KOBİ'lerin kaynak ihtiyaçları ve uluslararası finansal piyasalardan yararlanma imkanları

KOBİ' lere ilişkin yapılan tüm çalışmalarda kaynak ihtiyaçları ve bunlara ilişkin sorunların ön plana çıktığı görülmektedir. Kaynak ihtiyaçlarıyla ilgili sorunlar saptanarak çözümü için ve özellikle de dış piyasalardan ne ölçüde yararlanıldığının tespiti amacına yönelik olarak hazırlanan tez ile rekabet güçlerinin artırılmasına katkı sağlanacağı düşünülmüştür.KOBİ' lerin en önemli sorunlarının başında kaynak ihtiyacı ve bunun temini olduğu, bu sorunun çözümünde çeşitli nedenlerle iç kaynaklardan yeterince yararlanılamadığı gibi dış kaynaklardan da istenilen düzeyde istifade edilemediği, uluslararası kaynakların etkin bir şekilde temini ve kullanımı sağlanamadan sorunun çözümünde başarılı olunamayacağıvarsayımından hareket edilmiştir.KOBİ'lerin kaynak ihtiyaçlarının nerelerden kaynaklandığı ve nasıl giderildiği, özellikle de uluslararası finansal piyasalardan ne ölçüde yararlanıldığı, bu alanda yaşanan sorunların ve çözüm önerilerinin neler olduğu kapsamındaki çalışmada KOBİ tanımına giren firmalarla sınırlı kalınmıştır. Ankara da faaliyette bulunan KOBİ mahiyetindeki firmalar ve Türkiye'de faaliyette bulunan bankalar üzerinde anket uygulaması yapılmıştır.Öncelikle literatür taraması yapılmıştır. Daha sonra ise KOBİ ve bankalara anket uygulanarak, varsayım doğrulanmaya çalışılmıştır. Kaynak ihtiyaçları ve nedenleri ile çözüm önerileri bizzat KOBİ'lerin ve bankaların görüşlerine dayanılarak ele alınmıştır.Son yıllarda KOBİ'lerin bankacılık sisteminden aldığı pay gittikçe artan bir seyir izlemektedir. Toplam nakit banka kredileri içinde nakit KOBİ kredilerinin payı Ekim 2010 tarihinde %23 düzeyine ulaşmıştır.Yine aynı tarih itibariyle bankaların döviz olarak kullandırdığı nakit KOBİ kredilerin toplam kullanılan nakit KOBİ kredilerine oranı %22 düzeyindedir. Krediler bankaların hem kendi kaynaklarından hem de yurt dışı kaynaklardan kullandırılan kredilerden oluşmaktadır.Yurt dışı kaynakların kullanılmasında ülke içindeki bankalar ve ilgili diğer finansal kuruluşlar aracılık etmektedir. Önceden kredilerin bir çoğu için hazine garantisi istenmekte iken şimdi bu uygulamanın zorunlu olmadığı görülmektedir.1999-2008 yılları arasında ikrazlı yada garantili olarak KOBİ' ler için yurt dışı kaynaklardan temin edilen kredi miktarı yaklaşık 5.1 milyar $ dır. Son yıllarda özel sektörün dış borcu önemli artışlar kaydetmiş olup toplam dış borç içinde kamu sektörünün payının üzerine çıkmıştır. 2009 yılı sonu itibariyle Türkiye'nin 268.2 milyar $ olan toplam dış borcunun içinde özel sektörün payı 171.5 milyar $'a ulaşmış olup 127.3 milyar $ ise uzun vadelidir.KOBİ'lerin kaynak sorunlarının çözümünde olumlu gelişmeler yaşanmasına rağmen henüz istenilen düzeye ulaşılamadığı görülmektedir. Sorunların başta devlet olmak üzere, KOBİ' ler, aracı kuruluşlar ve ilgili diğer taraflar arasında koordinasyon sağlanıp etkin önlemler alınarak, KOBİ konusunun milli bir politika haline getirilerek çözülebileceği sonucuna varılmıştır.