Karakoçan ilçesinin coğrafî etüdü

Karakoçan İlçesi, Doğu Anadolu Bölgesi'nin Yukarı Fırat Bölümü'nde yer almaktadır. Elazığ İli'ne bağlı olan Karakoçan, 1936 yılında ilçe statüsü kazanmıştır. Bugün 1085 km2 yüzölçümüne sahip ve 89 köyü bulunan ilçemizin çok sayıda mahalle düzeyinde yerleşmesi bulunmaktadır.Karakoçan İlçesi, genellikle volkanik dağlar ve platolardan oluşmuş yeryüzü şekillerine sahiptir. Bu şekiller, Karakoçan fay zonu tarafından parçalanmıştır. Sahadaki akarsuların çoğu fay hatlarını takip etmektedir. Kolan Kaplıcası fay zonu üzerinde yer almaktadır. Karakoçan fay zonuna bağlı olarak gelişen ve Karakoçan Şehri'nin de üzerinde yer aldığı Karakoçan Ovası tektonik kökenli bir ovadır. Karakoçan'da ortalama yükselti fazladır. En yüksek noktalar Kurucadağ volkan konisi üzerinde yer alan tepelerdir (2372 m). Karakoçan İlçesi, bütünüyle Peri Suyu'nun drenaj sahasına girmektedir. Yarı nemli olan iklim daha çok karasal iklimin özelliklerini gösterir. Karakoçan'da meşe ormanları geniş yer tutar. Ancak tahribattan dolayı meşe ormanlarının önemli bir kısmı özelliğini yitirmiştir. Bu nedenle antropojen step sahaları giderek genişlemektedir.Yerleşme tarihî Kalkolitik Çağ'a kadar inen Karakoçan İlçesi'ndeki yerleşmeler daha çok Selçuklular döneminden sonra artmıştır. Nüfusun en belirgin özelliği göçlerdir. Hemen her ailede 2?3 kişi Avrupa'da işçi olarak çalışmaktadır. Gurbetçilerin yakınlarına sağladıkları yardımlarla Karakoçan'da modern bir yapılaşma görülmektedir. Günümüzde yurt içine de önemli miktarlarda göçler olmaktadır. Bu nedenle kırsal kesimde nüfus azalmaktadır. Hatta tüzel kişiliği devam ettiği halde, nüfusu olmayan köyler de vardır. Karakoçan şehri, ?Merkezi Özelliği? olan bir yerleşmedir. Yakın çevresinde gelişmiş şehirler olmadığı için Karakoçan'da çok canlı bir ticaret vardır. Yeraltı ve yerüstü şebekelerini büyük ölçüde tamamlayan şehir, planlı bir şekilde büyümektedir.Ekonomisi hayvancılığa dayanan ilçede, yaylacılığın tarihî bir önemi vardır. İlçenin kırsal kesimleri adeta boşaldığı için geleneksel yaylacılık kültürü, günübirlik yaylacılığa dönüşmüştür. Hatta mera hayvancılığı, yerini yavaş yavaş besi hayvancılığına bırakmaktadır. İlçede hayvancılık ekonomisine bağlı olarak hayvan ürünlerini işleyen tesisler gelişmiştir. Çok verimli bazaltik topraklara sahip olduğu halde karasal iklimin özelliğinden dolayı tarım faaliyetleri ikinci planda gelmektedir. Tarımsal faaliyetler içinde en çok tahıl tarımı yapılmaktadır. Bu tür faaliyetler daha çok ailelerin ihtiyacını karşılamaya yöneliktir. Bununla birlikte köyde oturduğu halde tarım ve hayvancılık faaliyetleri ile uğraşmayan aileler de vardır. Bu aileler yurtdışında çalışanlarının sağladığı yardımlarla geçinmektedirler.Karakoçan'da hayvancılığa dayalı birkaç sanayi tesisi vardır. Ancak finansman yetersizliğinden bu tesislerde istenilen gelişme sağlanılamamaktadır. Sahanın, yakınında büyük şehirler bulunmadığı için Karakoçan'da gelişmekte olan büyük bir ticaret hacmi vardır. Bu durum özellikle gurbetçilerin geldikleri yaz aylarında daha da belirginleşmektedir. Sahanın, bir diğer özelliği turizm potansiyelinden kaynaklanmaktadır. Kolan Kaplıcaları başta gelen turizm potansiyelidir. Kolan Kaplıcaları her yıl binlerce ziyaretçinin akınına uğramaktadır.Sahanın başlıca sorunları arasında depremsellik ve kütle hareketleri gelmektedir. Bu nedenle riskli bulunan köy yerleşim yerleri değiştirilmeli ve yapılarda deprem yönetmeliğine uyulmalıdır. Hayvancılığın tarihi bir önemi vardır. Ancak hayvancılık her geçen gün önemini yitirmektedir. Ayrıca meşe ormanları giderek daralmakta ve meralar bozulmaktadır. Bu nedenle ormanlar korunmalı, meralar ıslah edilmeli, hayvancılık geliştirilmelidir. Ayrıca terör olaylarına karşı halkın bilinçlendirilmesi ve göç olaylarının önlenmesi gerekir.Anahtar Kelimeler: Karakoçan, Şehir, Yerleşme, Ekonomi, Özlüce Baraj Gölü, Kolan Kaplıcası, Kurucadağ, Mahalle, Hayvancılık, Tahıl Tarımı, Meşe Ormanı, Mera