İzmir Tahtacı Türkmenleri müzik kültürü; Yakapınar örneği

Günümüzde ülkemizde bulunan toplulukların kültür tarihi incelendiğinde varlığını sürdüren birçok kültüre rastlamak mümkündür. Gerek göç ile Anadolu'ya gelen gerekse en baştan bu yana Anadolu topraklarında yaşayan topluluklar bulunmaktadır. Göç kavramıyla, kültür alışverişi, kültür aktarımı gibi durumlar söz konusu olmuştur. Bu etken durumlar neticesinde şimdilerde değişime uğrayarak son halini alan kültürlere ve beraberinde uzun sureli kapalı toplum olarak yaşayarak değerlerini korumaya çalışan kültürler bulunmaktadır. Kapalı yaşayışı benimseyerek uzun yıllar kültürel değerlerini korumaya çalışan topluluklardan biri ise Tahtacılardır. Ülkemizin bir çok yerinde yaşamlarını sürdüren tahtacılar genel olarak toplumdan uzak dağlık ve ormanlık arazilerde yaşamayı tercih etmişlerdir. Toplumdan uzak yaşayışlarını sürdüren Tahtacıların kendilerine has müzik pratiklerinin olduğu söylenilebilir. Bu çalışmada Türk halk müziğine katkılarının olduğu bilinen tahtacılar ve tahtacı köyünden derlenen eserler, müzik pratikleri başlığı altında, açıklanmaya çalışılmıştır. Tahtacı köylerinden biri olan İzmir Bayındır ilçesi Yakapınar Köyü'nde derleme çalışması yapılarak 11 esere ulaşılmıştır. Ulaşılan eserler notaya alınarak, makam, usül gibi başlıklar altında inceleme yapılmıştır. Bu eserlerin 7 tanesi uzun hava formunda, 4 tanesi kırık hava formunda olmuştur. Yapılan araştırmalar neticesinde literatür taramasında Tahtacılar ile yapılan çalışmaların olduğu görülmektedir. Uzun yıllar kapalı toplum olarak yaşayan Tahtacıların keşfedilmeyen müziklerinin olduğu düşünülerek bu çalışmanın yapılması hedeflenmiştir. Ülkemizin değerlerinden olan tahtacıların ulaşılmayan eserlerine ulaşılması ve Tahtacıların konu edinildiği çalışmalara destek olması hedeflenmiştir. Bu çalışmada karma araştırma modeli benimsenmiştir. Çalışma süresince nitel araştırma yöntemlerinden olan literatüre tarama, tarihsel araştırma ve alan araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Yapılan bu araştırma sonucunda Tahtacıların müzik pratiklerinin kendine has olduğu ve Türk halk müziğine önemli katkıda bulundukları söylenebilir. Yanı sıra İzmir bölgesinde hala Tahtacı köylerinin bazılarında Tahtacı müziklerinin geleneksel olarak icra edildiğine ulaşılmıştır. Bu icraların devam ettiği köylere ulaşılarak Tahtacıların kültürlerinin unutulmaması adına yapılan icralar kayıt altına alınarak yazılı hale getirilmiştir.