Erişkin yanık hastalarında amniyon membran uygulamasının mortalite üzerine etkisinin araştırılması

AMAÇ: Bu çalışmada İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi Erişkin Yanık Ünitesinde 2013-2016 yılları arasında tedavi edilen erişkin yanık hastalarda amnion membran uygulanan ve uygulanmayan hastalardaki mortalite oranlarını ve risk faktörlerini araştırmak amaçlanmıştır. MATERYAL VE METOD: 2013-2016 yılları arasında çalışmaya 494 hasta dâhil edilmiştir. Tüm guruplardaki hastalarda yaş, cinsiyet, yanık yüzdesi, yanık türü, hastane yatış süresi, kültür sonuçları, geçirdiği cerrahi sayısı, yanığa bağlı komplikasyonlar ve mortalite açısından ayrı ayrı değerlendirilerek SPSS 17.0 paket programı kullanılarak istatiksel olarak skorlandı. Mortaliteyi etkileyen risk faktörlerinin saptanmasında lojistik regresyon analizi yöntemi kullanıldı. BULGULAR: Çalışmaya dâhil edilen hastaların %40,9'una amnion uygulanmış, %59,1'ine ise amnion uygulanmamıştır. 164 kadın ve 330 erkek hasta çalışmaya dâhil edildi. Hastaların %57,5 (n=284) tam kat yanık belirlenirken, %42,5(n=240) ise tam kat yanık olmadığı belirlendi. Lojistik regresyon model amniyon membran uygulamanın yanıkta mortaliteyi azalttığı ve 2,1 kat koruyuculuk sağladığını gösterdi. (odd ratio:0.467 Güven Aralığı : %95 P=0,0001) Total vücut Yanık yüzdesi cut off değeri %30 olarak belirlendiğinde bu oran üzerindeki yanıklarda mortalite yanık yüzdesi %30 ve altındaki hastalara göre 5,35 kat artmaktadır. ABSI mortalite risk faktörüdür. ABSI puanındaki her bir birimlik artış mortalite riskini 1,99 kat artırmaktadır. Yara kültürü pozitliği mortalite için risk faktörüdür. Yanık yarasında mikroorganizma üremesi mortalite riskini 2,68 kat artırmaktadır. Komplikasyon gelişmesi mortalite için risk faktörüdür. Sepsis mortalite riskini 2,83 kat artırırken, Renal yetmezlik gelişen hastaların renal yetmezlik gelişmeyen hastalara göre mortalitesi 5,8 kat artmaktadır. (P=0,0001) SONUÇ: Sonuç; amnion membran uygulaması yanık ciddiyet indexi yüksek olan hastalarda mortaliteyi azaltmaktadır. ANAHTAR KELİMELER: Amniyon membran, yanık, mortalite, lojıstık regresyon analizi