme yöntemi olarak gelişmiş mekanik özelliklere sahip lifli özel bloklar/paneller ile prefabrikasyon tipi güçlendirilmesi hedeflenmektedir. Bu doğrultuda kesme dayanımı açısından yetersiz şekilde tasarlanmış 6 adet kiriş numunesi deneysel olarak test edilmiştir. Lifli özel blokların/panellerin kiriş elemanı üzerindeki etkilerini araştırmak için ½ ölçekli 6 adet betonarme T-kiriş numunesinden 1 adedi referans numune olarak seçilmiştir. Üretilen 5 adet kiriş ise farklı geometrik boyutlara ve uygulama ilkelerine sahip lifli özel blokların/panellerin yüksek mukavemetli epoksi ile kiriş ilgili bölgelerine yapıştırılmasıyla prefabrikasyon tipi güçlendirilmiştir. Lifli özel bloklar/paneller etriye aralıklarına benzer şekilde belirli aralıklar ve kirişi tam saran blok modeli ile farklı şekillerde sabitlenmiş ve performansları test edilerek optimum güçlendirme tipi belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre güçlendirilen numunelerde dayanım referans kiriş numunesine göre % 36 - % 53 düzeyinde, süneklik ve enerji tüketme kapasitelerinde de % 61 - % 111 oranında artış gözlemlenmiştir. En optimum model olarak ise kirişin tam sargılı olarak teşkil edildiği güçlendirme tipinde gözlemlenmiştir. Bu güçlendirme tipi ile kirişte özellikle süneklik ve enerji tüketme performansı açısından oldukça iyi sonuçlar elde edilmiştir. Ayrıca çalışmada önerilen lifli özel bloklar/paneller ile güçlendirme metodunun diğer güçlendirme uygulamalarına göre daha ekonomik olması, kolay bulunabilir malzemelerden üretilmesi ve özel işçilik gerektirmemesi, prefabrikasyon üretim pratikliği ile de uygulama kolaylığı sağlaması önemli avantajlardandır.