Mekonyum ve amnion sıvısının mezenterik arter kontraktilitesi üzerine etkileri

Giriş ve Amaç: Gastroşizis üzerinde yapılan klinik ve deneysel çalışmalarda fetüsün amnion sıvısı içine mekonyum çıkardığı ve mekonyumun gastroşizisli fetüslerde barsak hasarına yol açtığı gösterilmiştir. Mekonyumun hangi yolla barsaklarda hasar oluşturduğu bilinmemektedir. İn-vitro ve in-vivo çalışmalar mekonyumun umbilikal damarlar üzerinde vazokonstrüktör etkisi olduğu ve gastroşizisli fetüslerde yapılan Doppler akım çalışmalarında barsakları besleyen süperior mezenterik arter kan akımlarında farklılıklar olduğu saptanmıştır. Mekonyumun barsakları besleyen süperior mezenterik arter üzerinde vazokonstriksiyon etkisi ile iskemi yaratması mümkün görünmektedir. Mekonyum ve amnion sıvısının barsakları besleyen süperior mezenterik arter kontraktilitesi üzerine etkilerini saptamak amacı ile çalışma planlandı.Gereç ve Yöntem: Çalışmada 18 günlük 43 adet tavuk embriyonu kullanıldı. Her embriyondan 1 adet mezenterik arter preparatı hazırlanarak organ banyosuna asıldı. Mezenterik arter preparatları 3 gruba ayırıldı. Birinci gruba (Norepinefrin grubu, n=6) kümülatif dozda (10-9-10-4 M) norepinefrin verilerek oluşturulan doz yanıt eğrisinden Emaks değeri bulundu. İkinci gruba (mekonyum grubu, n=30) 1/1600, 1/800, 1/400, 1/200 ve 1/100 konsantrasyonda mekonyum süspansiyonu verildi. Üçüncü gruba (Amnion sıvısı grubu, n=8) berrak amnion sıvısı verildi. Mezenterik arterde oluşturulan izometrik kasılma yanıtları değerlendirildi.Bulgular: Doz cevap eğrisinde norepinefrin için Emaks değeri 10-4 M konsantrasyon maksimum izometrik kasılma yanıt 298,52±59,27 mg saptandı. Mekonyum grubunda en yüksek ortalama izometrik kasılma yanıtı (159,1±41,35 mg) 1/100 mekonyum konsantrasyonunda, en düşük ortalama izometrik kasılma yanıtı (98,75±49,03 mg) ise 1/1600 mekonyum konsantrasyonunda oluşturuldu. Amnion sıvısı grubunda, Mezenterik arterin amnion sıvısına verdiği izometrik kasılma yanıt ortalaması 42,1±6,6 mg olarak saptandı.Sonuç: Mekonyumun süperior mezenterik arter üzerinde norepinefrin kadar olmasa da vazokonstriksiyon yanıtı oluşturduğu saptandı. Gastroşiziste amnion sıvısıyla doğrudan temas eden süperior mezenterik arterde mekonyumla oluşabilecek vazokonstriksiyonun barsaklara kan akımını azaltarak iskemik hasara yol açabileceği düşünülmektedir.