Elastan içerikli open-end rotor ipliklerinin denim kumaşlarda kullanımı

Tekstil sektörünün önemli hammaddesi olan iplik, tek kat olarak üretildiğinde bazı fiziksel özellikleri sınırlı kalabilmektedir. Ayrıca değişen ve gelişen nihai ürün özellikleri paralelinde tek kat ipliklerden ekstra fiziksel özellikler istenmektedir. Bunun bir sonucu olarak katlama ve büküm prosesleri, iplikteki fiziksel özellikleri geliştirmek amacı ile başvurulan bir yöntem haline gelmiştir. Günümüzde en fazla kullanılan büküm yöntemi two-for-one büküm yöntemidir. Her ne kadar az bilinse de hamel büküm (elasto twist) yöntemi de uygulanmakta olan bir diğer yöntemdir. İnsanların daha rahat ve daha fonksiyonel tekstil ürünlerine duydukları yüksek talebi karşılamak için ortaya çıkan elastan içerikli iplikler ve kumaşlar için farklı üretim yöntemleri bulunmaktadır. Bu çalışmada two for one ve hamel büküm sistemlerinde farklı üretim parametlerine (büküm katsayısı, elastan çekimi, büküm yönü) sahip Ne 20/2 +78 dtex elastanlı rotor iplikleri üretilmiştir. Bu ipliklere referans olarak denim sektöründe sıkça kullanılan Ne 10/1 + 78 dtex elastanlı ring core spun ipliği üretilmiştir. Üretilen ipliklerin mukavemet, uzama, düzgünsüzlük, iplik hataları ve tüylülük testleri yapılmış ve elde edilen veriler değerlendirilmiştir. Üretilen ipliklerin atkı olarak atıldığı, 3/1 Z dimi örgüsünde denim kumaş üretilmiş olup kumaşlara en, elastikiyet, kopma mukavemeti, yırtılma mukavemeti, gramaj, çekme ve growth testleri uygulanmış ve değerlendirilmiştir. Sonuçlar değerlendirildiğinde, kullanılan üretim yöntemine ve üretim parametrelerine bağlı olarak iplik ve kumaş özelliklerinde önemli farklılıklar tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Open end-rotor, two for one, hamel, core spun, denim