Gürcistan'ın bağımsızlığını kazanmasından sonraki ekonomik gelişimi

1991 yılında Sovyet Sosyalist Cumhuriyetleri Birliği'nin dağılmasıyla birlikte Gürcistan bağımsızlığını ilan etmiştir. 70 yıl süren kapalı merkezi planlama ekonomisinden piyasa ekonomisine geçiş yapmıştır. Gürcistan'ın bağımsızlığını ilan etmesiyle, bağımsız demokratik bir devlet kurması ve pisaya ekonomisine dayalı bir sistemin inşa edilmesine ihtiyaç duyulmuştur. Bu süreç çelişkili ve zor olmuştur. Gürcistan'da özellikle ekonomik reformların ilk aşamasında sistematik hatalar yapılmıştır. Bu çalışmanın amacı bağımsızlıktan sonra uygulanan tüm ekonomik modelleri incelemektir. Sosyalizmden piyasa ekonomisine geçiş, Gürcistan için son derece kapsamlı ve karmaşık bir süreç olmuştur. Gürcistan'da reformları başlatmak için neoklasik geçiş stratejileri uygulanmıştır. Dolayısıyla uygulanan ekonomik modellerin başarılı olup olmadığı, aynı zamanda hataların nedenleri araştırılmıştır. Yapılan çalışmada görüleceği gibi yanlış stratejilerin uygulanması nedeniyle Gürcistan ekonomisi zor bir dönem yaşamıştır. SSCB'nin dağılması Gürcistan'da yeni bir durumu ortaya çıkarmıştır. Gürcistanın sosyal ve ekonomik sistemi etkilenmiş ve bir dizi politik değişiklikler meydana gelmiştir. Bağımsızlık sonrası oluşan ekonomik kriz, ekonominin birçok alanını yok etmiştir. SSCB döneminde Gürcistan'ın refah düzeyi yüksek olmuş, sistem dağılmasıyla birlikte ekonomide büyük kriz yaşanmıştır. 1990'ların başında enflasyon ve işsizlik artmış, tarım ve sanayi ürünlerinin üretiminde ise azalma görülmüştür. Bağımsızlıktan sonra, Gürcistan en az iki gelişim aşamasını geçmiştir. Birinci aşamada ülke, SSCB'nin çöküşü sonucunda ekonomide ortaya çıkan olumsuz sonuçları aşmaya çalışmıştır. Sovyet sisteminin çöküşü sonucunda pek çok işbirliğinin kopması, işletmelerin kapatılması GSYİH'nin küçülmesi, yaşam standartlarının düşmesi ve işsizliğin artmasına neden olmuştur. İkinci aşama, 2003 yılından sonra yapılan reformları kapsamaktadır. Reformlar, kamu idarelerinin yeniden yapılandırmasını ve ekonomik sistemin yapısal dönüşmesini kapsamaktadır. Tez çalışması kapsamında Gürcistan Cumhuriyetinin ekonomik modelleri incelenmiş, 1990'lı yıllardan sonra uygulanan ekonomik modelleri açıklanmış ve tartışılmıştır. Aynı zamanda Gürcistan ekonomisinin büyümesinde dış ticaretin ve DYY'nin rolü büyük olmuştur. Tez çalışmasının kapsamında Türkiye ve Gürcistan arasındaki ekonomik ilişki incelenmiş ve ülke ekonomisini hangi yönde etkilediğine bakılmıştır. Gürcistan ve Türkiye arasındaki projeler Gürcistan ekonomisinin gelişimi için önemli rol oynamaktadır. Bu çalışmanın amacı, bulunduğu bölgeden dolayı önemli jeopolitik konuma sahip olan Gürcistan'ın, ekonomik gelişimini incelemek ve literatüre katkı sağlamaktır. Tezin Sosyal bilimlerde yapılacak gelecek araştırmalar açısından Gürcistan'la ilgili Türkçe literatüre katkı sağlayacağı açıktır. Anahtar Kelimeler: Geçiş Sürecinde Gürcistan Ekonomisi, Gürcistan'da Makroekonomik İstikrar, Geçiş Ekonomileri, Neoklasik Geçiş Modeli, Reformlar