Elektrikli otomobillere yönelik mali teşvikler: Türkiye ve seçilmiş ülke uygulamalarının karşılaştırılması

Küresel iklim değişikliği, fosil yakıtlara bağımlılık ve şehirlerde artan hava kirliliği, ulaşım sektöründe temiz enerjiye dayalı çözümleri zorunlu hâle getirmiştir. Elektrikli otomobiller, düşük emisyon seviyeleri ve yüksek enerji verimliliği avantajlarıyla bu dönüşümün merkezinde yer almaktadır. Ancak elektrikli araçlardaki yüksek satın alma maliyeti, sınırlı menzil ve yetersiz şarj altyapısı gibi engeller, elektrikli otomobillere yönelimi sınırlı kılmaktadır. Bu nedenle de çoğu ülkede mali teşvik politikaları oluşturulmaktadır. Bu çalışma, elektrikli otomobillere yönelik mali teşvik politikalarını Türkiye ile seçilmiş ülkeler üzerinden karşılaştırmalı olarak incelemektedir. Çalışmada seçilmiş ülkelerde uygulanan vergi indirimleri, alım hibeleri, düşük faizli kredi imkânları ve şarj altyapısı yatırımları gibi çeşitli teşvik mekanizmaları incelenerek, Türkiye'deki durum değerlendirilmiş ve Türkiye için mali teşvik önerileri sunulmuştur. Türkiye'nin elektrikli otomobillere yönelik mevcut teşvik sistemi değerlendirildiğinde, uluslararası uygulamalarla karşılaştırıldığında kapsam ve süreklilik açısından sınırlı olduğu tespit edilmiştir. Türkiye'de daha çok üretime yönelik destekler olduğu, bu desteklerin proje bazlı uygulandığı ve diğer ülkeler ile kaşılaştırıldığında sahipliğe ve kullanıma yönelik desteklerin sınırlı kaldığı görülmüştür. Özellikle doğrudan alım hibeleri, uzun vadeli finansman destekleri ve yaygın şarj altyapısının geliştirilmesi konularında iyileştirmelere ihtiyaç duyulduğu görülmüştür. Bu kapsamda, Türkiye'nin elektrikli araçlara yönelik teşvik politikalarının hem kapsam hem de süreklilik bakımından güçlendirilmesi gerektiği önerilmektedir.