Dayanıklı çocuklar ve kanıta dayalı dayanıklı çocuk yetiştirme yöntemleri

Dayanıklılık alanında yapılan araştırmalarda destekleyici ve duyarlı ebeveynliğin koruyucu faktörlerden olduğu gösterilmiştir. Bu araştırmada dayanıklılık (resilience) tanımını alanyazındaki son çalışmalarla birlikte incelemek ve ebeveyn-çocuk ilişkisinin çocuklarda dayanıklılığa etkisini değerlendirmek amaçlanmaktadır. Pubmed'de "parenting", "resilience", "resilient" anahtar kelimeleri kullanılarak anadili sadece İngilizce, Türkçe, Almanca ve Fransızca olan Pubmed'de bu konuda ilk yayınlanan makale tarihinden 1 Haziran 2018 tarihine kadar yayınlanmış olan makaleler tarandı. Başlığında, özette ya da anahtar kelimelerinde resilience, resilient kelimeleri olan ya da ana metinde "resilience" ya da "resilient" tanımı yapılmış olan ve ebeveyn-çocuk ilişkisinin dayanıklılığa olan etkisini inceleyen 44 tane orijinal araştırma makalesi değerlendirmeye alındı. Konusu fizyoljik dayanıklılık, ebeveyn dayanıklılığı olan ya da ebeveyn-çocuk ilişkisini yüzeysel inceleyen makaleler araştırma dışı bırakıldı. Ulakbilim'de "dayanıklılık" ve "yılmazlık" anahtar kelimeleri ile yapılan arama sonucunda ebeveynliğin etkisini araştıran sadece 1 makale araştırma için değerlendirmeye alındı. Dayanıklılıkla ilgili genel alanyazın taramasında ya da diğer makalelerden referans sonucu ulaşılan, araştırma kriterlerine uygun 12 makale de çalışmaya eklenerek sonuçta 57 makale değerlendirildi. Yetkin ebeveynlik, sıcak ve iyi anne-çocuk ilişkisi, olumlu ebeveynlik ve çocuklarla geçirilen zamanınn kalitesinin dayanıklılığı olumlu yönde etkilediği, otoriter ve sert ebeveynliğe maruz kalan çocukların daha az dirençli olduğu görülmüştür. Ailelere çocuk bakımı konusunda verilen eğitimlerin ailelerin bilgi düzeylerini ve yetilerini arttırdığı bilinmektedir. Ebeveynlerin çocuklarda dayanıklılık geliştirme açısından bilgilendirilmeleri, bu konuda farkındalık yaratılması, dayanıklı nesillerin yetişmesine yol açabilir.