Farklı bıldırcın varyetelerinde (Coturnix coturnix Japonica) yeme ve suya ilave edilen borik asidin performans, bağırsak mikrobiyotası ve histopatolojisi üzerine etkileri

Bu araştırmada iki farklı deneme düzeni bulunmaktadır. Deneme-I'de farklı bıldırcın varyetelerinde (Coturnix coturnix Japonica) yeme ve suya ilave edilen borik asidin yumurta verimi, yumurta kalite özellikleri, kuluçka performansı, bağırsak total laktik asit ve kolifom bakteri yükü belirlenmiştir. Deneme-II'de deneysel enfeksiyon oluşturulan bıldırcınlarda farklı dozlardaki borik asidin antibiyotiklere alternatif olma ihtimali araştırılmış, bağırsak histopatolojisi ve kan biyokimyası üzerine etkileri tespit edilmiştir. Deneme-I için sarı, beyaz, gri ve siyah renkli 300 adet yumurtacı bıldırcın kullanılmıştır. Katkı grupları; yeme 100 mg/kg borik asit ilave edilen grup (Y100), 300 mg/kg ilave edilen grup (Y300), suya 100mg/L ilave edilen grup (S100), 300 mg/L ilave edilen grup (S300) ve kontrol (katkı yok) şeklinde düzenlenmiştir. Her renk grubunda 4 dişi+1 erkek x 3 tekerrür toplam 15 bıldırcın mevcuttur. Her katkı grubu 15 x 4 renk, toplam 60 adet bıldırcın içermiştir. Deneme-I, 90 gün sürmüştür. Deneme-I sonunda 40 adet erkek bıldırcın kesilerek bağırsak numuneleri alınmış, bakteri yükü incelenmiştir. Deneme II Kontrol (G1), Enfekte (G2), Enfekte+Antibiyotik (G3), Enfekte+Borik asit suya (100 mg/L) (G4), Enfekte+Borik asit suya (300 mg/L) (G5), Enfekte+Borik asit yeme (100 mg/kg) (G6), Enfekte+Borik asit yeme (300 mg/kg) (G7) olacak şekilde düzenlenmiştir. Deneme gruplarında 84 bıldırcın kullanılmıştır. Bıldırcınlar deneysel enfeksiyon sonucunda bir hafta katkılı yem ve su ile beslenmiş, deneme sonunda tüm bıldırcınlar kesilerek kan ve bağırsak numuneleri alınmıştır. Suya ve yeme borik asit ilavesinin yumurta üretimi, yem tüketimi, yemden yararlanma, yaşama gücü ve su tüketimi üzerine etkisi olmamıştır (P>0.05). Yumurta kabuk özellikleri en iyi Y100 grubunda bulunmuştur (P<0.001). Y300 grubunda kuluçka randımanı (P<0.05) ve çıkım gücü artmış (P<0.01), embriyo ölüm oranı düşmüştür (P<0.01). Kontrol ile kıyaslandığında, tüm borik asit gruplarında bağırsaktaki total laktik asit bakteri sayısı artmış, Y300, S100 ve S300 grubunda koliform bakteri sayısı önemli ölçüde düşmüştür (P<0.001). Farklı varyetelerde yumurta üretimi, yemden yararlanma oranı, yaşama gücü, kuluçka özellikleri ve bağırsak toplam bakteri yükü parametreleri benzer tespit edilmiştir (P>0.05). Yem tüketimi en yüksek sarı ve gri genotipte çıkmıştır (P<0.001). Yumurta dış kalite özelliklerine bakıldığında sarı ve beyaz genotip üstün bulunmuştur (P<0.001). Yumurta kabuk kalınlığı gri genotipte diğer renk gruplarından önemli ölçüde düşük saptanmıştır (P<0.001). Deneme II'de, enfeksiyon grubunda yangının şiddeti artmasına rağmen, tüm gruplarda belirli düzeylerde enterit tablosuna rastlanmış, borik asit yangı parametreleri üzerine olumlu etki göstermiştir. Beyaz kan hücresi düzeyi en yüksek enfeksiyon, en düşük kontrol grubunda bulunmuş (P<0.05), antibiyotik ve katkı gruplarında benzer değerler elde edilmiştir (P>0,05). Lenfosit, monosit, granülosit düzeyleri ve oransal değerlerinde istatistiki farklılık bulunmamıştır (P>0.05). Sonuç olarak, yumurta kabuk kalitesi, kuluçka performansı ve bağırsak sağlığı açısından borik asidin katkı maddesi olarak kullanılabileceği tespit edilmiş, bıldırcın genotipleri incelenen özellikler bakımından genel olarak benzer bulunmuştur.