Çocuklar için animasyonlu bilimsel yaratıcılık testinin geliştirilmesi

Bu çalışmada anasınıfı, birinci ve ikinci sınıf öğrencilerinin bilimsel yaratıcılığını ölçmeye yönelik Çocuklar için Animasyonlu Bilimsel Yaratıcılık Testi (ÇABİYAT) geliştirilmiş ve testin psikometrik özellikleri incelenmiştir. ÇABİYAT'ın teorik alt yapısını Bilimsel Keşfin İkili Arama Modeli oluşturmaktadır. Testin deney tasarlama ve hipotez geliştirme alt testlerinde üçer açık uçlu madde yer almaktadır. Maddeler öğrencilere bireysel olarak animasyonla sunulmakta ve öğrencilerin yanıtları sözel olarak alınmaktadır. Testten akıcılık, esneklik, orijinallik ve yaratıcılık bölümü puanları elde edilmektedir. Araştırmanın katılımcılarını 801 öğrenci oluşturmaktadır. Yapı geçerliğini incelemek için yapılan açımlayıcı faktör analizi %70.68'lik varyansa sahip iki faktörlü bir yapı önermiştir. Doğrulayıcı faktör analizi teorik yapıyı doğrulamış ve uyum endeksleri "mükemmel uyum" göstermiştir. Deney tasarlama ve hipotez geliştirme alt testleri için AVE değerleri sırasıyla .635, .672, CR değerleri ise sırasıyla .839, .862 olarak hesaplanmıştır. AVE değerlerinin karekökünün faktörler arası korelasyon katsayısından büyük olduğu görülmüştür. Bulgular testin yapı geçerliliğinin iyi düzeyde olduğunu göstermektedir. ÇABİYAT'ın gelişimsel geçerliğini incelemek için farklı sınıf düzeylerindeki öğrencilerin puanları karşılaştırılmış ve testten elde edilen puanların tamamında üst sınıfların lehine anlamlı farklılıklar bulunmuştur. ÇABİYAT puanları ile SAGES 2 puanı arasında yüksek düzeyde ilişki olması testin ölçüt geçerliğinin yeterli düzeyde olduğunu göstermiştir. Testin iç tutarlılık değerlerinin yüksek (αakıcılık=.88; αesneklik=.85, αorijinallik=.81, αy.bölümü=.88), puanlayıcılar arası güvenirliğin ise mükemmel düzeyde olması (ICC =.98) ölçeğin güvenilir olduğunu ortaya koymuştur. Anahtar Sözcükler: Fen bilimlerinde bilimsel yaratıcılık, Bilimsel yaratıcılığın ölçümü, Animasyon, Deney tasarlama, Hipotez geliştirme