Dijital dönüşüm sürecinde lojistik 4.0 uygulamaları: Sürdürülebilirlik perspektifi ile lojistik sektörü üzerine bir araştırma

Endüstri 4.0 kavramının ortaya atıldığı 2011 yılından beri, söz konusu sanayi devrimi ve çeşitli sektörler üzerindeki etkileri büyük ilgi uyandıran bir konuyu oluşturmuştur. Benzer şekilde sürdürülebilirlik ve sürdürülebilir kalkınma, boyutlarının geniş etkilere sahip olması sebebiyle hem akademik, hem de sektörel bağlamda literatürde en çok ilgi çeken konulardan birini oluşturmaktadır. Lojistik, tedarik zincirinde yer alan çeşitli aktörleri, kaynak kullanım miktarı ve çalışma performansına büyük etkiler yaratma potansiyeli ile sürdürülebilirlik bağlamında oldukça kritik bir sektörü oluşturmaktadır. İçinde bulunduğumuz dijital dönüşüm çağında lojistik stratejilerini belirlemek ve operasyonları teknolojik çözümler ile birleştirerek sürdürülebilirlik prensibine uygun olarak yürütmek, firmaların küresel rekabette hayatta kalabilmeleri için bir ihtiyaç olarak görülmektedir. Bu çalışmada, lojistik 4.0 teknolojilerinin sürdürülebilirliğin ekonomik, sosyal ve çevresel boyutları üzerindeki etkileri bir lojistik hizmet sağlayıcı olarak freight forwarder firmalar üzerinden değerlendirilmiştir. Araştırmada, lojistik 4.0 teknolojilerinin freight forwarder firmalarının ekonomik, sosyal ve çevresel sürdürülebilirliği üzerindeki olumlu veya olumsuz olarak değerlendirilebilecek etkileri nitel bir yaklaşım kullanılarak değerlendirilmiş ve yarı yapılandırılmış görüşmenin çok yönlü doğası ile geniş bir perspektiften bakmak hedeflenmiştir. Nitel araştırma kapsamında, Türkiye menşeili uluslararası alanda faaliyet gösteren 20 freight forwarder firmadan, 20 yönetici veya çalışan ile yarı yapılandırılmış mülakatlar gerçekleştirilmiş ve analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda, endüstri 4.0 teknolojilerinin lojistik sektöründe, sürdürülebilirliğin her bir boyutu üzerinde olumlu ve olumsuz anlamda önemli etkileri olduğu belirlenmiştir. Ayrıca çalışmada, olumsuz etkilerin kaynakları ve bu etkilerin giderilmesine yönelik çözümler de ortaya koyulmuştur. Bu tez çalışması, Türkiye menşeili freight forwarder firma örneklemi üzerinden teknolojik dönüşüm etkilerini incelemesiyle literatürdeki boşluğu doldururken, bu etkileri şeffaf bir şekilde ortaya koymasıyla sektöre ışık tutacaktır.