Erdemli liderlik modeli

Çalışmanın amacı; Türk kültüründe yöneticiyi erdemli bir lider yapan özellikleri tespit etmek bu bağlamda Türk kültürüne özgü erdemli liderlik ölçeğini geliştirmek ve modelini ortaya koymak, erdemli liderliğin çalışanın işyerinde mutluluğu ve duygusal bağlılığı üzerine etkilerini araştırmaktır. Bu amaç doğrultusunda birbirini takip eden üç araştırma yürütülmüştür. Araştırmalar, imalat sanayi ve hizmet sektöründe faaliyet gösteren işletmelerde istihdam edilen beyaz yakalı çalışanların katılımıyla nicel yöntemler kullanılarak gerçekleştirilmiştir. 240 katılımcı ile yürütülen birinci araştırma sürecinin sonunda, yöneticiler için öncelikli olduğu tespit edilen 34 erdemli lider özelliğini temsil eden madde havuzu oluşturulmuştur. Kapsam geçerliliği için uzman görüşüne sunulan erdemli liderlik ölçeğinin daha sonra yapısının ortaya konulması için ikinci araştırma yürütülmüştür. İkinci araştırma sürecinde, 301 katılımcı ile pilot uygulama yapılmıştır. Bu sürecin sonucunda, iki boyut ve 21 maddeden oluşan erdemli liderlik ölçeğinin yapısı ortaya konulmuştur. Üçüncü araştırma ile ölçeğin yapısı doğrulanmış, kriter geçerliliği sağlanmış ve güvenilirliği incelenmiştir. Geliştirilen erdemli liderlik ölçeğinin çalışan/ insan duyarlılığı boyutu liderin iyi yüreklilik/ incelik, hoşgörü, takdir etme, destekleyici olma, hakkaniyetli olma, empati sahibi olma, adaletli olma, ödüllendirme ve saygılı olma erdemlerini temsil etmektedir. Başarı/sorumluluk duyarlılığı alt boyutu ise liderin çalışkanlık, alanında yetkinlik (ustalık), kararlılık, sorumluluk sahibi olma, vizyon sahibi olma, yenilikçi olma, objektif olma ve sonuç odaklılık erdemlerini temsil etmektedir. Böylece Türk kültüründe erdemli liderlerin sahip olduğu özellikler ve erdemli liderlik modeli ortaya konulmuştur. Üçüncü araştırma kapsamında ayrıca bu çalışmanın temel amaçlarından biri olan, erdemli liderliğin çalışanların işyerinde mutlulukları ve duygusal bağlılıkları üzerine etkileri incelenmiştir. 494 katılımcının verileri ile gerçekleştirilen analizler sonucunda, erdemli liderliğin çalışanların işyerinde mutluluklarını ve duygusal bağlılıklarını pozitif yönde etkilediği ortaya konulmuştur. Erdemli liderlerin çalışan/insan duyarlılığına yönelik davranışları, başarı/sorumluluk duyarlılığına yönelik davranışlarına göre çalışanların mutlulukları üzerinde daha fazla olumlu etkiye sahiptir. Bununla birlikte liderlerin çalışan/insan duyarlılığına yönelik davranışları çalışanların duygusal bağlılıklarını mutluluklarından daha fazla etkilemektedir. Son olarak liderlerin başarı/sorumluluk duyarlılığına yönelik davranışları çalışanların mutluluklarını arttırırken duygusal bağlılıklarına anlamlı bir etkisinin olmadığı tespit edilmiştir.