Kırgızistan'ın din politikaları ve dini kurumlar

Kırgızistan, 31 Ağustos 1991 yılında SSCB'nin dağılmasıyla bağımsızlığına kavuşmuştur. Bağımsızlığının ardından devlet olarak kendi yolunu çizmiş ve demokratik, hukuki, üniter ve laik bir devlet olacağını ilan etmiştir. Böylece totaliter-ateist devletten demokratik-liberal bir devlete geçiş yapmış ve vatandaşlarına birçok hakları tanımıştır. Bunların başında vicdan, inanç ve din özgürlüğünün verilmesi gelmiş ve bunlar insan haklarının önemli bir parçası olarak tanınmıştır. Bu gelişmelerin ardından toplum dine yönelmeye başlamış ve yabancı devletlerden dini cemaatler, dini örgütler, dini kurumlar, misyonerler vs., Kırgızistan'a gelmeye başlamıştır. Devlet bu süreç içinde dini alana yönelik kanunları, yönetmelik, kararları almış ve dini alanı düzenlemeye çalışmıştır. Bu düzenlemeler dini kurumların kanuni çerçevede faaliyet göstermesine yol açmıştır. Fakat Kırgızistan devletinin bağımsızlığının ilk yıllarından son dönemlerine kadar din politikalarında bazı yanlışlıklar olduğu, dini kurumların düzenlenmesindeki tecrübesizliği, din uzmanlarının yetersizliği ve din eğitimine yeterince önem vermediği ortaya çıkmıştır. Kırgızistan, ancak 2008 yılında ve 2013-2014 yıllarında dini alana yönelik ciddi çalışmalar başlatmış ve bu çerçevede birçok belgeler kabul edilmiş, kanuni düzenlemelerdeki eksiklikler giderilmeye çalışılmıştır. Araştırma, Kırgızistan'ın yeni din politikalarının oluşturulmasında hangi faktörler ve aktörlerin rol oynadığını, nasıl bir yol izlediğini ve bu gelişmelerdeki ana problemlerin hangi sorular ve sorunlar etrafında ele alınabileceğini ortaya koymaktadır. Bu çerçeve içinde Kırgızistan'daki son on yıldaki dini durumun gelişimi, dini kurumlar ile ilgili genel bilgiler ve yeni din politikalarının ne yönde seyrettiği incelenmektedir. Bu amaçla çalışma, Kırgızistan'ın 2008-2018 yılları arasındaki din politikalarının değişimi ve gelişimi, dini kurumların genel mahiyeti, yeni din politikalarının hedefleri ve beklentileri, yapılan din reformlarının sonuçları değerlendirilmekte ve geleceğe yönelik öneriler sunulmaktadır.