İneklerde vitamin-mineral içeren rumen bolusunun süperovulasyon cevabı ve embriyo kalitesine etkisi

Bu çalışmada yavaş eriyebilen rumen bolusları ile süperovulasyon (SOV) protokolü öncesi vitamin A, β-karoten, vitamin E, Selenyum, Çinko verilerek, SOV cevabı, embriyo sayısı ve kalitesine etkisinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Araştırmada 150-318 laktasyon gün aralığında sağlıklı rastgele 22 adet Holstein ırkı primipar inek seçildi. Donörler Grup Bolus (GB) (n=11) ve Grup Kontrol (GK) (n=11) olarak rastgele iki gruba ayrıldı. Süperovulasyon protokolünden 21 gün önce GB'ye; vitamin A, β-karoten, vitamin E, selenyum, çinko içeren bolus yutturulurken kontrol grubuna işlem uygulanmadı. Vitamin, iz mineral seviyelerinin değerlendirilmesinde SOV'dan 21 gün önce (SOV öncesi) ve embriyo yıkama günü (SOV sonrası) kan örnekleri alındı. İndüktif eşleşmiş plazma-kütle spektrometresi ve HPLC ile analizleri gerçekleştirildi. GB ile GK arasında SOV öncesi ve SOV sonrası vitamin iz mineral kan seviyeleri arasında istatiksel fark görülmedi (p>0,05). Retinol ve β-karoten her grupta SOV sonrasında artarken (p<0,05), Se GB azaldı (P<0,05). Çalışma sonunda östrus günü GB ortalama 21,18±2, GK ortalama 18,91±2,07 adet folikül sayıldı (p>0,05). Ovule olabilen folikül sayısı GB'de ortalama 17,45±2,57, GK'de ortalama 17±2,37 belirlendi (p>0,05). GB'de toplam 161 (ortalama 14,64±1,85) corpus luteum (CL), GK'de toplam 155 CL (ortalama 14,09±1,67) saptandı (p>0,05). GB'de toplam 115, GK'de toplam 86 embriyo üretildi (p>0,05). Toplanan embriyolardan GB'de 103 adet, GK'de 65 adet transfer edilebilir kalitedeydi (p>0,05). GB'de 12 adet, GK'de 21 adet transfer edilemeyen embriyo üretildi (p>0,05). GB'de östrus günü folikül sayısı ile transfer edilebilir embriyo arasında (r=0,64), GK'de östrus günü folikül sayısı ile transfer edilemez embriyo arasında korelasyon (r=0,75) saptandı. GB'de Ovule olabilen folikül sayısı ile CL sayısı (r=0,82) ve transfer edilebilir embriyo sayısı (r=0,71) arasında, GK'de ise ovule olabilen folikül sayısı ile transfer edilemez embriyo arasında korelasyon (r=0,76) saptandı. Ayrıca GB'de CL sayısı ile transfer edilebilir embriyo sayısı (r=0,85) ve toplam embriyo sayısı arasında korelasyon (r=0,87) belirlendi. Rasyonda vitamin ve iz mineral içeren bolus uygulamasının kan seviyelerinde önemli derecede artışlara neden olmadığı, SOV sonrasında gelişen folikül ve CL sayısını dolayısıyla embriyo sayısında önemli bir değişikliğe neden olmadığı görüldü. Süperovulasyon ve embriyo üretiminde bireysel farklılık çok önemli olduğundan donörlerin bu faktörler (geçmiş SOV verileri) gözetilerek seçilmesi başarıyı arttırmada daha iyi bir yol olabilir.