El ve ense sempatik deri yanıtları ile kan basıncı arasındaki ilişkinin araştırılması

Esansiyel hipertansiyonun (HT) doğrudan tanımlanmış bir nedeni bulunmamakla birlikte sempatik aşırı aktivasyonun risk faktörleri arasında olduğu uzun yıllardır tartışılmaktadır. Bu çalışma; yeni tanı almış farklı evrelerdeki esansiyel hipertansif hastalarda sempatik nöral mekanizmaların daha iyi anlaşılmasını sağlamak ve sempatik deri yanıtı (SDY) ölçümlerinin enseden kayıtlanmasının kardiyak sempatik innervasyonu göstermede elden kayıtlamaya göre daha duyarlı olup olmadığını araştırmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya bilinen herhangi bir kronik hastalık ve/veya ilaç kullanım öyküsü bulunmayan yaş ortalaması 34.4±8.6 olan 10 kadın, 12 erkek olmak üzere toplam 22 evre 1 HT'li hasta, yaş ortalaması 37.2± 8.8 olan 2 kadın 28 erkek olmak üzere toplam 30 evre 2 HT'li hasta ve yaş ortalaması 32.3±8.3 olan 17 kadın, 11 erkek olmak üzere toplam 28 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Her olgunun sağ ve sol olmak üzere iki yanlı kan basıncı değerleri ölçülmüş ve ardından ense ve el bölgelerinden iki yanlı SDY çalışılmıştır. Evre 1 HT grubunda, sağlıklı kontrol ve evre 2 HT grubuna göre ense ve el SDY amplitüd değerleri istatiksel olarak anlamlı oranda yüksek bulunmuştur. Ayrıca evre 1 HT'si olan hastaların tamamında bilateral ense SDY elde edilebilmişken, sağlıklı kontrol grubunun %50'sinde ve evre 2 HT grubunun ise %70'inde bilateral ense SDY elde edilebilmiştir. Bilateral yanıtlı gruplar değerlendirildiğinde maksimum amplitüdlerden dört kayıt konumunda aynı uyaranla ve farklı uyaranla eş zamanlı olarak ortaya çıkanlar karşılaştırıldığında alt gruplarda istatiksel açıdan anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0.05). Bu çalışma HT'nin başlangıç döneminde sempatik aktivitede artış olduğunu ve ilerleyen dönemlerde bu artışın regrese olduğunu, erken dönemdeki bu artışın gösterilmesinde ense SDY ölçümlerinin elden yapılan ölçümlere göre daha iyi sonuç verdiğini göstermiştir. Anahtar kelimeler: Hipertansiyon, kan basıncı, otonom sinir sistemi, sempatik aktivasyon, sempatik deri yanıtı