Evinde ve bakımevinde yaşayan yaşlı bireylerin ölüm kaygıları ile yaşam kalitelerinin karşılaştırılması

Bu çalışmada, bakımevinde ve kendi evinde yaşayan 65 yaş ve üzeri bireylerin ölüm kaygısı ve yaşam kalitesi açısından karşılaştırılması amaçlanmıştır. Ayrıca sosyodemografik değişkenler ile ölüm kaygısı arasındaki ilişkinin incelenmesi hedeflenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu bakımevinde yaşayan 65 yaş üstü 81 birey, karşılaştırma grubunu ise bu yaşlı bireylerle mümkün olduğu kadar yaş, cinsiyet, eğitim ve sosyoekonomik düzey açısından eşleştirilen ve evlerinde yaşayan 80 yaşlı birey oluşturmuştur. Çalışmaya alınan bireylerin sosyodemografik özellikleri ile ilgili bilgileri "Sosyodemografik Bilgi Formu" kullanılarak yüz yüze görüşme ile araştırmacı tarafından doldurulmuştur. Çalışmaya katılan tüm bireylerin bilişsel bozukluk yönünden değerlendirmesi için Mini Mental Test (SMMT) ile klinik değerlendirme yapılmıştır. Katılımcıların ölüm kaygıları Templer'in Ölüm Kaygısı Ölçeği (ÖKAYÖ) ile yaşam kaliteleri ise Kısa Form-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği (SF-36) ile değerlendirilmiştir. Bakımevi grubunda ÖKAYÖ puanı ortalamaları evinde yaşayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur. Ayrıca bakımevi grubunda SF-36 alt ölçeklerinden Sosyal Fonksiyon, Ağrı, Fiziksel Fonksiyon, Fiziksel Sorunlara Bağlı Rol Kısıtlılıkları ve Emosyonel Sorunlara Bağlı Rol Kısıtlılıkları puanları ile SMMT'nin Lisan Toplam Puanı evinde yaşayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur. Dini inanç, çalışma durumu, kurumda kalış süresi ve kurum memnuniyeti gibi sosyodemografik değişkenlere bağlı olarak bilişsel düzey ve yaşam kalitesinde anlamlı düzeyde ilişkiler olduğu saptanmıştır. Çalışmanın sonucunda 65 yaş ve üzeri bireylerin, bakımevinde ya da kendi evinde yaşamaya bağlı olarak ölüm kaygısı ve yaşam kalitesi puanlarında anlamlı düzeyde ilişki bulunmuştur. Farklı değişkenlerle yapılacak olan araştırmaların yaşlı bireylerin ölüm kaygısının daha iyi anlaşılmasına yardımcı olacağı düşünülmektedir.