Matricaria chamomilla l. (mayıs papatyası) bitkisi üzerinde farmakope araştırmaları ve antimikrobiyal aktivite çalışmaları

Matricaria chamomilla (Asteraceae) fitoterapide yaygın olarak kullanılan bir bitkidir. Halk arasında papatya olarak bilinen ve karıştırılan çok sayıda bitki vardır. Tıbbi maksatla kullanılması gereken Matricariae flos drogudur. Bu çalışmada İstanbul'da 3 farklı bölgeden toplanan M. chamomilla kapitulum örnekleri, İstanbul'daki eczanelerden temin edilen 2 adet Matricariae flos drogu ve İstanbul'daki 5 aktardan temin edilen papatya numuneleri araştırma materyali olarak kullanılmıştır. Tüm örnekler Türk Farmakopesi-Avrupa Farmakopesi Adaptasyonu (2016)'da yer alan Matricariae flos monografı analizlerine göre incelenmiştir. Makroskobik ve mikroskobik inceleme, kurutmada kayıp ve toplam kül tayini, uçucu yağ elde edilmesi ve ince tabaka kromatografisi yapılmıştır. Ayrıca tüm örneklerin su ve etanol ekstreleri ince tabaka kromatografisi yapılarak karşılaştırılmıştır. Su ve etanol ekstrelerinde mikrodilüsyon yöntemi ile antimikrobiyal aktivite tayini yapılmıştır. Farmakope analizlerine göre; makroskobik ve mikroskobik incelemelerde 2 aktar örneği dışında tüm örnekler farmakope standartlarına uygun bulunmuştur. Kurutmada kayıp tayininde 2 aktar örneği hariç örneklerin hiçbiri farmakope standardına uygun bulunmamıştır. Toplam kül tayininde tüm örnekler farmakope standardına uygundur. Doğadan toplanan M. chamomilla örneklerinin uçucu yağı sarı-turuncu renkli iken, eczane örnekleri ve 3 aktar örneğinde kamazulen taşıyan mavi uçucu yağ elde edilmiştir. Antimikrobiyal aktivite çalışmasında en iyi aktivite Staphylococcus aureus ve Staphylococcus epidermidis bakteri suşlarına ve Candida tropicalis mantar suşuna karşı etanol ekstrelerinde gözlenmiştir.